Graszode

Plaats
Buurtschap
Borsele
Zuid-Beveland
Zeeland

graszode_straatnaambordje.jpg

Buurtschap Graszode heeft helaas geen plaatsnaambordjes, zodat je slechts aan het straatnaambordje kunt zien dat je er bent aangekomen. Bij buurtschap Rijkebuurt staan wél fraaie plaatsnaambordjes. Dat moet bij Graszode dan toch ook kunnen? (© H.W. Fluks)

Buurtschap Graszode heeft helaas geen plaatsnaambordjes, zodat je slechts aan het straatnaambordje kunt zien dat je er bent aangekomen. Bij buurtschap Rijkebuurt staan wél fraaie plaatsnaambordjes. Dat moet bij Graszode dan toch ook kunnen? (© H.W. Fluks)

graszode_plaatsnaambord_met_30_km_advies_en_zorgboerderij.jpg

Wellicht heeft men ons verzoek van hierboven gelezen; anno 2017 staat er dit bord, vermoedelijk als aanduiding van de buurtschap én met het verzoek het gaspedaal los te laten i.v.m. de zorgboerderij alhier (formeel is hier een 60 km-zone) (© H.W. Fluks)

Wellicht heeft men ons verzoek van hierboven gelezen; anno 2017 staat er dit bord, vermoedelijk als aanduiding van de buurtschap én met het verzoek het gaspedaal los te laten i.v.m. de zorgboerderij alhier (formeel is hier een 60 km-zone) (© H.W. Fluks)

graszode_op_topografische_kaart_1857_de_grasvazen.jpg

Buurtschap Graszode heet aanvankelijk de Gosvazze, dialect voor graszode. De landmeter verstond dat niet goed en noteerde op de kaart van 1857 De Grasvazen. Zo zie je maar dat je niet per definitie alles moet geloven wat gedrukt staat...

Buurtschap Graszode heet aanvankelijk de Gosvazze, dialect voor graszode. De landmeter verstond dat niet goed en noteerde op de kaart van 1857 De Grasvazen. Zo zie je maar dat je niet per definitie alles moet geloven wat gedrukt staat...

Graszode

Terug naar boven

Status

- Graszode is een buurtschap in de provincie Zeeland, in de streek Zuid-Beveland, gemeente Borsele. T/m 1969 gemeente 's-Heer Arendskerke.

- De buurtschap Graszode valt, ook voor de postadressen, onder het dorp Lewedorp.

- "De buurtschap Graszode heeft helaas geen plaatsnaambordjes, zodat je slechts aan het gelijknamige straatnaambordje - vermoedelijk is het er maar één, omdat de weg doodloopt - kunt zien dat je er bent aangekomen. Alleen dekt dat het gebied van de buurtschap niet, want die ligt ook nog rond de Oude Zandweg... Bij de eveneens Borselse buurtschap Rijkebuurt staan wél fraaie plaatsnaambordjes. Dat moet bij Graszode dan toch ook kunnen?" Zo schreven wij hier over het ontbreken van plaatsnaambordjes bij deze buurtschap.

Wellicht heeft een persoon of instantie dit gelezen en er actie op ondernomen, want inmiddels, anno 2017, staat er wel een plaatsnaambord (zie de afbeelding). Het bord met de snelheidsaanduiding 30 km/uur betreft overigens een 'adviessnelheid'. Dat wordt namelijk uitgedrukt middels witte letters en cijfers op een blauwe ondergrond. Dat doet men veel bij Zeeuwse buurtschappen in het buitengebied omdat daar veelal - zo ook hier- een 60 km-zone geldt, en men voorbijgangers er zo op wil attenderen dat er een bewoningsconcentratie nadert, en het wel zo netjes is om je snelheid daarop aan te passen, zonder dat men er gelijk een formele bebouwde kom van hoeft te maken.

Terug naar boven

Naam

In het Zeeuws
De Gosvazze (uit te spreken als Hosvazze).

Oudere vermeldingen
1936 Graszode. Op een kaart uit 1857 staat de buurtschap vermeld als De Grasvazen. Maar dat is een versta- en vervolgens schrijffout van de landmeter geweest. Zie daarvoor bij Geschiedenis.

Naamsverklaring
Graszoden zijn afgestoken, met gras begroeide stukken grond. In Zeeland wel gebruikt ter bedekking van een dijkglooiing.(1)

Terug naar boven

Ligging

De buurtschap Graszode ligt rond de gelijknamige doodlopende weg en rond de Oude Zandweg, ZO van Lewedorp, NW van Heinkenszand, in de Oude Kraaijertpolder.

"De buurtschap Graszode ligt in de Oude Kraaijertpolder, die in 1548 is bedijkt. Dit was niet voor de eerste keer, want hij maakte ook al deel uit van de Selnissepolder, die enkele malen weer overstroomde. Kraaijert, of ‘de Kraaijers’, is de oude naam van de slikken tussen Zuid-Beveland en Walcheren. De Oude Kraaijert is de oudste van de bedijkingen van de Kraaijerts, en de enige die nog een middeleeuwse verkaveling heeft met onregelmatige percelen. De wegen hebben een kronkelend verloop. De latere polders kregen een strakke rechthoekige verkaveling. De betekenis van de naam Kraaijert is onbekend, maar hij komt in de Zeeuwse en Zuidhollandse wateren meer voor als naam voor een slikplaat, onder andere de Hoge Kraaijer in de Westerschelde. Blijkbaar is het een aanduiding voor een zand- of slikplaat." (bron: Heemkundige Kring De Bevelanden)

Terug naar boven

Statistische gegevens

De buurtschap Graszode omvat ca. 40 huizen met ca. 100 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

"Midden in de polder ligt de buurtschap Graszode, een doodlopend zijweggetje met twee rijen arbeidershuisjes, op een laaggelegen stukje kreekgrond. Op zo’n perceeltje, dat voor de boer weinig waarde had, mochten de arbeiders wel een huisje bouwen op een lapje grond ter grootte van een graszode. Dergelijke buurtjes komen in Zeeland op veel plaatsen voor, op Zuid-Beveland bijvoorbeeld Knaphof, de Rietebussen en de Rijkebuurt (wat natuurlijk spottend bedoeld is).

Het buurtje Graszode is in het begin van de 19e eeuw ontstaan, en kreeg aanvankelijk, in dialect, de naam Gosvazze. In 1832 stonden hier nog maar twee huizen; in 1857 was de hele buurtschap al aanwezig. De naam komt voor het eerst voor op de met de hand getekende minuutkaart voor de oudste Topografische Kaart van Zeeland uit 1857. Daar staat ‘De Grasvazen’. Landmeter A.W.H. Nolthenius de Man had de opdracht om ook de plaatselijke benamingen te noteren, en vroeg aan de bewoners: "Hoe heet het hier?" "Wel, de Gosvazze". "Wat zegt U?" "de Gosvazze!" Dat met ‘gos’ gras werd bedoeld, begreep de landmeter wel, maar met het Zeeuwse woord ‘vazze’ voor zode wist hij geen raad, dus hij noteerde ‘De Grasvazen’. Later is de officiële naam Graszode geworden, maar de dialectnaam, die nog door iedereen wordt gebruikt, is de oudste.

De Gosvazze is nog altijd een hechte gemeenschap, waar de bewoners voor elkaar opkomen: "Pas op hoor, het is er één van de Gosvazze!" Het ligt voor de hand om voor dit kunstwerk (bedoeld wordt het viaduct hier in de nabijheid in de nieuwe N62, red.) deze mooie oude dialectnaam te gebruiken. Verwarring met de officiële straatnaam Graszode is dan uitgesloten. Voorgesteld wordt dus de naam ‘Gosvazze’." (aldus Heemkundige Kring De Bevelanden in hun 'Adviesrapport Naamgeving viaducten in de Sloeweg N62', 2015, waarbij zij voorstellen doen voor de naamgeving van 3 viaducten in de nieuwe N62)

De buurtschap wordt lange tijd vooral bewoond door landarbeiders. Later wordt een deel van de woningen in bezit genomen door mensen van elders die de in Graszode heersende rust waarderen. De levendigheid in de buurtschap is toegenomen door de komst van zorgboerderij De Hosvazze in 2009 (die hieronder verder wordt beschreven). Voorheen was de enige voorziening in de buurtschap namelijk de brievenbus, die door de postbode op zijn rondes wordt geleegd.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Ook van elektriciteitshuisjes zijn liefhebbers, die ze allemaal willen bekijken en fotograferen. Daarom vermelden wij hier het PZEM-elektriciteitshuisje aan de Oude Zandweg in buurtschap Graszode (het betreft onder de link de foto's 33 t/m 37).

Terug naar boven

Natuur en recreatie

- Buurtschap Graszode is een geschikte plek om tijdens je fiets- of wandeltocht even te pauzeren. Naast zorgboerderij (zie hieronder bij Links) is De Hosvazze (Oude Zandweg 15) namelijk ook nog een theetuin, speeltuin en kinderboerderij. Gedurende de openingstijden (maandag t/m zaterdag van 10.30 uur tot 16.00 uur) ben je er welkom voor een bakje koffie, thee of een frisdrank. En met de cliënten bakken ze dagelijks iets lekkers voor erbij, zoals koekjes of broodjes. Je kunt ook een wandeling maken door de botanische binnentuin.

Je eventuele kinderen kunnen zich prima vermaken in de speeltuin. Er staan diverse speel- en klimtoestellen en uiteraard is er ook genoeg ruimte om een potje te voetballen of tikkertje te spelen. Ook hebben ze een aantal skelters waar de kinderen gratis gebruik van mogen maken. En dan is er ook nog de kinderboerderij, met konijnen, knuffelschapen, varkentjes, kippen, geiten, poezen, pony's en hamsters. Uiteraard mogen de kinderen (onder begeleiding) onze dieren ook helpen voeren, verzorgen of aaien.

Terug naar boven

Links

- Zorg: - Melanie en Arjen Roozen zijn hier in 2009 begonnen met Zorg- en Speelboerderij De Hosvazze (Zeeuws voor 'graszode', de naam van de buurtschap dus). Melanie heeft voorheen gewerkt bij Zuidwester in de gehandicaptenzorg. De Hosvazze wil zorgvragers een zinvolle dagbesteding bieden in een veilige omgeving, waar ze zichzelf kunnen zijn. Ze kijken niet naar de beperkingen, maar naar de mogelijkheden. Er wordt structuur geboden, er is een luisterend oor en er wordt individueel gekeken naar de deelnemers. Het belangrijkste doel van De Hosvazze is dat de mensen op de zorgboerderij genieten en beleven.

De activiteiten zijn gevarieerd en afgestemd op de behoefte van de cliënten. Buitenactiviteiten zijn onder andere: schapen, varkens en pony verzorgen en knuffelen; kippen voeren, eieren rapen; pony wandelen; wandelen door de tuin; skelteren; moestuin bewerken; ophalen van brood in de buurt. Binnenactiviteiten zijn onder andere: verzorgen van koffie en eten in de keuken; keuken, zitruimte opruimen en poetsen; werkkleding, handdoeken, theedoeken wassen en strijken; planten in de binnentuin en terras water geven; spelprogramma's; verzorgen poezen, cavia's en konijnen; knutsel-, groeps- en bakactiviteiten; bewegingsactiviteiten o.a. voetballen, dans. Alles staat onder begeleiding van professionele en erkende begeleiders en verzorgers.

Reactie toevoegen