Glane

Plaats
Dorp
Losser
Twente
Overijssel

Glane

Terug naar boven

Status

- Glane is een dorp in de provincie Overijssel, in de streek Twente, gemeente Losser.

- Onder het dorp Glane valt ook de buurtschap Glane-Beekhoek.

Terug naar boven

Naam

In het Nedersaksisch
De Glaan.

Oudere vemeldingen
Volgens (1) komt de plaatsnaam Glane in 1846 al voor, hoewel deze pas in 1909 formeel wordt toegekend (zie verder bij Geschiedenis).

Naamsverklaring
Glane was oorspronkelijk een waternaam, nu Glanerbeek (ook Mulderinkbeek geheten), met de betekenis 'de heldere', verwant met het Oudnoorse glana 'helder' en met glanzend. Het dorp ligt ter hoogte van de monding van de Glanerbeek in de Dinkel. Ter plaatse was ook een klooster van die naam (dat officieel klooster Maria Vlucht heette). Vergelijk ook Geleen.(2)

Terug naar boven

Ligging

Glane ligt Z van Losser, ZW van Overdinkel, NO van Glanerbrug en grenst in het Z aan Duitsland.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In de Volkstelling van 1840 wordt Glane niet apart vermeld, het grondgebied behoorde destijds nog toe aan de buurtschap Losser. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 200 huizen met ca. 500 inwoners, waarvan ca. 300 binnen de bebouwde kom.

Terug naar boven

Geschiedenis

Evenals het naburige Overdinkel is Glane laat ontstaan in het zuiden van de gemeente Losser. Tot de opening van de tramlijn Oldenzaal-Gronau in 1903 bestaat de woningbouw in het ‘Hooge Veld’ slechts uit een aantal verspreide boerderijen die door slecht begaanbare zandwegen verbonden zijn met de dorpen Losser en Glanerbrug. Door de halte aan de tramlijn, oorspronkelijk Glanerbeek geheten, krijgt het gebied voor het eerst een goede ontsluiting richting Oldenzaal en Gronau. Langzaam ontwikkelt zich nabij de halte en in ‘de Beekhoek’, nabij de gemeentegrens met de gemeente Lonneker, enige bebouwing. De kern van Glane ontwikkelt zich als - evenals in het nabijgelegen Overdinkel - gezinnen uit Noord-Nederland zich er vestigen om in het nabijgelegen Duitse Gronau in de textielindustrie te gaan werken.

In 1909 besluit de toenmalige burgemeester van Losser, G.J.M. Eenhuis, dat deze buurt voor de Volkstelling van 31 december van dat jaar als aparte wijk gezien moet worden, waartoe het een naam moet krijgen. Deze wordt vastgesteld op ‘Glane’, naar de Glanerbeek die ten noorden van de tramhalte in de Dinkel vloeit. In de daaropvolgende jaren volgt de verharding van de weg van Losser tot de grens nabij Glane, in de jaren twintig wordt deze aan Duitse zijde verlengd tot het centrum van Gronau. In 1936 wordt de tramlijn Oldenzaal - Gronau gesloten voor het reizigersvervoer en in datzelfde jaar wordt de school in de Beekhoek gesloten. Een jaar later wordt de tramlijn ook voor goederenvervoer gesloten, waarna deze wordt opgebroken.

Na de Tweede Wereldoorlog wordt Glane in 1948 door de bouw van een RK kerk een dorp, maar de grootte neemt sindsdien nauwelijks toe en blijft meer op een buurtschap lijken. Sindsdien vindt langs de Gronausestraat, ter hoogte van de grensovergang enige vorm van verdichting plaats. In de jaren negentig wordt met het plan ‘Meulderinksesch’ voor het eerst afgeweken van de lintbebouwing. (© Andreas Bartelink)

Tweede Wereldoorlog
Op 15 februari 1945 wordt Glane getroffen door oorlogsgeweld. Ca. 35 brisantbommen, afgeworpen door Engelse of Amerikaanse vliegtuigen, vallen in de nabijheid van de percelen G 62 tot G 113, volgens de adresseringen in die tijd, en dompelen het dorp in diepe rouw. 2 inwoners van het dorp en 1 inwoner van Hengelo komen hierbij om het leven, verder vallen er nog 7 gewonden. Diverse woningen in de buurt van de gebombardeerde percelen werden min of meer ernstig beschadigd, waarvan ca. 25 verwoest of totaal onbewoonbaar. Een van de getroffen huizengroepjes, buurtschap De Put aan de Hoge Veldweg, aan de Duitse grens (zie dit kaartje voor de locatie), is na de boimbardementen niet herbouwd. In het voorjaar, wanneer de akkers daar worden omgeploegd, komt daarbij nog altijd puin naar boven.

Voetbalvereniging GSV (Glaner Sportvereniging) is opgericht in 1940 en wegens teruglopend ledental in 1999, vlak voor het 60-jarig jubileum dus, opgeheven. Voor de geschiedenis van de vereniging zie de 5e reactie onder de link.

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van Glane, kun je terecht bij de Historische Kring Losser.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Onder deze link vind je een samenvatting van het in 2013 verschenen Dorpsplan Glane.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Glane heeft 1 gemeentelijk monument, zijnde de Mariakapel of kapel Wolters op Gronausestraat 319.

- De voormalige RK kerk gewijd aan het H. Sacrament (Gronausestraat 330) dateert uit 1951 en is ontworpen door architect C.A. Hardeman. Deze hulpkerk is in 1994 buiten gebruik gesteld en tegenwoordig in gebruik als woning.

- Het voormalige RK klooster Sint Olaf (Glanerbrugstraat 33) dateert uit 1911. In 1921 dragen de Noorse zusters hun klooster over aan de Paters Maristen. In 1970 komt het inmiddels gesloten seminarie in handen van textielfabriek Van Heek. Sinds 1981 is het complex in gebruik als Syrisch-orthodox klooster St. Ephrem de Syriër. In het klooster woont de Syrisch-orthodoxe bisschop van Nederland, genaamd Polycarpus.

Nederland had een belangrijke plaats in de Syrisch-orthodoxe wereld. De Syrisch-orthodoxe kerk kent wereldwijd ongeveer 4 miljoen leden. Ze beschouwen hun patriarch, net als de katholieken dat doen met de paus in Rome, als de opvolger van de apostel Petrus. Het Mor Ephrem-klooster in Glane was een tijdlang het spirituele centrum van de Syrisch-orthodoxe gemeenschap in Europa. Die van Nederland telt ongeveer 10.000 leden en is geconcentreerd in de Twentse steden Hengelo en Enschede. De meesten komen uit Oost-Turkije en kwamen hier in de jaren zestig en zeventig. Een minderheid komt uit Arabische landen zoals Syrië en Irak. De Syrisch-orthodoxen behoren in het Midden-Oosten tot de weinigen die nog Aramees spreken, de semitische taal die Jezus Christus gesproken zou hebben.

In het mausoleum van het klooster zijn Julius Yeshu Çiçek, de eerste aartsbisschop van de Syrisch-orthodoxe Kerk van Antiochië in Midden-Europa, en Athanasius Yeshu Samuel, de eerste aartsbisschop van de Syrisch-orthodoxe Kerk in de Verenigde Staten en Canada, na hun dood bijgezet.

Het Sint Ephrem klooster in Glane is te bezichtigen. In een rondleiding die ruim anderhalf uur duurt, word je door een Pater door het klooster geleid en kom je o.a. langs de kapel, het mausoleum, de kathedraal en de begraafplaats. Verder krijg je uitgebreide informatie over de geschiedenis van de Syrisch-Orthodoxe gemeenschap en het klooster. De rondleidingen worden gegeven op werkdagen en zijn bedoeld voor groepen van tenminste 5 en maximaal 50 personen ((school)kinderen maximaal 35). De kosten voor deze rondleiding is op basis van vrije gift. (bron: Langs Heilige Huisjes Twente)

- Achter het klooster staat de Syrisch-Orthodoxe Mariakerk uit 1994, van architect Jorissen-Simoneti te Rijssen.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Een week na de 'westerse' tweede paasdag is het volgens de oosterse kalender tweede paasdag. Jaarlijks komen dan duizenden Syrisch-orthodoxen uit binnen- en buitenland naar klooster Efrem in Glane. Ze komen samen om Pasen te vieren, om hun doden te herdenken en om oude bekenden te ontmoeten.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- Het Dinkeldal is aangewezen als Natura 2000-gebied. Dat betekent dat Waterschap Vechtstromen maatregelen moet nemen om de natuur in stand te houden. Voor het deel tussen de Duitse grens bij Glane en de Hoofdstraat bij Losser is in afstemming met de Provincie Overijssel, gemeente Losser, Waterschap Vechtstromen en Staatsbosbeheer een concept schetsontwerp gemaakt. De Dinkel gaat hier deels weer meanderen en er komt ruimte voor water en natuur. Anno 2017 is in dit kader de visie 'Kwaliteitsimpuls Glane aan de Dinkel' in ontwikkeling. (bron: Waterschap Vechtstromen, 11-5-2017)

- Van de Goormatenweg tot aan de Duitse grens, ter hoogte van Glane, ligt parallel langs de Dinkel het prachtige Lagapad, dat in 2003 in het kader van de LandesGartenschau is aangelegd. Het pad, samen met de Dinkel, maakt dat je op intense manier van dit natuurgebied kunt genieten, een schilderachtig panorama. Het is een zeer drukbezocht pad, met vrij uitzicht over de akkers en weiden en een prachtige open horizon met o.a. op de achtergrond het Rotermansbos. Het Lagapad is tevens een verbindigsfietspad tussen Losser en Gronau. De Dinkel vormt hier de grens tussen Glane en Overdinkel. Het pad ligt direct naast de Dinkel. Door de in de vorige alinea beschreven plannen om de Dinkel hier weer te laten meanderen, zou volgens omwonenden het uitzicht op de Dinkel vanaf het Lagapad verdwijnen, omdat als onderdeel van de plannen dat pad beoogt te worden verlegd. Een toelichting op deze materie en de bezwaren vind je op deze site over het Lagapad.

Terug naar boven

Links

- Algemeen: - Site van en over Glane.

- Nieuws: - Nieuws uit Glane op Facebook.

- Belangenvereniging: - Dorpsraad Glane.

- Dorpshuis: - Dorpshuis De Glaan. In het dorpshuis van Glane is elke woensdagavond een country linedanceavond. De linedancers zouden hun groep graag uitbreiden, het liefst met mensen die enige danservaring hebben. De groep bestaat anno 2018 al 19 jaar. Wie een keer wil meedansen, is welkom op woensdag om 19.30 uur in het dorpshuis. Meer informatie bij A. Koch, tel. 06-40122008.

- Sport: - Schuttersvereniging SV Concordia is opgericht in 1925. - Dartvereniging Black Widdows.

Reacties

(3)

De opmerking dat de NH kerk aan de grens gesloopt is, is 'onzin' omdat er in Glane nooit een hervormde kerk is geweest.

Red.:
Dank voor uw reactie. Aangezien u het zo stellig stelt, gaan wij ervan uit dat u het zeker weet. Wij hebben deze gegevens overigens van Reliwiki gehaald, zie http://www.reliwiki.nl/index.php?title=Glane,_bij_grensovergang_-_Hervor... Die informatie klopt dan kennelijk niet. We hebben het weggehaald.
Overigens stelt ook de lokale dorpssite dat er aan de Nederlandse kant van de grens een Hervormde kerk is geweest. Zie www.glane.eu

inzake De Put: twee weblinks welke in combinatie mogelijk een antwoord geven
1. https://www.routeyou.com/nl-nl/location/view/47914662/bombardement-van-g... => huizen aan de Hoge Veldweg
2. https://www.stamboomforum.nl/genealogie/2/18317/1 gebombardeerde huizen worden gekoppeld aan buurtschapsnaam "(de) Put"
Hoogstwaarschijnlijk betreft het door Visser gebouwde woningen aan Gronausestraat gezien het "bouwverbod" dat erop ligt wegens mogelijk nog aanwezige niet ontplofte bommen (Historisch Vooronderzoek Niet-gesprongen explosieven Overijssel PAS Cluster 2 RO-170164 versie 1.0 18 juli 2017)

Overigens is het de vraag of de Put wel een buurtschap is, of een plaatselijke buurtnaam voor een huizengroep in of aan het dorp Glane
met vriendelijke groeten,

paul

Beste Mevrouw, Weet u misschien iets over een bombardement waarbij diverse huizen in de buurtschap de Put werden getroffen? Ergens in 1944. mijn ouders woonden indertijd in de buurtschap.

Margaretha Tiehuis - 26 dec 2011 om 19:32
Profielafbeelding

Hallo Margaretha,

In het boek:"In Losser is niets gebeurd..." door J.J. Luizink, uitgave van de Stichtin Historische Kring Losser, staat op blz. 182 en 183, Bommen op de Glane.

Op de atlas is het al moeilijk genoeg om dit kerkdorp te vinden, maar uitgerekend hier sloeg op donderdag 15 februari 1945 het oorlogsgeweld toe. Omstreeks 14.00 uur vielen er een 35-tal brisantbommen, afgeworpen door Engelse of Amerikaanse vliegtuigen en dompelden Glane in diepe rouw. Deze bommen vielen in de nabijheid van de percelen G 62 tot G 113.

Dank voor de tip en de links Paul! Ik heb het stukje over De Put onder Status verwijderd, en geconcludeerd dat het kennelijk het huizengroepje aan de Hoge Veldweg aan de Duitse grens is geweest, dat na de bombardementen niet is herbouwd. Daarmee is wat men destijds kennelijk als buurtschap De Put beschouwde, dus verdwenen en daarmee die plaatsnaam ook. Vandaar dat er niets meer over te vinden is. Ik heb onder Geschiedenis bij het oorlogsverhaal een zinsnede over De Put toegevoegd (jij ziet dat over een dag, omdat mijn site naar de bezoekers maar 1x per dag wordt ververst, om het dataverkeer in de hand te houden).

Reactie toevoegen