Gieten

Plaats
Dorp
Aa en Hunze
Drenthe

gemeente_gieten_anno_ca._1870_kaart_j._kuijper_kopie.jpg

Gemeente Gieten anno ca. 1870, kaart J. Kuijper (collectie www.atlasenkaart.nl)

Gemeente Gieten anno ca. 1870, kaart J. Kuijper (collectie www.atlasenkaart.nl)

gieten_molen_de_hazewind_kopie.jpg

De toenmalige eigenaar vroeg in 1946 toestemming aan monumentenzorg om Molen Hazewind - die toen nog niet zo heette - in Gieten te mogen slopen. Gelukkig vonden die dat geen goed plan, waardoor wij er nu nog altijd van kunnen genieten.

De toenmalige eigenaar vroeg in 1946 toestemming aan monumentenzorg om Molen Hazewind - die toen nog niet zo heette - in Gieten te mogen slopen. Gelukkig vonden die dat geen goed plan, waardoor wij er nu nog altijd van kunnen genieten.

gieten_beeld_de_dorpssmid_kopie.jpg

Gieten, beeld De Dorpssmid

Gieten, beeld De Dorpssmid

Gieten

Terug naar boven

Status

- Gieten is een dorp in de provincie Drenthe, gemeente Aa en Hunze. Het was een zelfstandige gemeente t/m 1997.

- Wapen van de voormalige gemeente Gieten.

- Onder het dorp Gieten vallen ook de buurtschappen Achter 't Hout, Bonnen, Gieterzandvoort en Veenhof.

Terug naar boven

Naam

In het Drents
Geeiten. Een inwoner van dit dorp is een Geeiter.

Terug naar boven

Ligging

Het dorp Gieten ligt ZW van de dorpen Gieterveen en Eexterveen, WNW van het dorp Gasselternijveen, NNW van het dorp Gasselte, NO van het dorp Grolloo, ONO van het dorp Rolde, O van het dorp Anderen en de stad Assen en ZO van de dorpen Eext, Anloo en Gasteren.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft de gemeente Gieten 103 huizen met 1.765 inwoners, verdeeld in het gelijknamige dorp 40/464 (= huizen/inwoners), het dorp Gieterveen 22/595, en de buurtschappen Bonnen 21/306, Veenhof 4/36, Zandvoort 4/56 en Bonnerveen 12/308. Tegenwoordig omvat het dorp ca. 2.000 huizen met ca. 5.000 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van Gieten, kun je terecht bij de volgende instanties en sites:

- "Al sinds 1 december 1998 maken huidige en vroegere inwoners, maar ook bezoekers van het dorp samen de site 'Het Collectieve Geheugen van Gieten'. Iedereen kan meedoen aan de uitbreiding van de kennis over het dorp. Allereerst door het insturen van foto's en ander beeldmateriaal. Daarnaast door het schrijven van herinneringen, commentaren en anekdotes. Na 20 jaar is 'Het Geheugen' al meer dan 650 pagina's groot! De site blijft nog steeds groeien."

- "De in 1986 opgerichte Historische Vereniging Gemeente Gieten stelt zich ten doel de belangstelling voor de lokale geschiedenis van de voormalige gemeente te bevorderen, het bewustzijn van historisch perspectief te verhogen en kennis van historische ontwikkelingen en gebruiken vast te leggen. De vereniging beoogt haar doelstelling te bereiken door het organiseren van tal van activiteiten: het uitgeven van verenigingsblad Ons Erfdeel; het organiseren van informatiebijeenkomsten en excursies; het opbouwen en openstellen van een archief; het organiseren van en/of meewerken aan tentoonstellingen; het ondersteunen van historisch onderzoek; het opbouwen van een foto- en filmarchief; ondersteunen of uitgeven van publicaties over de lokale historie; het geven van informatie en advies vanuit een historisch perspectief; het uitvoeren van overige activiteiten die de doelstelling van de vereniging ondersteunen. Indien een lid van de vereniging het archief wil raadplegen kan dat na een afspraak met I. Hilbolling-ten Hof, tel. 0592-262982. Bij afwezigheid kan men contact opnemen met H. Pepping, tel. 0592-261778."

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Op 'locatie Vlieghuis' waren voorheen een pizzeria, fietsenzaak en Shell-pompstation Vlieghuis gevestigd. De panden hebben jaren leeggestaan. In 2020 worden de panden gesloopt. Op deze locatie worden 12 twee-onder-een-kapwoningen gebouwd. Er komen 4 huizen aan de Stationsstraat en 8 aan het Boddeveld.

- De dorpskern van Gieten grenst in het W aan de N34 en in het N aan de N33. Tot teleurstelling van de inwoners is in 2018 besloten dat er geen geluidswal komt langs de N33 ter hoogte van het dorp. De provincie en Rijkswaterstaat betalen er namelijk niet aan mee omdat ter plekke geen wettelijke normen worden overschreden. En om het als gemeente alleen te bekostigen wordt te kostbaar (het bleek uiteindelijk ca. 8 ton te kosten i.p.v. de 4 ton die de gemeente beoogd had). Maar de gemeent houdt wel de vinger aan de pols, mochten er in de toekomst budgettaire mogelijkheden en/of goedkopere methoden onstaan.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Gieten heeft 14 rijksmonumenten.

- In 1832 neemt Bernier Lucas Homan het initiatief om in Gieten een molen te laten bouwen. Tot die tijd moesten de boeren uit het dorp met hun graan naar Eext of Gasselte. Het gemeentebestuur had geen bezwaar tegen de bouwlocatie - achter het huis van Homan - "omdat de molen 22 Ellen van den publieke weg verwijderd is, zodat de daarstelling van het trafiek in genen deele voor de publieke passage hinderlijk, nadelig of gevaarlijk is". In 1833 is de molen in gebruik genomen. Tijdens de Tweede Wereldoorlog is de molen in verval geraakt. De toenmalige eigenaar vroeg in 1946 toestemming aan monumentenzorg om de molen te mogen slopen. Zover is het niet gekomen. In 1947 is de molen verkocht. De nieuwe eigenaar/molenaar laat een restauratie uitvoeren, waarbij onder meer de stelling die in 1936 verwijderd was opnieuw is aangebracht. De molen komt weer in bedrijf.

In 1964 volgt opnieuw een restauratie. Toen heeft de molen, die voorheen naamloos was, n.a.v. een prijsvraag zijn huidige naam gekregen. Molen Hazewind dus, een verwijzing naar de snelheid van de windhond en naar het wapen van Gieten, dat een witte windhond toont. Vanaf 1990 bleek dat het grote aantal bomen in de directe omgeving nadelig was voor de molen. De turbulentie die veroorzaakt werd door de bomen liet de molen onregelmatig draaien en zorgde voor extra slijtage. Na een jarenlange strijd zijn eind 2013 de benodigde kapvergunningen aangevraagd. Sinds december 2014 kan de molen ongehinderd malen. De Hazewind (Eexterweg 2a) is elke zaterdag geopend voor bezoek. - Nieuws van Molen Hazewind op Facebook.

- Gevelstenen in Gieten.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Op een zondag in oktober is er de Internationale Telenet Superprestige Cyclocross (in 2019 voor de 44e keer). Organisator Stichting Wieler Promotion Oostermoer is aangesloten bij de KNWU en heeft zich tot doel gesteld het promoten van de wielersport door het organiseren van wielerwedstrijden. Zij kan kan dit doen mede doordat een groot leger van vrijwilligers de handen uit de mouwen wil steken. Door de organisatie van wielerwedstrijden is Gieten een begrip geworden in de wielerwereld. De veldrit wordt georganiseerd op het fraaie overzichtelijke parcours nabij de Nijslootsweg (rond de zandafgraving).

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- De in 2000 gerealiseerde MTB-route door de Staatsbossen van Gieten is in 2014 behoorlijk aangepast. De route is nu flink uitdagend en waar mogelijk zijn hoogteverschillen in het terrein benut. De route wordt nog iets langer (totale lengte wordt circa 30 km) en zal nog beter aansluiten op de routes van Zuidlaren en Exloo. Ook zal een nieuw startpunt worden gerealiseerd bij Buitencentrum Boomkroonpad.

- In het Zwanenmeerbos, direct N van Gieten, liggen meer dan 40 grafheuvels, die voor het grootste deel dateren uit de IJzertijd (tussen 800 v.Chr. en het begin van de jaartelling). Ze zijn pas in de jaren negentig van de vorige eeuw ontdekt en gerestaureerd. De meeste heuvels zijn ‘brandheuvels’, d.w.z. de kern bestaat uit de houtskool van een crematie, met soms wat resten van aardewerk.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Gieten (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Onderwijs: - "Op zoek naar een leuke school waar we samen op zoek gaan naar jouw talent en waar betrokkenheid en goede resultaten samengaan? Kom dan naar het Dr. Nassau College in Gieten. Iedereen heeft ambities, dromen en verwachtingen voor de toekomst. Bij ons krijg jij de kans om jouw talent tot bloei te laten komen. Misschien verheug jij je op je nieuwe school, of vind je het eigenlijk best eng. Hoe dan ook zal het anders zijn dan je gewend was in het basisonderwijs. Daarom beginnen we in klas 1 met een oriënterende periode, dit noemen we de ouverture. Zo krijg je de tijd om aan ons en aan je nieuwe opleiding te wennen, of je nu Vakcollege, mavo, mavo+, havo of atheneum doet. Tot tweemaal toe hebben wij het predicaat ‘excellente school’ van de minister van Onderwijs mogen ontvangen. Daar zijn we trots op. Dat betekent namelijk dat wij bijzonder goed beoordeeld zijn voor ons onderwijs en voor hoe het gegeven wordt. Onze school staat daarmee voor excellent onderwijs qua vorm en inhoud en de resultaten waartoe het leidt."

- Lezen: - Bibliotheek Gieten.

- Sport: - "De in 1925 opgerichte voetbalvereniging V.V. Gieten beschikt over een accommodatie op Sportpark De Goorns. Het sportpark omvat naast het voetbalcomplex enkele tennisbanen, een sporthal en een skatebaan. De voetbalvelden zijn aangelegd in 1955. Het complex is sindsdien enkele malen uitgebreid en gemoderniseerd. De laatste grote verandering dateert van 1992. Het clubgebouw is toen verbouwd tot 6 kleedkamers, kleedkamers voor de scheidrechters, een bestuurskamer en een kantine genaamd De Klim. De voetbalvereniging beschikt naast het hoofdveld nog over 2 wedstrijdvelden en 2 trainingsvelden." - Hier vind je een uitvoerige beschrijving van de geschiedenis en de ontwikkeling van de voetbalvereniging door de jaren heen.

- "TULP staat voor Tennis Uit Louter PLezier. TULP is een vereniging waar zowel recreatief als competitief kan worden getennist. Voor degene die recreatief wil spelen worden diverse activiteiten georganiseerd, zoals gezellige tossavonden en -ochtenden voor alle niveaus. Leden kunnen natuurlijk ook altijd op eigen gelegenheid naar de baan om met elkaar te tennissen. Binnen TULP spelen ook diverse competitieteams (zowel jeugd- als seniorleden). Ons tennispark ligt op Sportpark De Goorns in Gieten, tegenover de voetbalvelden. De tennisvereniging beschikt over 4 gravelbanen, waarvan 3 met verlichting en een oefenmuur. Op 2 voormalige tennisbanen is een beachterrein aangelegd waaronder 2 volleybal beachvelden, 1 beach tennisveld en 1 beach handbalveld. De banen zijn bespeelbaar van april tot en met november. Verder beschikt de club over een clubhuis met bar, kleedruimten en sanitaire voorzieningen. De vereniging heeft ca. 120 leden waarvan bijna 30 jeugdleden. Zowel voor jeugd- als seniorleden worden door Tennisschool De Rooij tennislessen verzorgd. Voorwaarde is dat men lid moet zijn van de tennisvereniging. De kosten voor de tennislessen zijn niet bij de contributie inbegrepen."

- Veiligheid: - Vrijwillige Brandweer Gieten is 1 van de 4 korpsen van Brandweer Aa en Hunze. Het verzorgingsgebied bestaat op hoofdlijnen naast het genoemde dorp uit de kernen Bonnen, Kostvlies, Gieterzandvoort, Eext, Gasselte, Nieuwediep en Bareveld. Het is een enthousiaste groep van ca. 16 vrijwilligers die de werkzaamheden voor de brandweer naast hun normale baan uitvoeren. 24 uur per dag, 7 dagen per week, 365 dagen per jaar staan zij in weer en wind voor mens en dier paraat.

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Gieten.

Reactie toevoegen