Geverik

Plaats
Dorp
Beek
Westelijke Mijnstreek Heuvelland
Limburg

geverik_boerenhoffeesten.jpg

De Boerenhoffeesten in Geverik zijn eens in de 4 jaar en de laatste keer was 2015 dus voor de volgende keer nog even geduld a.u.b....

De Boerenhoffeesten in Geverik zijn eens in de 4 jaar en de laatste keer was 2015 dus voor de volgende keer nog even geduld a.u.b....

geverik_garageverkoop_met_rommelmarkt.jpg

Waar we níet steeds 4 jaar op hoeven wachten in Geverik is de Garageverkoop met Rommelmarkt als een lint door het dorp, jaarlijks op een zaterdag in mei.

Waar we níet steeds 4 jaar op hoeven wachten in Geverik is de Garageverkoop met Rommelmarkt als een lint door het dorp, jaarlijks op een zaterdag in mei.

Geverik plaatsnaambord HF [640x480].jpg

Geverik, een klein charmant dorp met een kern, kerk en officiële blauwe plaatsnaamborden. Toch kennen PostNL en gemeente deze plaats formeel niet als 'woonplaats'. Daarom ligt dit dorpje voor de postadressen 'in' Beek.

Geverik, een klein charmant dorp met een kern, kerk en officiële blauwe plaatsnaamborden. Toch kennen PostNL en gemeente deze plaats formeel niet als 'woonplaats'. Daarom ligt dit dorpje voor de postadressen 'in' Beek.

Geverik

Terug naar boven

Status

- Geverik is een dorp in de provincie Limburg, in de regio´s Westelijke Mijnstreek en Heuvelland, gemeente Beek.

- Onder het dorp Geverik valt ook de buurtschap Kelmond.

- Het dorp Geverik heeft in 1978 geen eigen postcode en plaatsnaam gekregen in het postcodeboek, voor de postadressen ligt het dorp daarom sindsdien 'in' Beek.

Terug naar boven

Naam

In het Limburgs
Geverik.

Oudere vermeldingen
1458 Geverick, 1603 Giuerick, 1660 Geveryck.

Naamsverklaring
Ontstaan uit Gabriacum* ‘toebehorend aan de persoon Gabrus’. Archeologische opgravingen in het nabijgelegen Houthem hebben aardewerk aan het licht gebracht waarop de persoonsnaam Gabrus is vermeld.(1)
* Gereconstrueerde vorm.

Terug naar boven

Ligging

Geverik ligt Z van Beek, N van Maastricht-Aachen Airport en grenst in het W aan de A2. Door het dorp loopt de Keutelbeek, die ontspringt in het nabijgelegen Kelmonderbos.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft Geverik 48 huizen met 281 inwoners. Tegenwoordig heeft de dorpskern ca. 170 huizen met ca. 440 inwoners, plus ca. 160 van de buurtschap Kelmond, maakt totaal 600 inwoners voor het gehele dorpsgebied.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Trade Centre Global Investments (TCGI) is sinds 2016 voor in ieder geval 10 jaar de nieuwe exploitant van Maastricht Aachen Airport. Om een transatlantisch netwerk op te kunnen zetten, wil de nieuwe exploitant de startbaan maximaal gaan benutten. Momenteel is het gebruik ervan beperkt tot 2500 meter, terwijl de baan 2750 meter lang is. De gemeente Beek en de provincie willen die eis van de nieuwe exploitant inwilligen. Inwoners van Geverik, die 'aan de voet van de landingsbaan' wonen, maken zich zorgen. Het extra stukje asfalt is destijds namelijk alleen aangelegd om zwaardere vliegtuigen de mogelijkheid te geven een langere aanloop te nemen of later te landen. Daardoor kunnen ze wat hoger over Geverik vliegen en hoeven tientallen huizen niet onteigend en afgebroken te worden. "Dat veiligheidsaspect wordt met deze plannen tenietgedaan", aldus Coen Eggen uit de Geverikse buurtschap Kelmond. Daarnaast is ook het gebrek aan aandacht voor de gezondheidseffecten van fijnstof reden voor Eggen en medestanders om middels een heropgerichte vereniging (die in 2015 was opgeheven) te strijden tegen de voorgenomen maximale baanlengtebenutting. (bron en zie verder: De Limburger)

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Geverik heeft 20 rijksmonumenten, waarvan er 16 alleen al betrekking hebben op huize Genbroek. De overige zijn de Mariakapel ('hulpkerk') op Kerkstraat 14, de naastgelegen Geverikerhof op nr. 16, de hoeve op Veenweg 9, en de bakstenen hoeve om gesloten binnenplaats uit 1812 op Geverikerstraat 139.

- In 1861 bouwt de gemeenschap van Geverik de neogotische Mariakapel (uiterlijk een kerk maar formeel een kapel of 'hulpkerk') (Kerkstraat 14), die de bewoners de (destijds) lange weg naar de hoofdparochiekerk van Beek bespaart. De kapel is gebouwd in opdracht van de familie Corten, naar een ontwerp van J. Lemmens. De kapel is in 1988-1990 geheel gerestaureerd. Er is nog altijd wekelijks een dienst.

- De Kapel van de Wonderdadige Medaille of Kapel op de Molenberg ligt aan de noordrand van het Kelmonderbos, nabij de De Coenelaan 6, en is ook via trappen te bereiken vanaf de Molenberg. De kapel is in 1954/1955 gebouwd door ca. 100 vrijwilligers, waarbij een groot deel van het materiaal door bedrijven is geschonken. De kapel is ontworpen door architect J. Huismans uit Maastricht en heeft een unieke vormgeving; het is een twaalfhoekige kapel in beton, ijzer en veel glas, met aan de absiszijde een pseudo-toren van natuursteen. De twaalf betonnen zuilen hebben elk een betonnen kapiteel met een unieke afbeelding. Links mensen die de sacramenten ontvangen, dan twee afbeeldingen die verwijzen naar Maria, vervolgens stichtende afbeeldingen over het ideale gezin. Ze zijn vervaardigd door H. Bröls uit Beek. In 1955 werd door het bisdom bepaald dat ten hoogste twee keer per jaar een mis in de kapel opgedragen mocht worden; zodoende vindt er ook nu nog slechts bij uitzondering een viering plaats. Sinds 1992 opent de folkloristische Nachtwacht 'De Baeker Kleppermen' haar nachtwachtseizoen jaarlijks in november met een nachtwachtersmis in de kapel, welke bij die gelegenheid verlicht wordt met fakkels en kaarsenlantaarns. De kapel is een bedevaarts- en processielocatie geweest.

- Huize Genbroek (vanuit Geverik richting Beek aan je rechterhand) is in 1656 gebouwd als boerderij rond een binnenhof. Pas twee eeuwen later is de hoeve tot een statig herenhuis omgebouwd. Het heeft segmentboogvensters in Naams steen. Op het huis staat een dakruiter met twee poorten voorzien van sluitstenen uit 1656. Landgoed en heemhuis Genbroek (met een oppervlakte van 18,5 hectare) zijn in 1991 aangekocht door de gemeente Beek. Het is een beschermd natuurgebied. Het landgoed is in 1994 opgeknapt en in de oorspronkelijke Engelse landschapsstijl teruggebracht. Het park is vrij toegankelijk. Het grootste deel van het landgoed is in beheer bij Natuurmonumenten. Ten noorden van Huize Genbroek staat een voormalige watermolen. Het herenhuis en de voormalige watermolen zijn verbouwd tot appartementen.

- De Geverikerhof of Hoeve Corten (Kapelstraat 16) is een hoeve met herenhuis. De jaartalankers boven de poort (1782) zijn misleidend. Zij hebben alleen betrekking op het bouwjaar van de poorttussenbouw. Wij mogen namelijk aannemen dat deze hoeve al vóór 1663 heeft bestaan, omdat zij in een document uit dat jaar al wordt genoemd.

- De sluitsteen boven de al wat scheefgezakte mergelstenen poort van een hoeve aan de Veenweg 9 vermeldt het jaartal 1686 (of 1886 volgens een andere bron. Dus een van deze is een tikfout). Hoeve van mergel en vakwerk om binnenplaats. Afgezien van de oude, behouden gebleven voorgevel, is het woonhuis in 1947 bij een ingrijpende verbouwing goeddeels vernieuwd.

- Verder vind je in Geverik nog diverse andere oude hoeven en vakwerkhuizen.

- Marmeren / hardstenen sculptuur ‘Samenklank’ (Jo Peters, 1997) in het plantsoen aan de Kapelstraat.

- Zwingelput.

Terug naar boven

Evenementen

- Sinds 2012 is er de inmiddels befaamde Garageverkoop met Rommelmarkt als een lint door de straten van Geverik, op een zaterdag in mei. Voor de exacte datum per jaar zie de site van de Buurtvereniging (zie daarvoor hieronder bij Links).

- Boerenhoffeesten Geverik (weekend in juni) is een vierjaarlijks dorpsfeest met tal van foklore en optredens op de pittoreske carréboerderij Geverikerhof. De laatse keer was in 2015, dus voor de volgende keer moet je nog even geduld hebben...

Terug naar boven

Beeld

- Videoreportage over beeldend kunstenaar Jo Peters uit Geverik, en zijn buren van de bronsgieterij (Óngerwaeg, L1, 2015).

Terug naar boven

Links

- Buurtvereniging: - Buurtvereniging Geverik.

- Sport: - Handboogschutterij Willem Tell is opgericht in 1885 en is nog altijd een bloeiende vereniging. Er wordt getraind op dinsdag- en donderdagavond. Gedurende het jaar organiseert Willem Tell 1885 verschillende wedstrijden in het clublokaal. Op deze dagen wordt er niet getraind, maar zijn - net als bij de trainingen - geïnteresseerden ook welkom om de schutters aan te moedigen en kennis te maken met deze bijzondere sport.

Terug naar boven

Trivia

- Het Geverik Laagpakket is weliswaar kennelijk naar dit dorp genoemd, maar is onderdeel van de Epen Formatie, een van de 2 schaliegasformaties in ons land. Dit Laagpakket blijkt in grote delen van ons land voor te komen. Voor nadere informatie zie de pagina's Schaliegas en Schaliegas in Nederland.

Reactie toevoegen