Gastel

Plaats
Dorp
Cranendonck
Zuidoost-Brabant Kempen
Noord-Brabant

Gastel

Terug naar boven

Status

- Gastel is een dorp in de provincie Noord-Brabant, in de regio Zuidoost-Brabant, en daarbinnen in de streek Kempen, gemeente Cranendonck. Het was een zelfstandige gemeente t/m 1820. In 1821 over naar gemeente gemeente 'Soerendonk, Sterksel en Gastel', in 1925 over naar gemeente Maarheeze, in 1997 over naar gemeente Cranendonck.

Terug naar boven

Ligging

Het dorp Gastel ligt in het ZW nabij de Belgische grens en grenst in het NW aan Leende, in het N aan Soerendonk en in het ZO aan Budel, en ligt verder ZO van Valkenswaard, NO van de Belgische plaats Achel en N van de Belgische plaats Hamont.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 omvat het dorp Gastel 20 huizen met 79 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 280 huizen met ca. 710 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Kerkelijk
Vanaf de vroege middeleeuwen is Gastel kerkelijk verenigd met Budel. Reeds aan het einde van de 15e eeuw staat hier een aan St. Cornelius toegewijde kapel. Na de Vrede van Munster (1648) wordt de kapel aan de katholieken ontnomen en tot ca. 1800 gebruikt door de Nederduits-Gereformeerde Gemeente Budel-Gastel. De kapel wordt dan afgebroken, omdat hij in de loop der jaren in verval is geraakt.

Op dezelfde plek wordt een schooltje gebouwd, dat omstreeks 1856 wordt verbouwd tot de huidige kapel. In 1930 volgt nog een verbouwing, restauraties zijn er in 1950 en 1976. De Corneliusbedevaart naar Gastel is vooral bekend vanwege de kinderzegen en de relikwie-verering in de kapel. Feestdag van de H. Cornelius is 16 september. St. Cornelius wordt vooral aangeroepen tegen stuipen en epilepsie.

- Verhalen over de geschiedenis van Soerendonk, Sterksel en Gastel op de site van het Brabants Historisch Informatie Centrum (BHIC).

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Gastel heeft 3 rijksmonumenten, zijnde 3 hardstenen grenspalen ter afscheiding van de toenamalige heerlijkheid Hees en Leen enerzijds en de baronie Cranendonck anderzijds.

- Gastel heeft 1 gemeentelijk monument, zijnde de Sint Corneliuskapel uit ca. 1856. De kapel maakt onderdeel uit van Parochie Onze Lieve Vrouw Visitatie Budel-Gastel.

Terug naar boven

Links

- Nieuws: - Nieuws uit Gastel op Facebook.

- Onderwijs: - Basisschool 't Lange is in 1973 ontstaan uit de behoefte van de dorpsgemeenschap van Gastel om een eigen school te stichten. Door de aanwezigheid van een school werd de levensvatbaarheid van het kleine dorp vergroot. De school is gelegen in een verkeersluwe en rustige omgeving net uit het midden van het dorp. Vele nieuwkomers valt de rust om de school op. Het gebouw heeft sinds de komst van gemeenschapshuis De Schaapskooi een minder dorpsgebonden functie. Het gebouw bestaat uit drie leslokalen. Verder is er een open ruimte in de school, waar gezamenlijke activiteiten worden gehouden, zoals vieringen e.d. De zaal wordt ook gebruikt als speellokaal voor de kleuters en de peuters die hier drie ochtenden in de week aanwezig zijn.

Er is een grote en een kleine speelplaats. Naast de school is ook een buurtspeelplaats. In schooljaar 2013-2014 is de school verbouwd. Het binnenhof en de patio zijn verdwenen. In de hierdoor gecreëerde ruimte zijn mogelijkheden geschapen voor ict-onderwijs en een open leercentrum. De school heeft ca. 50 leerlingen, die verdeeld zijn over 3 combinatiegroepen. Bijna alle kinderen die in Gastel wonen komen naar deze school. Daarnaast komen er kinderen uit de grensstreek Budel - Gastel.

Historisch gezien heeft de school een overwegend katholieke bevolking. De school heeft de ouders in het verleden steeds ondersteund in de naleving van hun ideeën over katholiek geloof. Verschil met het verleden is echter dat de school meer dan voorheen de openbare gedachte van de school gestalte geeft: respect voor anderen met een andere levensovertuiging. Voor godsdienstonderwijs is de school niet de verantwoordelijke meer, maar de ouders van betrokken kinderen in samenwerking met hun kerkelijke achterban.

"We vinden het belangrijk dat de kinderen graag naar onze school gaan. Wij willen er voor zorgen dat de kinderen zich thuis voelen bij ons op school. Alle kinderen kennen elkaar en alle leerkrachten kennen bijna alle kinderen bij naam. Ook na schooltijd zijn veel kinderen rond de school te vinden. Kinderen en ouders zijn betrokken bij de school, ouders met name bij buitenschoolse activiteiten. De ouders organiseren elk jaar een grote rommelmarkt die zoveel geld op brengt dat ouders geen ouderbijdragen hoeven te betalen. De inwoners van Gastel dragen de school een warm hart toe", zo staat te lezen op de site van de school.

Reactie toevoegen