Garderen

Plaats
Dorp
Barneveld
Veluwe
Gelderland

garderen groeten uit 1949 [640x480].jpg

Garderen Groeten uit 1949

Garderen Groeten uit 1949

Garderen-MSD-20110324-229709.jpg

Garderen, gemeente Barneveld, Veluwe, Gelderland

Garderen, gemeente Barneveld, Veluwe, Gelderland

Garderen-MSD-20110324-229723.jpg

Garderen, gemeente Barneveld, Veluwe, Gelderland

Garderen, gemeente Barneveld, Veluwe, Gelderland

Garderen-MSD-20110324-229684.jpg

Garderen, gemeente Barneveld, Veluwe, Gelderland

Garderen, gemeente Barneveld, Veluwe, Gelderland

GL kadastrale gemeente Garderen in ca. 1870 kaart J. Kuijper [1024x768].gif

kadastrale gemeente Garderen in ca. 1870 kaart J. Kuijper

kadastrale gemeente Garderen in ca. 1870 kaart J. Kuijper

Garderen

Terug naar boven

Status

- Garderen is een dorp in de provincie Gelderland, in de streek Veluwe, gemeente Barneveld.

- Onder het dorp Garderen vallen ook de buurtschappen Ouwendorp, 't Sol, een deel van de buurtschap Boeschoten en vanouds ook de buurtschap Garderbroek, maar die valt gezien de ligging tegenwoordig onder buurdorp Stroe.

- Tot 1967 viel een klein deel van het dorp, met daarbij de op dit dorp georiënteerde buurtschappen Oud-Milligen, Ouwendorp en 't Sol, onder de gemeente Apeldoorn. Middels een grenscorrectie is dat gebied in 1967 overgegaan naar de gemeente Barneveld, gelijktijdig gecombineerd met grenscorrecties in de omgeving t.b.v. Kootwijk en Radio Kootwijk. Zie verder bij Statistische gegevens.

Terug naar boven

Naam

In het dialect
Garder.

Inwoners
Een inwoner van dit dorp is geen Gardernaar o.i.d. maar een Gardereen.

Oudere vermeldingen
1252 Gardere, 1276-1281 Garder, 1294-1295 Gerdere, Gardere, ca. 1300 Gherderen, 1395-1396 Garderen.

Naamsverklaring
Misschien behoort deze naam bij gaard 'tuin', en moet er(en) verklaard worden als wari 'bewoners' of als heri, afleiding van har 'zandige heuvelrug'. Te vergelijken is de Duitse plaatsnaam Gerthe, 10e eeuw Gerthrium, midden 12e eeuw Gerthere, waarin echter het Oudhoogduitse gerta, gart 'roede, garde' en heri, har 'zandige heuvelrug' worden herkend.(1)

Terug naar boven

Ligging

Garderen ligt NO van Barneveld en grenst in het Z aan de N344 (Apeldoorn-Voorthuizen) en het dorp Stroe (gem. Barneveld), in het ZW aan het buitengebied van Voorthuizen (gem. Barneveld), in het W aan de gemeente Putten (buurtschap Koudhoorn), in het N en NO aan de gemeente Ermelo (resp. buurtschappen Houtdorp en De Beek) en in het O aan de gemeente Apeldoorn (buitengebied van het dorp Uddel).

Terug naar boven

Statistische gegevens

- De bij Status vermelde grenscorrectie van 1967 van de gemeente Apeldoorn naar de gemeente Barneveld betrof (inclusief de grenscorrectie rond Kootwijk) een gebied van 707 hectare met in 1967 186 inwoners. Onder de link vindt u een plattegrond die aangeeft welke gebieden het precies betrof (© van de bewerkte plattegrond: Andreas Bartelink) Voor nadere toelichting omtrent het wat en waarom, zie: Wetsontwerp grenscorrectie 1967 gem. Apeldoorn <> gem. Barneveld. - Memorie van Toelichting grenscorrectie 1967 gem. Apeldoorn <> gem. Barneveld. - Verslag Commissie Binnenlandse Zaken m.b.t. grenscorrectie 1967 gem. Apeldoorn <> gem. Barneveld. - Reactie staatssecretaris op verslag Commissie Binnenlandse Zaken m.b.t. grenscorrectie 1967 gem. Apeldoorn <> gem. Barneveld. Waarna de Eerste Kamer vervolgens het wetsontwerp zonder verdere opmerkingen heeft goedgekeurd.

- In 1840 heeft het dorp Garderen 39 huizen met 247 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 840 huizen met ca. 2.100 inwoners.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Medio 2017 wordt gestart met de bouw van een nieuw dorpshuis voor Garderen, een multifunctionele accommodatie (MFA), met sportzaal en peuterspeelzaal, aan de Koningsweg tegenover de begraafplaats. Het project kost ca. 1,7 miljoen euro. Uiteraard is ook renovatie van het  40 jaar oude bestaande dorpshuis De Koepel overwogen, maar feitelijk zou dat neerkomen op nieuwbouw. Niet alleen vanwege de ouderdom van het pand, maar ook omdat De Koepel veel te groot is en de ruimten niet meer passen bij het huidige gebruik. Dan kun je dus net zo goed gaan nieuwbouwen op een logischere plek, zo concludeerde de gemeente. Groot voordeel is ook dat de nieuwe locatie op loopafstand van de school staat en de kinderen de drukke Putterweg niet meer hoeven over te steken.

Volgens de commissie Garderen Vooruit betekent het nieuwe dorpshuis een stimulans voor het verenigingsleven. "Met de huidige staat van De Koepel liepen de activiteiten al jaren terug, daarom hamerden we ook zo op een toekomstgerichte oplossing. We denken dat het nieuwe gebouw zorgt voor een opleving bij verenigingen, voor nieuwe ideeën en activiteiten. En dat moet ook, willen we als dorp niet stilstaan", aldus Ton van Krevel van de commissie. (bron: Barneveldse Krant, 25-8-2016)

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Garderen heeft 14 rijksmonumenten.

- Garderen heeft 18 gemeentelijke monumenten.

- Kerk van de Hervormde Gemeente (PKN).

- Kerk van de voortgezette Gereformeerde Kerken in Nederland.

- Kerk van de Hersteld Hervormde Gemeente.

- Molen De Hoop.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- De Oranjevereniging organiseert diverse evenementen door het jaar heen, waarbij ook 'niet-Garderenen' van harte welkom zijn. - Oranjevereniging op Facebook.

- Kleedjesmarkt (elke zaterdag van 8.30 uur tot 13.00 uur, van juni t/m augustus, op het grasveld aan de Mazenhofstraat).

- Veluws Zandsculpturenfestijn (april t/m oktober).

- Molen tot Molen-loop (hardlopen, mei, naar keuze 5 of 10 km).

Terug naar boven

Natuur en recreatie

- Wandelroutes in en rond Garderen.

Terug naar boven

Beeld

- Fotoserie van Garderen van fotograaf Martin Stevens.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Garderen (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Algemeen: - Site van en over Garderen.

- Nieuws: - Dorpskrant Darpsproat uut Garder (2x per jaar) is via de link ook online te lezen (ook oudere nummers). - Actualiteiten m.b.t. Garderen in de Barneveldse Krant. - Actualiteiten m.b.t. Garderen op Facebook, met een knipoog.

- Belangenvereniging: - Plaatselijk Belang Garderen en Omgeving.

- Onderwijs: - Prins Bernhardschool.

- Muziek: - Muziekvereniging TOG.

Reactie toevoegen