Gaanderen

Plaats
Dorp
Doetinchem
Achterhoek
Gelderland

Gaanderen

Terug naar boven

Status

Gaanderen is een dorp in de provincie Gelderland, in de streek Achterhoek, gemeente Doetinchem. T/m 1919 gemeente Ambt Doetinchem.

Terug naar boven

Naam

Oudere vermeldingen
Ca. 1200? Gernere, Gerner, ca. 1215 Gernhere, 1240 Garnere, 1247 Gernere, 1843 Gaander, Gaanderen of Gander.

Naamsverklaring
Wel verklaard als een samenstelling van geer 'wigvormig, spits toelopend stuk land' en heri 'plaats met zandige rug' respectievelijk haar 'zandige rug'.(1)

Terug naar boven

Ligging

Het dorp Gaanderen ligt ZO van de stad Doetinchem en het dorp Wehl, ZW van de dorpen Westendorp en Halle, WZW van het dorp Varsseveld, NW van de stad Terborg en het dorp Silvolde, NNW van de dorpen Ulft en Gendringen, N van het dorp Varsselder, NO van de dorpen Etten, Azewijn en Zeddam, ONO van het dorp Braamt en O van het dorp Kilder. N door het dorpsgebied loopt de A18.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 omvat het dorp Gaanderen 76 huizen met 482 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 2.200 huizen met ca. 5.500 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van dit dorp, kun je terecht bij de in 1985 opgerichte Oudheidkundige Vereniging Gander. Begonnen met 35 leden, zijn dat er inmiddels meer dan 500, waarmee geconstateerd mag worden dat Gander is uitgegroeid tot een bloeiende vereniging die haar bestaansrecht in de Gaanderense gemeenschap zeker bewezen heeft. De doelstellingen van de vereniging zijn: het beoefenen van de geschiedenis in de ruimste zin van het woord van Gaanderen en directe omgeving; het streven naar de instandhouding van gebouwen, monumenten en voorwerpen van oudheidkundige en historische waarde in het dorp en directe omgeving; het bevorderen van deze doelstellingen door daarvoor in brede kring belangstelling te wekken; het exposeren van de verzamelde (historische) voorwerpen en documenten.

De vereniging beoogt dit doel te bereiken door het houden van bijeenkomsten, het organiseren van excursies, het laten verschijnen van publicaties, het verrichten van opgravingen althans de bevordering hiervan, en het inventariseren van vondsten en historisch materiaal en de bewaring hiervan. Samen met Historische Vereniging Deutekom (Doetinchem) en Oudheidkundige Vereniging Salehem (Zelhem) wordt 4x per jaar het historische blad 'de Kronyck' uitgebracht.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Dorpsplan Gaanderen.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Gaanderen heeft 8 gemeentelijke monumenten.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Kermis (gedurende 4 dagen in september).

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- Op het terrein langs de spoorlijn in de hoek tussen Hoofdstraat en Bloemenweg, waar voorheen de silo van landbouwcoöperatie Gesco stond, is dankzij een burgerinitiatief een natuurpark gerealiseerd (vermoedelijk in 2015).

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Gaanderen (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Nieuws: - Nieuws uit Gaanderen op Facebook.

- Belangenvereniging: - Dorpsraad Gaanderen zet zich in voor het behoud en vergroten van de leefbaarheid van het dorp. De Dorpsraad doet dit door: het bevorderen van de totstandkoming van gemeenschappelijke voorzieningen; het betrekken van de inwoners bij en het regelmatig informeren over de activiteiten van de Dorpsraad; het bevorderen van overleg tussen de Dorpsraad en de inwoners en de andere bij het dorp betrokken instellingen en personen, zoals het wijkteam; het onderhouden en stimuleren van contacten met en het adviseren aan overheids- en andere instellingen.

- Dorpshuis: - Het Gaanderhuus is de 'huiskamer' van Gaanderen, een ontmoetingsplek voor alle inwoners. Ontmoet elkaar in een ongedwongen sfeer voor een kop koffie, samen eten, spelletjes spelen, samen fietsen of een andere activiteit. Het dorpshuis brengt mensen en organisaties met elkaar in contact. Op woensdagochtend en vrijdagmiddag ben je van harte welkom om eens binnen te lopen. Verder zijn er vrijwel dagelijks allerlei verenigings- e.a. activiteiten.

- Onderwijs: - Augustinusschool. - Basisschool Wis en Wierig. - Basisschool St. Martinus.

- Muziek: - Het groot orkest van Symfonisch Blaasorkest Gaanderen (SBOG) speelt in de 1e divisie van de KNMO en omvat ruim 60 musici. Daarnaast is er een opleidingsorkest waarin de jeugdige leden - naast hun opleiding aan de muziekschool - belangrijke orkestervaring opdoen. Het SBOG staat vooral bekend om zijn bijzondere thematische concerten, waarbij de muziek uiteraard centraal staat, maar ook alles uit de kast wordt gehaald op het gebied van entourage, decors e.d. Veelal zijn toonaangevende solisten en ensembles te gast, waarmee men samenwerkt. Zo trad men de afgelopen jaren onder meer op met pianist Cor Bakker en zanger Paul de Leeuw. Ook internationaal heeft het orkest een sterke reputatie. In 2005 speelden ze op een festival nabij Milaan voor een uitzinnig publiek van maar liefst 4.000 enthousiaste toehoorders. En in 2011 concerteerden de Gaanderense musici in Praag en het Tsjechische Slavkov (Austerlitz) en trad men bovendien voor het voetlicht op het wereldberoemde Schloss Schönbrunn in Wenen.

- Mondharmonicavereniging The Hohner Boys uit Gaanderen is opgericht in 1933. De club bestond uit enkel jongemannen, Boys dus, en de mondharmonica's waarop men speelde waren van het merk Hohner zodat de naam voor de vereniging snel was gevonden: The Hohner Boys. Toen begin jaren zeventig gelukkig ook 'Girls' tot de vereniging toetraden, vonden zij het niet nodig om daarvoor de naam van de vereniging te veranderen. Naast de mondharmonica's zijn ook drums, gitaar, en de bas- en vinetamondharmonica als begeleidingsinstrument ingevoerd. Een tweetal zangeressen en zangers, vanuit de club gerecruteerd, maken het orkest compleet. Met hun avondvullend programma, van hun toch wel unieke sound van de mondharmonicamuziek met zang en afgewisseld met een Achterhoeks praatje, staan de leden regelmatig op de diverse podia en in zalen in de regio op de planken. Vanuit de vereniging is ook een trekharmonicagroep ontstaan, die ook tijdens een optreden in het programma actief is. Bijzonder is dat de vereniging sinds enkele jaren ook aan COPD-patiënten mondharmonicales geeft. Daarmee wordt een meervoudig doel gediend: de patiënten maken van hun beperking een kans voor een betere longfunctie; de mondharmonica is namelijk het enige instrument dat op uit- én op inademing wordt bespeeld, en bovendien komen ze door de ontmoeting met de groep deelnemers uit hun isolement.

- Sport: - Voetbalvereniging VVG '25.

- Overige verenigingen: - Schuttersgilde Sint Martinus.

- Zorg: - Zorgappartementen De Vlinder in Gaanderen is een kleinschalig zorgcomplex met 6 appartementen t.b.v. 24-uurs zorg voor jongvolwassenen, ondergebracht in het Witte Kerkje.

Reactie toevoegen