Elshout

Plaats
Dorp
Heusden
Langstraat
Noord-Brabant

elshout_fanfare_emm_eendracht_maakt_macht.jpg

Een van de muziekgezelschappen in Elshout is Fanfare EMM (Eendracht Maakt Macht), opgericht in 1886. Ondanks hun hoge leeftijd zijn ze nog altijd springlevend en treden door het jaar heen regelmatig op. Hun agenda van optredens vind je onder Links.

Een van de muziekgezelschappen in Elshout is Fanfare EMM (Eendracht Maakt Macht), opgericht in 1886. Ondanks hun hoge leeftijd zijn ze nog altijd springlevend en treden door het jaar heen regelmatig op. Hun agenda van optredens vind je onder Links.

elshout_tonpraoten_zaandhaozenlaand.jpg

Een van de succesnummers in de carnavalstijd in Elshout is het 'tonpraoten', waarbij conferenciers, in een ton staand, het lokale dorpsgebeuren op de korrel nemen. Alle vijf voorstellingen van 2017 waren uitverkocht.

Een van de succesnummers in de carnavalstijd in Elshout is het 'tonpraoten', waarbij conferenciers, in een ton staand, het lokale dorpsgebeuren op de korrel nemen. Alle vijf voorstellingen van 2017 waren uitverkocht.

elshout_franskes_avond_poster_2017_kopie.jpg

Elshout is een zeer muzikaal dorp. Kijk maar eens onder het kopje Muziek in het hoofdstuk Links. Een van de muzikale evenementen in het dorp is Franskes Avond, een muziekfestival met een viertal 'Rock & Loll' bands uit de regio.

Elshout is een zeer muzikaal dorp. Kijk maar eens onder het kopje Muziek in het hoofdstuk Links. Een van de muzikale evenementen in het dorp is Franskes Avond, een muziekfestival met een viertal 'Rock & Loll' bands uit de regio.

elshout_zeepkistenrace.jpg

De naam van het evenement Zeepkistenrace (weekend begin juli) in Elshout spreekt voor zich. Maar daarnaast zijn het ook nog twee feestavonden met een heleboel live bands en artiesten. Welke dat in 2017 waren, kun je hier zien.

De naam van het evenement Zeepkistenrace (weekend begin juli) in Elshout spreekt voor zich. Maar daarnaast zijn het ook nog twee feestavonden met een heleboel live bands en artiesten. Welke dat in 2017 waren, kun je hier zien.

elshout_metalavond_30-6-2017.jpg

Een of twee keer per jaar is er een Metalavond in Elshout.

Een of twee keer per jaar is er een Metalavond in Elshout.

Elshout

Terug naar boven

Status

- Elshout is een dorp in de provincie Noord-Brabant, in de subregio Langstraat, gemeente Heusden. T/m 30-4-1935 gemeente Oudheusden. Per 1-5-1935 over naar gemeente Drunen, in 1997 over naar gemeente Heusden.

- Onder het dorp Elshout valt ook de buurtschap Wolfshoek.

Terug naar boven

Naam

Carnavalsnaam
Tijdens carnaval heet het dorp Zaandhaozenlaand.

Oudere vermeldingen
1312-1350 de Elshoute, 1331 Elsout, 1316 in Elshoute, 1624 Elshout.

Naamsverklaring
Samenstelling van hout, holt 'hoogopgaand loofbos' en de boomnaam els (Alnus). Zeer oud toponiem dat al in de 8e eeuw als Elisholz vermeld wordt voor een ergens in Zuid-Holland tussen Rijn en Maas gelegen plaats. Een elzenbos bestaat meestal uit zwarte els, gewone es en wilgen. Het zijn voornamelijk natte bossen in beek- en rivierdalen waar men hakhout haalt.(1)

Terug naar boven

Ligging

Elshout ligt Z van Heusden en Oudheusden, N van Drunen, en grenst in het Z aan de A59 en in het O aan de provincialeweg N267.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft Elshout 90 huizen met 618 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 700 huizen met ca. 1.650 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

- Verhalen over de geschiedenis van Oudheusden, Elshout en Hulten op de site van het Brabants Historisch Informatie Centrum (BHIC).

- Geschiedenis van Elshout.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- De komende jaren wordt in Elshout gefaseerd de nieuwe wijk De Gorsen gerealiseerd, tussen de Mayweg en de Kerkstraat. Het gebied biedt ruimte voor maximaal 100 woningen, wat het dorp kan laten doorgroeien richting 1.900 inwoners. De wijk wordt gebouwd door aannemer Tankens uit Andel, die hier ca. 5 ha grond in bezit heeft.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Elshout heeft 2 rijksmonumenten, zijnde de 18e-eeuwse boerderij op Heusdenseweg 17, en de pastorie uit 1899 van architect J.H. van den Abeelen op Kerkstraat 35.

- Elshout heeft 11 gemeentelijke monumenten, zijnde het woonhuis op Heusdenseweg 10, de boerderijen op Kapelstraat 14, 34, 52 en 59, het klooster op Kerkstraat 27/27a, de kerk (Kerkstraat 37), het woonhuis op Kerkstraat 42, het woonhuis op Mariëndonkstraat 9, de boerderij op Scheidingsstraat 38, en de boerderij op Wolfshoek 76.

- In 1579 wordt de parochiekerk in Oudheusden door de Geuzen platgebrand. Deze wordt vanwege de roerige tijden van de Reformatie niet meer herbouwd. Pastoor Van Dijk heeft wel tijdig de inboedel en de inkomsten van de kerk overgedragen aan de kapel van Onze Lieve Vrouw in Elshout. Daar komt de bediening van de parochie terecht. Dat dorp is ondertussen groter geworden dan Oudheusden. Om die reden wordt daar in 1687 begonnen met de bouw van een schuurkerkje, dat zich uiterlijk weinig onderscheidt van andere boerenhuizen of schuren in de streek. Deze kerk heeft dienst gedaan tot 1878, als de RK kerk Johannes Evangelist, ontworpen door architect H.J. van Tulder, gereed komt.

- Kapel van de Mariastichting (Kerkstraat 27), van het voormalig klooster van de Zusters van de orde ‘Onder de Bogen’.

- De huidige Mariakapel O.L. Vrouw van Elshout, ook wel 'Wonderbare Moeder' en 'OLV van Gaarsweide' (Kapelstraat 43a) dateert uit 1964 en verving een ouder exemplaar.

Terug naar boven

Evenementen

- Carnaval. - Stichting Carnaval Zaandhaozenlaand. - Carnavalsvereniging CV De Deurklinkers. - CV De Verrekte Goeie Zaandhaos. - De carnavalsoptocht in het dorp is op carnavalszondag. Een van de vaste onderdelen in de carnavalstijd is het 'tonpraoten', waarbij conferenciers in een ton staand het lokale dorpsgebeuren op de korrel nemen. In veel dorpen is dat altijd een groot succes, zo ook in Elshout; alle 5 voorstellingen (waarvan 2 door de jeugd) van 2017 waren uitverkocht, dus je moet er ook hier altijd snel bij zijn voor een kaartje.

- 1 of 2x per jaar is er een Metalavond in Elshout. Voor de datum van de eerstvolgende keer zie de link.

- Naar aanleiding van de onder Links > Overige verenigingen vermelde legende, is in Elshout de traditie ontstaan om op de laatste dag van mei, samen met de plaatselijke bevolking en bedevaartgangers van elders, het afsluiten van de meimaand te vieren. Deze dag wordt al decennialang ‘Onzen Dag’ genoemd. Tot op de dag van vandaag wordt deze traditie in ere gehouden. Geflankeerd door het lokale gilde en gildes uit de regio trekt de processie van de dorpskerk naar de Garsweide, waar het mirakel heeft plaatsgevonden. Hierbij rijdt de standaardruiter van het gilde zigzaggend voorop om de weg vrij te maken. Rond 1300 wordt naar aanleiding van de legende/het mirakel reeds melding gemaakt van een kapel aan de Garsweide. In 1966 is de oude neogotische kapel uit 1898 vervangen door de huidige kapel.

Aanvankelijk wordt ‘Onzen Dag’ op de laatste zondag in mei gehouden, sinds 1966 is de processie op 31 mei. De talrijke zilveren ex-voto's, de bloemen, kaarsen en de geschreven intenties getuigen van een bijzondere verering zowel uit het verre verleden als uit recente tijden. Na een korte inzinking in de jaren vijftig en zestig is de traditie weer nieuw leven ingeblazen. Dit komt mede door een verbeterde organisatie rondom de Mariabedevaart. Een speciaal comité, bestaande uit leden van de Onze Lieve Vrouwe Schuts en de werkgroep Mariabedevaart van de Parochie Wonderbare Moeder, heeft de processie geadopteerd. Dit alles heeft ertoe bijgedragen dat ook in deze tijd jaarlijks duizenden pelgrims in de meimaand naar Elshout komen, dat de traditie van ‘Onzen Dag’ nog volop leeft en dat een lang bestaan van deze mooie traditie is verzekerd. Editie 2019 trok meer dan 6.000 bedevaartgangers. Bij katholieken is Elshout overigens niet alleen bekend om zijn Mariaverering, maar ook als geboortedorp van de in 2013 overleden Tiny Muskens, van 1994 tot 2007 bisschop van Bisdom Breda.

- Motorsport Spektakel en Brommercross (weekend in juni).

- Zeepkistenrace (weekend in juli).

- Jeugd Vakantie Vreugd (kindervakantieweek, eind augustus). - Fotoverslag Timmeren 2016.

- Trekkertrek (op een zondag in september). Tractoren van 2,5 t/m 9 ton doen eraan mee in diverse klassen. Ook is er een aparte klasse voor oldtimers. Tijdens een Trekkertrek probeert de deelnemer met een tractor een zware slede over een zo groot mogelijke afstand te slepen. De sport is 'overgewaaid' uit Noord-Amerika. In 1977 is de eerste Trekkertrek wedstrijd in Nederland gehouden. Voor een indruk van hoe het eraan toegaat, zie de videoreportage Trekkertrek 2015.

- Op een zaterdag eind oktober of begin november (in 2018 voor de 17e keer) is er Franskes Avond, een muziekfestival in dorpshuis 't Rad, met een 4-tal 'Rock & Loll' bands uit de regio. De avond is vernoemd naar Frans Brok, die de grote animator was achter de muziekscene in Elshout. De entree is gratis. De opbrengst is vaak voor een goed doel. De organisatie is in handen van de lokale Rock & Loll band Dubio. Op hun site vind je de actuele informatie voor het komende festival. Voor een indruk van het festival zie het foto-verslag Franskes Avond editie 2016.

- Sinterklaas.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- Tijdens het Ommetje Elshout kun je genieten van veel gevarieerde natuur en landschappen. Onder de link vind je uitvoerige beschrijvingen hiervan.

Terug naar boven

Beeld

- Oude ansichtkaarten van Elshout.

- Fotoreportage van Elshout door Kees Wittenbols uit Breda.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Elshout (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Onderwijs: - De Th. J. Rijkenschool is een typische dorpsschool waar men elkaar kent, de lijnen kort zijn en de onderlinge betrokkenheid groot is.

- Jeugd: - Kinderen groeien heel snel, maar hun spullen niet. Als ouder ben je dus steeds bezig met het uitmesten van kasten. Maar wat doe je met de goede, maar te kleine kinderkleding? Of met dat leuke speeltje? Natuurlijk wil je die een goede bestemming geven. Dat kan nu via KrijgdeKleertjes. Via deze website ruil je in een paar stappen een pakket met te kleine kinderspullen voor een pakket met spullen die bij jouw kinderen passen. Gewoon via internet, op een moment dat het jou uitkomt. Je kunt ook bij lokale Ruilpunten je kleertjes inleveren en vaak gelijk andere kleertjes mee terug nemen. Ook in Elshout is een Ruilpunt.

- Muziek: - Fanfare Eendracht Maakt Macht / EMM is opgericht in 1886. Een mooi verhaal over de geschiedenis en ontwikkeling van het korps vind je onder de link. In tegenstelling tot een harmonieorkest kent een fanfareorkest geen houtblazers zoals klarinetten, fluiten, hobo’s en fagotten. De samenstelling van een fanfareorkest lijkt veel op die van een brassband, echter bij een fanfareorkest is wel een saxofoongroep vertegenwoordigd, die je bij een brassband niet tegenkomt. Het opvallende fanfaregeluid wordt voornamelijk voortgebracht door de bugelgroep. Hier vind je hun agenda met waar ze allemaal door het jaar heen optreden.

- De Schrik uit Blik is een feestelijke muziekkapel met ca. 20 leden, die regelmatig optreden bij evenementen in de regio. Nieuwe leden zijn altijd welkom. - Maanszat is een blaasorkest dat alleen bestaat uit vrouwen. Van oorsprong is het een carnavalsorkest, maar ze treden ook door het jaar heen op tijdens festivals in de regio. - Rock & Loll Band Dubio. - Pop-/Rockkoor HardKoor. - Band Friday Rock Show (FRS).

- Sport: - Sportclub SC Elshout is een omni-vereniging met meer dan 500 leden, waar de sporten voetbal (Facebookpagina voetbalverslagen), handbal, gymnastiek en tennis worden beoefend. - Tafeltennisvereniging Elshout.

Ruitersportvereniging Heusden moest in 2011 hun terrein aan de Dillenburghstraat te Drunen verlaten en kreeg als compensatie een terrein aan de Dekkersweg in Elshout toegewezen. Ook Stichting Motorcross Brabant was op zoek naar een geschikt terrein. Zij gingen in overleg met de ruitersportvereniging en ontwikkelen het terrein nu samen tot een gebied waar zowel de paardensporters als de motorcrossers goed tot hun recht komen. Zo zijn er springheuvels aangelegd die zowel voor paarden als crossers geschikt zijn, en ook de natuur vaart er wel bij omdat ze paddenpoelen hebben aangelegd om het overtollige water op te vangen.

Wielerclub BOS (Buik Op Stang) is een vereniging van ca. 60 fietsers uit Elshout en omgeving. Zij toeren op zondagmorgen en trainen op woensdagavond. Jaarlijks is er een een clubkampioenschap, een MTB-wedstrijd en een EK (Elshouts Kampioenschap), een regelmatigheidstijdrit waarbij de deelnemer zo constant mogelijk de van tevoren opgegeven snelheid moet zien te benaderen.

- Motoren (toeren) en brommers: - Brommenmaar is een in 1999 opgerichte oldtimer bromfietsclub, voor liefhebbers van klassieke bromfietsen ongeacht het merk. De club heeft inmiddels meer dan 160 leden, uit Elshout en ook uit omliggende dorpen en gemeenten. - Motorclub Volgas. - Motorclub M&M's (Met Motor Meer Mans) is ontstaan in 1987 in café/bar De Schans. Als grap begonnen door een aantal vrienden, en uitgegroeid tot een volwaardige club met ca. 50 leden.

- Overige verenigingen: - Toneelvereniging Zoeklicht heeft een volwassenen groep en een jeugdgroep. Ieder jaar staan zij op de planken om jou een ontspannen avondje te bezorgen.

- "Het dorp Elshout zoals wij het nu kennen, was in vroeger eeuwen slechts een gehuchtje dat, ook kerkelijk, behoorde tot de gemeente Oudheusden. Het plaatsje kreeg, nadat volgens de lokaal bekende legende van de landsman (die wij in de alinea hieronder beschrijven) Maria aldaar was verschenen, zijn Onze Lieve Vrouwe kapel. De kapel is in ieder geval gebouwd vóór 1316 (het exacte jaar is niet bekend). Direct nadat de kapel was gebouwd, heeft de boerengemeenschap rondom de kapel een broederschap opgericht. Het is niet vreemd voor die tijd dat men een schutsgilde oprichtte ter bescherming, er bestonden namelijk al gilden in de 12e en 13e eeuw. Het gilde is opgericht tussen 1285 en 1316. Als oprichtingsjaar is 1300 gekozen. Begrijpelijk is ook dat de naam van het gilde Onze Lieve Vrouwe Schuts van Elshout werd. Omdat deze schutse een zuiver kerkelijke instelling was, moesten de leden christelijke mannen zijn, waarop geen blaam of smet rustte. Het moet voor deze leden een voorrecht zijn geweest om van dit gilde lid te mogen zijn. Ook vandaag de dag, als het gilde al ruim 700 jaar bestaat, zijn de leden er nog altijd trots op om gildebroeder te zijn van zulk een oud en bevoorrecht gilde, in het dorp waar Maria nog steeds wordt vereerd onder de schone titel "de Wonderbare Moeder van den Elshout".

Wonderbare Moeder en de legende: Een boer uit Drunen was vlas aan het zaaien op zijn land. Hij was dorstig en had geen drinken bij zich. In de verte zag hij een vrouw naderen die hij niet kende. Hij vroeg haar om drinken, de vrouw ging naar de sloot, en hij wilde haar roepen dat het water niet goed was, maar zij bracht hem het heerlijkste water dat hij ooit geproefd had. De vrouw ging heen. Het was Maria. Onder het zaaien besloot hij een kapel te laten bouwen zodra het vlas rijp was. De volgende morgen kwam hij op de akker, en zag tot zijn verbazing dat het vlas al rijp was. Dit was een wonder. Nadat de kapel was gebouwd, werd hierin een houten, 45 cm hoog Mariabeeldje geplaatst. In 1878 is in Elshout de RK kerk Sint Jan Evangelist gebouwd. Sindsdien staat het miraculeuze beeld in de kerk."

- Ouderen: - Seniorensociëteit d'n Elshof organiseert sinds 1996 regelmatig activiteiten voor ouderen in Elshout en omgeving.

- Veiligheid: - Buurtpreventie Elshout.

Reacties

(2)

Evenementen aanvulling.
Meestal laatste week oktober Franskes Avond voor de 15 keer.
Muziek podium voor Rock en loll bandjes uit de omgeving.
Wordt bijna altijd voor een goeddoel gespeeld.

Dank voor de tip Hans! Deze hoort er zeker bij, want wij promoten juist de kleinschaliger evenementen en activiteiten, om mensen erop te attenderen dat er zoveel meer te zien en te doen is in ons land dan de grote bekende massa-attracties waar iedereen altijd maar weer voor in de file staat (zoals die ene jeweetwel bij jullie 'om de hoek', W van de Loonse en Drunense Duinen. Die krijgen al aandacht genoeg). Ik heb het toegevoegd, in tekst én beeld.

Reactie toevoegen