Eembrugge

Plaats
Buurtschap
Baarn Eemnes
Eemland Utrechtse Heuvelrug
Utrecht

Eembrugge-MSD-20110302-227689.jpg

Eembrugge is een buurtschap in grotendeels gemeente Baarn, deels gemeente Eemnes. Alleen voor het Baarnse deel is de buurtschap voorzien van plaatsnaamborden.

Eembrugge is een buurtschap in grotendeels gemeente Baarn, deels gemeente Eemnes. Alleen voor het Baarnse deel is de buurtschap voorzien van plaatsnaamborden.

Eembrugge-MSD-20110302-227664.jpg

De plaatsnaam Eembrugge wordt hier mooi gevisualiseerd; genoemd naar een brug over de Eem. Deze brug dus. Nou ja, een voorganger daarvan natuurlijk, want zulke bruggen hadden ze nog niet in de middeleeuwen...

De plaatsnaam Eembrugge wordt hier mooi gevisualiseerd; genoemd naar een brug over de Eem. Deze brug dus. Nou ja, een voorganger daarvan natuurlijk, want zulke bruggen hadden ze nog niet in de middeleeuwen...

Eembrugge-MSD-20110302-227667.jpg

Het kan verkeren; meestal 'promoveren' plaatsen van buurtschap tot dorp tot stad, Eembrugge doet het net andersom en 'degradeert' in de loop der eeuwen van stad tot dorp tot buurtschap. Maar wel een zeer charmánte buurtschap, o.a. met dit soort pandjes.

Het kan verkeren; meestal 'promoveren' plaatsen van buurtschap tot dorp tot stad, Eembrugge doet het net andersom en 'degradeert' in de loop der eeuwen van stad tot dorp tot buurtschap. Maar wel een zeer charmánte buurtschap, o.a. met dit soort pandjes.

Eembrugge

Terug naar boven

Status

- Eembrugge is een buurtschap* in de provincie Utrecht, in de streek Eemland, in deels gemeente Baarn, deels gemeente Eemnes.
* Het plaatsje heeft ooit stadsrechten gekregen en is ook nog een dorp geweest, maar voor de huidige status van een plaats beoordelen wij de actuele geografische en maatschappelijke situatie, en gezien die situatie is het tegenwoordig een buurtschap. Voor nadere toelichting zie het hoofdstuk Geschiedenis.

- De buurtschap Eembrugge valt, ook voor de postadressen, deels onder het dorp Baarn, deels onder het dorp Eemnes.

- Alleen voor het deel onder Baarn heeft Eembrugge plaatsnaamborden, en wel blauwe borden = komborden. Onder de gemeente Baarn is/heeft de buurtschap dus een aparte 'bebouwde kom'.

Terug naar boven

Naam

Oudere vermeldingen
1346 Eembrugghe, eind 14e eeuw Eembrugge, 1394 Eembrugghe, 1840 (1) Ter Eem. Hoewel Ter Eem dus een verouderde naamgeving is voor deze plaats, is koning Willem-Alexander nog altijd o.a. 'Heer van Soest, Baarn en Ter Eem'.

Naamsverklaring
De plaats is genoemd naar de brug over de rivier de Eem ter plekke.

Terug naar boven

Ligging

De buurtschap Eembrugge ligt direct N van Baarn, O van Eemnes, W van de Eem, rond de Eemweg, voor zover gelegen W van de N414 (Bisschopsweg).

Terug naar boven

Statistische gegevens

In de Volkstelling van 1840 wordt Eembrugge alleen vermeld onder de gemeente Baarn, met 18 huizen en 129 inwoners. Tegenwoordig ligt direct W van de N414 een bebouwde kom-metje onder de gemeente Baarn, met ca. 15 huizen en ca. 40 inwoners. Daarachter, aan de N kant, liggen nog enkele huizen, met ca. 10 inwoners, onder de gemeente Eemnes. Verder omvat de buurtschap, onder beide gemeenten tezamen, ca. 10 bedrijfsgebouwen.

Terug naar boven

Geschiedenis

Eembrugge is in de middeleeuwen een strategische plaats aan de Eem, gelegen op een kruising aan de weg van Utrecht naar Gelderland. Rond 1200 is het ontstaan als kerkdorp Ter Eem. Van hieruit is de Eemvallei ontgonnen. Tussen 1336 en 1340 heeft het dorp stadsrechten gekregen van de Bisschop van Utrecht, maar het plaatsje heeft zich nooit daadwerkelijk tot stad ontwikkeld. Vergelijkbaar dus met bijv. Staverden en Sint Anna Ter Muiden.

De kerk van het dorp Eembrugge is na verschillende overstromingen eind 17e eeuw ingestort, in 1702 afgebroken en niet herbouwd, waarna het dorp tot buurtschap 'degradeerde'. Reeds in de 15e eeuw is een deel van de Eembruggers naar het westen vertrokken en hebben daar de kern Eemnes-Binnen(dijks) opgericht (= het huidige Z dorpslint langs de Wakkerendijk), die reeds na enkele jaren, in 1452, stadsrechten verkrijgt van de Bisschop van Utrecht. Eemnes neemt geleidelijk in belang toe en Eembrugge neemt in belang af. Uiteindelijk heeft Eemnes de buurtschap overvleugeld qua inwoners en economisch belang.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Er zijn plannen voor de realisatie van een villawijkje Eembrugge-Haven op en rond het terrein van de voormalige Ocrietfabriek. - Beschrijving voormalige Ocrietfabriek en de sloop in 2014.

- Bestemmingsplan Eembrugge voor het deel onder de gemeente Baarn.

- Bestemmingsplan Eembrugge voor het deel van het hier gelegen bedrijventerrein voor zover het onder de gemeente Eemnes valt.

- De Loosdrechtse ondernemer Nico Ockhuisen heeft anno 2015 grote plannen voor Jachthaven Eembrugge. Hij wil bij het haventje een Mercedesmuseum, een conferentieoord, een restaurant en een botenloods bouwen. E.e.a. vergt een nieuw gebouw van ca. 24 meter hoog met een oppervlakte van bijna 10.000 m2. Ockhuisen heeft voorheen gestreefd naar een Mercedesmuseum in Loosdrecht, maar vindt dat de procedures daar te lang duren en wil daarom nu uitwijken naar Eembrugge. Volgens Autoblog.nl "is het een publiek geheim dat Nico Ockhuisen de fraaiste Mercedes privécollectie ter wereld heeft." De liefhebber van Mercedessen heeft een collectie van meer dan 100 wagens - zie de YouTube-film ervan onder de link - opgebouwd, die tot heden op verschillende locaties gestald staan. De voorlopige werktitel is Museum Ockhuisen.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Eembrugge heeft 1 rijksmonument, zijnde een archeologisch monument, namelijk het terrein waarin zich de overblijfselen bevinden van het bisschoppelijk Huis Ter Eem. Het kasteel is in 1347 of 1348 gebouwd, waarschijnlijk in opdracht van bisschop Jan van Arkel, om de noordgrens van het Sticht te beschermen tegen de aanvallen van de graven van Holland. Omdat de bisschop de bouwkosten niet kan dragen, krijgt geldschieter Zweder Uterlo het kasteel in onderpand. Als de bisschop in 1352 de schuld wil aflossen, weigert Zweder het kasteel te verlaten. Na een periode van strijd weet de bisschop het kasteel te veroveren met hulp van de stad Utrecht. Het is sindsdien vast in handen van de bisschop van Utrecht. Het kasteel wordt tijdens de Inval van de Veluwe in 1629 tijdens de Tachtigjarige Oorlog ingenomen in naam van Spanje. Van het in 1706 gesloopte huis getuigen nog slechts reliëfsporen in het huidige weiland. Voor nadere informatie zie beschrijving kasteel Ter Eem en nog een beschrijving kasteel Ter Eem.

- Het oude brugwachtershuisje (Zuidereind 1) is recent opgeknapt. Aan de gevel bevindt zich het wapen van de Provincie Utrecht.

Terug naar boven

Natuur en recreatie

- Eembrugge heeft 4 jachthavens; 2 aan de westkant en 2 aan de oostkant van de Eem. Alleen die aan de oostkant hebben de beschikking over passantenplaatsen.

Terug naar boven

Links

- Algemeen: - Reportage over Eembrugge op de site van het Reformatorisch Dagblad (2012).

Reactie toevoegen