De Moer

Plaats
Dorp
Loon op Zand
Hart van Brabant Langstraat
Noord-Brabant

de_moer_landhuis_landgoed_huis_ter_heide.jpg

De naam Huis ter Heide komt vaker voor in ons land. O.a. als dorp in Utrecht, als buurtschap in Fryslân en Drenthe, en, in dit geval, als landgoed bij het dorp De Moer. (© H.W. Fluks)

De naam Huis ter Heide komt vaker voor in ons land. O.a. als dorp in Utrecht, als buurtschap in Fryslân en Drenthe, en, in dit geval, als landgoed bij het dorp De Moer. (© H.W. Fluks)

De Moer

Terug naar boven

Status

De Moer is een dorp in de provincie Noord-Brabant in de regio Hart van Brabant, en daarbinnen in de subregio Langstraat, gemeente Loon op Zand.

Terug naar boven

Naam

Oudere vermeldingen
1840 Het Moer.

Terug naar boven

Ligging

Het dorp De Moer grenst in het W aan Dongen, in het N aan Kaatsheuvel, in het O aan Loon op Zand en in het Z aan Tilburg.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft De Moer 47 huizen met 290 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 220 huizen met ca. 550 inwoners.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- In 2009 is het Dorpsontwikkelingsplan (DOP) De Moer verschenen. Deze nota bevat een wensbeeld m.b.t. hoe het dorp er rond 2020 uit zou moeten zien. De inwoners pleiten o.a. voor meer woningen in hun dorp, vooral voor starters en senioren. De bouw van 3 woningen in 2008 aan de Hooivork is lang niet voldoende. Voor toekomstige woningbouw komen volgens de inwoners 4 locaties in aanmerking: het sportcomplex van voetbalclub Blauw-Wit '81, de Hooivork, en de O en W oksel van de Middelstraat en Pastoor Kampstraat.

Het huidige clubhuis van Blauw-Wit '81 is 'functioneel en ruimtelijk' verouderd. Bovendien zijn er te weinig parkeerplaatsen voor de bezoekers. Toch zijn de meeste inwoners voor behoud van de voetbalvelden, en kiezen voor woningbouw aan de Hooivork. Ze zien liever een nieuw clubhuis voor Blauw-Wit aan de Zijstraat. De huidige kantine kan dan samen met 't Moeruiltje, dat te klein is voor het bestaande verenigingsleven, omgebouwd worden tot een nieuw multifunctioneel dorpshuis voor De Moer. Hierin zouden mogelijk ook zorgaanbieders gehuisvest kunnen worden, naar voorbeeld van het Thesaurusproject bij Pannenhoef in Kaatsheuvel.

Volgens de inwoners moet er in de toekomst plaats zijn voor kleinschalige bedrijvigheid in De Moer. Ze willen geen grote industrie in hun dorp. Enkele grote bedrijven (Hazenberg en Klijn) veroorzaken volgens de inwoners overlast door het vele transport door de kern van het dorp. Ze gunnen de ondernemers hun bedrijf, maar het is wenselijk deze bedrijven te verplaatsen naar 'duurzame plekken' buiten het dorp. Zo komen ook weer geschikte woningbouwlocaties vrij. In totaal bevat de nota 42 actiepunten. "Het is geen dichtgetimmerd plan. Er zijn veel ideeën; in die zin is het een belangrijk startdocument. Nu zijn het college en raad aan zet. We zullen snel weten hoeveel woningen er gebouwd gaan worden", aldus wethouder Aussems bij de presentatie van het DOP.

- Aan beide zijden van de Moersedreef, NW van De Moer, is het Landbouwontwikkelingsgebied (LOG) Moersedreef gepland. Het betreft een gebied van 400 hectare waar de intensieve landbouw ruimte moet krijgen. Het maakt deel uit van het reconstructieplan De Meierij. Het landbouwontwikkelingsgebied moet ruimte bieden aan 8 toekomstgerichte bedrijven met een bouwblok van maximaal 2,5 hectare voor intensieve veehouderij, Verder zou er 60 hectare gebruikt mogen worden voor glastuinbouw of boomteelt. Het landbouwontwikkelingsgebied zal waarschijnlijk bedrijven gaan herbergen afkomstig van elders in Brabant, die daar weg moeten om plaats te maken voor de Ecologische Hoofdstructuur (EHS).

- Nieuwbouwproject Hooivork II in De Moer behelst de bouw van 30 tot 35 woningen.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- De Moer heeft 3 rijksmonumenten, zijnde de Sint Joachimkerk (Middelstraat 26) uit 1902 van architect C.F. van Hoof, en de naastgelegen pastorieën op nr. 28 en nr. 30 (de laatste was oorspronkelijk een boerderij).

- Het Oorlogsmonument aan de Middelstraat herdenkt de tijdens de Tweede Wereldoorlog en de oorlog in Nederlands-Indië omgekomen inwoners en militairen uit De Moer.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Tijdens Pinksteren is er in De Moer jaarlijks het Moers Pinksterweekend, met sinds 2017 op zondag de Moers Pinkster Run. Er worden 8 verschillende stormbanen gebruikt in het parcours; er zijn leuke prijzen te winnen voor de winnaars; er wordt in verschillende leeftijdscategorieën gestreden; je kunt nat worden tijdens de run; er is een omkleedruimte aanwezig. Na afloop kun je een verfrissende douche nemen.

- Om mee te kunnen doen aan de Autocross De Moer (2e zondag van oktober, in 2018 voor de 39e keer) moet je uit het dorp komen, minimaal 18 jaar oud zijn en beschikken over een geldig rijbewijs. Het is een afvalrace voor crossauto's, die vaak danig gehavend uit de strijd komen. De auto's die hiervoor gebruikt worden, worden dan ook flink gestript en zijn doorgaans rond de 20 jaar oud. Voor een indruk van hoe het eraan toegaat, zie de videoreportage van de Autocross De Moer 2011.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- Landgoed Huis ter Heide ligt tussen de dorpen Loon op Zand en De Moer (grotendeels op grondgebied van laatstgenoemd dorp), NW van Tilburg. Het landgoed is ca. 1.000 ha groot. Huis ter Heide is een aantrekkelijk natuurgebied met vennen, glooiende akkers, gevarieerde loof- en naaldbossen en een landhuis uit 1864. Beheerder Natuurmonumenten heeft er sinds 1992 aan gewerkt om het landgoed in zijn oude luister met onder meer ongerepte natte heide, te herstellen. Zo zijn 2 oude vennen hersteld en 25 nieuwe vennen gegraven. Tussen het gras en de bomen keren de heidestruiken terug, waar het landgoed bekend om was. Van de landbouwgrond rond het Leikeven is de bovenste voedselrijke laag afgegraven. Het ven is schoon- en slibvrij gemaakt.

Door beide ingrepen is de waterkwaliteit sterk verbeterd. De waterlobelia, die hier ooit uitbundig bloeide, is weer teruggekeerd. Heikikker en vinpootsalamander scharrelen weer in het water. In de voedselarme zandgrond ontkiemen de zeldzame klokjesgentiaan en zonnedauw. In het gebied tref je Schotse hooglanders aan. Deze grote grazers zorgen voor een betere bodemstructuur en variatie in de begroeiing. Op open plekken groeien kruiden en struiken. In de bossen laat Natuurmonumenten oude bomen staan en dode bomen mogen blijven liggen. Dat is niet voor niets. Dood hout trekt insecten aan, die weer een lekker hapje zijn voor allerlei vogels, waaronder de grote bonte, de groene en de zwarte specht.

De afgelopen jaren zijn ook 80.000 nieuwe bomen aangeplant op Huis ter Heide. Dit bos is aangelegd op de geluidswal langs de Burgemeester Letscherweg. Hiermee vormt het meteen de scheiding van het vennengebied van Huis ter Heide met industrieterrein Vossenberg in Tilburg. Dat is niet alleen visueel fraaier, zo’n groene geluidswal absorbeert ook veel beter het verkeersgeluid en houdt ‘s nachts de lichtvervuiling vanuit het industrieterrein tegen. Als het bos straks meer volgroeid is, levert het ook een bijdrage aan een betere luchtkwaliteit. De bomen filteren de nodige fijnstof uit de lucht. Met de groei van de bomen legt het bos tevens CO2 vast. De boompjes en struiken bestaan uit inheemse soorten, waaronder eik, beuk, vlier, lijsterbes en linde. Het genetisch materiaal van deze stekken is afkomstig van lokaal plantmateriaal en is terug te voeren tot soorten die zich hier al na de laatste ijstijd hebben gevestigd. Deze erfelijke eigenschappen geven de bomen een extra bescherming tegen allerlei ziekten. Bron, en nadere informatie over landgoed Huis ter Heide op de site van beheerder Natuurmonumenten. - In 2015 is op het landgoed een natuurbegraafplaats gerealiseerd. - Diaserie wandeling over landgoed Huis ter Heide bij het dorp De Moer door Loes Westgeest.

- De Grens is een naturistenvereniging met een schitterend eigen terrein met de naam Parelmoer bij het dorp De Moer. Het terrein heeft o.a. een zwembad met zonneweide, een clubhuis, een nieuw sanitairblok, twee jeu de boules banen en een speeltuintje voor de kleinere kinderen. Het vormt een ideaal uitgangspunt voor wandelen, fietsen en uitstapjes in de omgeving. Het terrein is goed toegankelijk voor mindervaliden. Dagrecreanten en kampeerders zijn van harte welkom. Er zijn 8 gasten-kampeerplaatsen voor tent of caravan. Alle kampeerplaatsen beschikken over elektriciteit en er is draadloos internet op het hele terrein.

Terug naar boven

Beeld

- Fotoreportage van De Moer door Kees Wittenbols uit Breda.

Terug naar boven

Links

- Onderwijs: - Basisschool De Start is er als 'lagere school' sinds 1916 en is gevestigd in een sfeervol en markant gebouw in de dorpskern van De Moer. In 1961 krijgt het dorp ook een kleuterschool, die sinds 1984 in hetzelfde gebouw als de basisschool is gevestigd. Sindsdien is het dus een basisschool met de groepen 1 t/m 8. Momenteel heeft de school ca. 25 leerlingen. In de afgelopen 100 jaar is de school van groot sociaal belang geweest in de gemeenschap van De Moer. Nog steeds is de school een echte dorpsschool die een belangrijke plaats heeft binnen het sociale leven van de Moerse gemeenschap, maar waar ook leerlingen van buiten het dorp zich thuis voelen en zich ontwikkelen.

- Muziek: - Muziekvereniging De Moer heeft tegen de 20 leden. Hun repertoire bestaat uit klassieke en populaire stukken. Ze repeteren op dinsdagavond van 20.00-22.15 uur in 't Moeruiltje in De Moer. De bok wordt bezet door een jonge, zeer ambitieuze dirigent; Geerd Doomen. Bespeel je een instrument en heb je interesse om lid te worden, neem dan contact op met Peter Bol, tel. 06-55514384, of kom eens kijken tijdens een repetitie-avond.

- Sport: - De Moerse voetbalclub Blauw-Wit heeft al zowat sinds 1925 bestaan. Aanvankelijk werd er gespeeld op een veld achter de Wolfsheuvel, meteen rechts na het bos van nu. Vermoedelijk is door de oorlog het voetballen in De Moer een tijdlang verloren gegaan. Zeker is dat pas rond 1953 opnieuw animo ontstaat voor 't voetballen in De Moer. Aanvankelijk waren het vooral wedstrijdjes op een weiland door bijv. de Jonge Boerenstand, de latere KPJ. Maar toen eenmaal een clubje was gevormd, groeide dit al snel uit naar bijna iedere zondag voetballen. Eerst moest de wei worden plat gesleept en voor de wedstrijd de goalpalen worden geplaatst. Er werd gespeeld met een leren bal die met een leren veter was dichtgemaakt. Je moest die bij het koppen liever niet op je hoofd krijgen, want dat was pijnlijk... Het verkleden gebeurde in de stal of schuur waar ze die zondag speelden.

Van 1961 tot 1964 heeft de club aansluiting gezocht bij Berkdijk, omdat ze waren uitgekeken op het "wilde voetbal". De wedstrijdmentaliteit was daar nogal anders dan ze in het dorp gewend waren, dus keerden ze terug naar De Moer. Rond 1970 kreeg het dorp er een tweede elftal bij en speelde het eerste team met diverse andere verenigingen in een wilde competitie. Dit vond toen al plaats op het huidige A-veld dat van de kerk werd gehuurd en voor de helft gedeeld moest worden met de Moerse ponyclub. Deze laatste club kreeg gelukkig al snel een andere accommodatie. De gemeente werd in samenwerking met Moers Belang bereid gevonden om het veld speelklaar aan te leggen en ook te onderhouden.

De club groeide al snel uit tot maar liefst 4 seniorenelftallen. Er werd een tweedehands noodlokaaltje gekocht en door de leden zelf omgebouwd tot kleedlokaal, dat in 1974 in gebruik kon worden genomen. Vanaf 1973 huurden ze in de Zijstraat ook het B-veld, van Jan de Jong uit Dongen, en als kleedlokaal plaatsten ze daarbij een oude container van Koenen uit Kaatsheuvel. Nadat het eerste elftal vier jaar "wilde competitie" had gespeeld, werd besloten om bij de bond te gaan spelen. In september 1973 konden ze als Uno Animo 3 aan hun eerste bondsoptreden beginnen. Dus onder de vlag van Uno Animo uit Loon op Zand, maar wel spelend in De Moer. In 1975 kwam ook het tweede elftal en de jeugd erbij.

In 1981 is het dan zover dat in De Moer een zelfstandige voetbalvereniging wordt opgericht onder de naam Blauw-Wit '81, gekozen door de leden, omdat ook de eerste club uit het dorp zich zo noemde. In 1988 wordt het nieuwe sportcomplex van Blauw-Wit - veld, trainingsveld met zes lichtmasten, nieuwe kleedaccommodatie - plechtig in gebruik genomen en kan de vereniging eindelijk beschikken over de accommodatie waar ze al zolang naar heeft uitgezien. Het B-veld wordt dan afgestoten en nu hebben ze alles bijeen. Dan is intussen ook het oude kleedlokaaltje verdwenen, nadat ze ook nog even kantine hadden in de voormalige kleuterschool, en wordt de nieuwe houten kantine uit Oosterhout met veel ijverige handen opgebouwd tot een fraai clubgebouw dat er wezen mag, en dat in september 1990 gereed komt. In 1999 komt er een nieuwe permanente kantine en bestuurskamer. De vereniging heeft vandaag de dag ca. 250 leden, kent een laag verloop, staat midden in de Moerse maatschappij, en toont aan dat Moersen, oud-Moersen en "aanverwanten" op sportief en sociaal gebied een hechte band blijven vormen. Een club die dus echt niet meer weg te denken is uit De Moer. Aldus onze samenvatting van de pagina Geschiedenis van voetbalclub Blauw-Wit '81.

- Overige verenigingen: - Vrouwen van Nu afd. De Moer is sinds 2015 een afdeling van de landelijke vereniging Vrouwen van Nu, Nederlands grootste vrouwenorganisatie. Voorheen waren ze bekend onder de naam KVO, en dáárvoor onder de naam Boerinnenbond, zoals ze ook in 1940 zijn begonnen. Ze zijn een ontmoetingsplaats voor vrouwen die hart hebben voor hun leefomgeving (wat vooral in een klein dorp als De Moer van levensbelang is), die hun creativiteit willen ontplooien, aan hun persoonlijke ontwikkeling willen werken en die hun stem willen laten horen in de maatschappij.

Het is een actieve en gezellige vereniging met tal van activiteiten. Ze organiseren diverse bijeenkomsten, lezingen en uitstapjes. Vrouwen delen verschillende hobby’s met elkaar in de zogeheten ‘interessegroepen’. Ze nodigen geïnteresseerden van harte uit om kennis te komen maken. Je zult je er snel thuis voelen. Leden van Vrouwen van Nu kunnen niet alleen gebruik maken van het aanbod in de eigen afdeling, maar ook deelnemen aan activiteiten die provinciaal en landelijk worden georganiseerd. Daarnaast krijg je 6x per jaar het ledenblad en een ledenpas waarmee je gebruik kunt maken van aantrekkelijke aanbiedingen en kortingen.

- Agrarisch: - Verslag in tekst en beeld van Open Boerderijdag 2012 bij fam. Jan de Kort in De Moer, die maatschappelijke betrokkenheid en duurzaamheid hoog in het vaandel heeft staan.

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van De Moer.

Reactie toevoegen