De Koog

Plaats
Dorp
Texel
Kop van Noord-Holland Waddengebied
Noord-Holland

De-Koog-dorp-MSD-20090418-163947.jpg

De Koog is een dorp op het eiland en in de gemeente Texel

De Koog is een dorp op het eiland en in de gemeente Texel

De-Koog-dorp-MSD-20090418-163929.jpg

De Koog, dorpsgezicht

De Koog, dorpsgezicht

De-Koog-dorp-MSD-20090418-163930.jpg

De Koog, dorpsgezicht, met o.a. de Hervormde (PKN) kerk

De Koog, dorpsgezicht, met o.a. de Hervormde (PKN) kerk

De-Koog-dorp-MSD-20090418-163944.jpg

De Koog, dorpsgezicht

De Koog, dorpsgezicht

De-Koog-dorp-MSD-20090418-163951.jpg

De Koog, dorpsgezicht

De Koog, dorpsgezicht

De Koog

Terug naar boven

Status

De Koog is een dorp in de provincie Noord-Holland, in de regio's Kop van Noord-Holland en Waddengebied, op het eiland en in de gemeente Texel.

Terug naar boven

Naam

Oudere vermeldingen
1436 Cogersdyck, 1528 In die Cogghe, 1573 Coeghe, 1612 Coege, 1639 De Koogh, 1773 De Koog.

Naamsverklaring
Betekent koog 'land aan water, buitendijks land'.(1)

Terug naar boven

Ligging

De Koog ligt NW van Den Burg en grenst in het W direct (met alleen de duinen er nog tussen) aan de Noordzee.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft De Koog 15 huizen met 81 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 500 huizen met ca. 1.300 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

De Koog was oorspronkelijk een vissersdorp. De vissersbevolking trok weg na een aantal uitzonderlijk zware stormen. Er is vrijwel niets over van het oude vissersdorpje. De kerk midden in het dorp, uit 1719, en een huisje naast de kerk zijn de enige restanten van het dorp van vóór 1900. Tegenwoordig is het dorp de nr. 1 badplaats en toeristenplaats van Texel.

De Kleine Vermaning in de Kaapstraat, van de Doopsgezinde Broederschap, is in 1955 in gebruik genomen, maar na een tiental jaren alweer buiten gebruik gesteld. Het gebouw is inmiddels gesloopt. Er staan nu twee woningen.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- De partijen die samenwerken binnen Planet De Koog zijn er in november 2017 uit gekomen: TOP Texel, Ondernemersvereniging Koog aan Zee, de Verenigde exploitanten, de Dorpscommissie en de gemeente Texel hebben gezamenlijk een wensbeeld vastgesteld voor de verbetering van de uitstraling van serres, terrassen, reclame en openbare ruimte in het centrum van het dorp. Op 15 november 2017 hebben de partijen in dit kader een convenant ondertekend. “We beseffen dat veel gevraagd wordt van de exploitanten. De gemeente is dan ook bereid om tot een maximum van € 10.000 per winkel/horecabedrijf bij te dragen”, aldus Bart Klaver van de gemeente Texel. Ook de zuidelijke dorpsentree krijgt met een ‘make-over’ de uitstraling die het duindorp verdient.

Sinds eind 2015 werken alle belanghebbenden aan de verbetering van de uitstraling in het hart van De Koog. Dat is fijn voor bewoners, goed voor bezoekers en draagt daarmee bij aan het toerisme op heel Texel. De werkwijze was bijzonder en participatief: de gemeente heeft aan de ondernemers en bewoners gevraagd om tot een voorstel voor het wensbeeld te komen. Na diverse werksessies met betrokkenen uit de Dorpsstraat is het wensbeeld op 1 juni 2017 gepresenteerd aan het dorp, wethouders en raadsleden in dorpshuis De Hof. Na de nodige inhoudelijke discussies is in november 2017 een belangrijke mijlpaal bereikt: het vaststellen van het wensbeeld voor serres, terrassen, reclame en openbare ruimte.

Dat luidt als volgt: "De Dorpsstraat is dé bruisende straat van Texel in het duindorp De Koog. Een straat met open terrassen waarbij gasten voldoende beschermd zijn tegen zeewind. De serres, overkappingen en terrassen zijn gemaakt van kwalitatief goede materialen en vakkundig afgewerkt. De reclame is meer ingetogen. De dorpsentree (inclusief De Brink) krijgt het karakter van een duinachtig landschap en is een belangrijk onderdeel van het rondje naar het strand. Een mooie boom (inheemse den) en een zitbank geven levendigheid in het midden van het Dorpsplein." De gezamenlijk gedragen visie is uitgewerkt in een 60-tal regels en concrete wensen. Voor meer informatie kun je terecht bij de verschillende leden van de werkgroep Planet De Koog: Michel Gregoire (TOP Texel), OV Koog aan Zee (Pieter Buis), Verenigde exploitanten (Reinier van der Veen), Dorpscommissie (Ruurd Eijzinga) en gemeente Texel (Bart Klaver). (bron: gemeente Texel, 15-11-2017)

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- De Koog heeft 4 rijksmonumenten.

- De Koog heeft 6 gemeentelijke monumenten.

- De huidige Hervormde (PKN) kerk (Dorpsstraat 168) verving in 1719 een in zee verdwenen kerk uit 1415. Samen met het huis ernaast is deze kerk het laatste restant van het dorp van vóór 1900. Het is een zaalkerkje, gemaakt van opnieuw gebruikt baksteen. Boven de voorgevel bevindt zich een klokkekoepeltje. Het ingangsportaal is bij een verbouwing in 1928 toegevoegd. De kerk heeft een mechanisch torenuurwerk uit de 17e eeuw, voorzien van elektrische opwinding. De klok stamt uit de 18e eeuw.

- De RK Bonifatiuskerk (Nikadel 11) dateert uit 1964 en is in 2006 aan de reguliere erediensten onttrokken. Er vinden alleen in de zomer nog diensten plaats, voornamelijk in de Duitse taal.

- Schipbreuk- en Juttersmuseum Flora in De Koog is naar eigen zeggen het leukste familiemuseum van Texel* en tevens het grootste juttersmuseum ter wereld. "Bij ons vind je een diversiteit aan strandvondsten van meer dan 75 jaar! Beleef bij ons de stoere wereld van het strandjutten, het loods-en reddingwezen en de visserij. In de verschillende sfeervolle ruimtes worden, naast de exposities, doorlopend diverse films vertoond over scheepsstrandingen, reddingsacties en de jutterij. Ook vind je vele bijzondere voorwerpen op ons uitgebreide buitenterrein. Wij hebben een knus museumcafé, een grote speeltuin, er zijn diverse spelletjes te doen, er is een leuke speurtocht door het museum, een souvenirshop en er is een gezellige picknickplaats." Een collectie oude tractoren, motoren en landbouwwerktuigen maakt ook deel uit van de omvangrijke collectie van het museum.
* Dat er in brede kring zo over wordt gedacht tonen diverse awards die zij door de jaren heen hebben gewonnen, waaronder in maart 2019 de bronzen award "Leukste uitje van Noord-Holland 2019" van de ANWB.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Texel Culinair (weekend in september) is een proeverij waar ca. 30 Texelse restaurants je laten kennismaken met typisch Texelse gerechten. "Een driedaags culinair evenement in het centrum van De Koog. Groots maar met lokale gezelligheid, waar we proeven op sien Tessels!"

- Bij de Beach Obstacle Run Texel (BORT) (op een zaterdag in oktober) in De Koog kon je kiezen uit de afstanden 6 en 12 km, met 30 hindernissen, en 6 elementen om te overwinnen: strand, duinen, zee, bos, water en wind. Er was ook een BORT Kidsrun van 2,8 km. Voor een indruk van dit evenement zie de aftermovie BORT editie 2018. Volgens de Facebookpagina van het evenement was editie 2018 de laatste editie, maar we laten de beschrijving en link nog even staan, zodat deelnemers aan een van de edities de foto's en films nog kunnen terugkijken.

Terug naar boven

Natuur en recreatie

- Ecomare in De Koog omvat een natuurmuseum, zeehondenopvang, zeeaquarium, vogelopvang, duinpark en bezoekerscentrum. Ecomare werkt aan natuurbescherming in Waddenzee en Noordzee door voorlichting, educatie en opvang van vogels en zeehonden. Exposities laten verschillende kanten van wadden en Noordzee zien, het grootste natuurgebied van Nederland. De bezoeker zal deze exposities verlaten in het besef dat de Waddenzee en de Noordzee belangrijke natuurgebieden zijn waar de mens van mag genieten, binnen redelijke grenzen gebruik van kan maken en waar we zuinig op moeten zijn. Een duurzame relatie tussen mens, natuur en milieu, daar moeten we met z'n allen aan werken.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over De Koog (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Belangenvereniging: - "De doelstelling van Dorpscommissie De Koog is de behartiging van de leefbaarheid van het dorp en omstreken, ten dienste van alle plaatselijke organisaties en het verenigingsleven, in de ruime zin, en zich te bewegen binnen het sociaal en cultureel werk. De Dorpscommissie heeft als visie het aantrekken, ondersteunen en in stand houden van niet alleen ontspanningsmogelijkheden maar ook het behartigen en beheren van sociale / culturele belangen en evenementen dit alles ter verbetering van het imago van het dorp en het eiland Texel. De Dorpscommissie bevordert het in stand houden van de jeugdzorg en de jeugdvorming buiten schoolverband."

- Dorpshuis: - De functie van Dorpshuis De Hof (Nikadel 13) is onderdak bieden aan sociale en culturele activiteiten van verenigingen en clubs in De Koog. De Hof is ook te huur voor vergaderingen, evenementen en andere bijeenkomsten.

- Onderwijs en kinderopvang: - "De Lubertischool in De Koog is een school voor Taal, Teken en Theater. Daarmee geven we aan dat taal en rekenen centraal staan en in balans zijn met vakken als muziek en drama. Goede resultaten enerzijds en creatieve en persoonlijke ontwikkeling anderzijds. De school heeft ongeveer 65 leerlingen. De combinatie Taal en Teken staat voor de basisvakken die centraal staan in ons onderwijs waarbij er opbrengstgericht gewerkt wordt. De combinatie Teken en Theater staat voor de ontwikkeling van creatieve vaardigheden en presenteren, wat een belangrijke rol inneemt binnen de school.

De Lubertischool kenmerkt zich door het gepersonaliseerde leren waar wij vooruitstrevend in zijn en goed aansluiten bij de middelbare school op het eiland. Alle groepen starten om 8.30 uur in eigen klas, na de pauze van 10.00 uur gaan de kinderen werken op het leerwerkplein (lwp). De leerkracht heeft tijd voor groeps- en/of individuele instructies en de kinderen werken zelfstandig aan hun weektaak. Er is altijd een leerkracht aanwezig op het lwp voor hulpvragen van de kinderen. De kinderen staan centraal binnen ons onderwijs, we richten ons op het aanbod dat bij het kind past. Op het lwp leert en werkt jong en ouder met elkaar samen en voelen de kinderen zich verantwoordelijk voor elkaar. Kinderen met specifieke hulpvragen krijgen specifieke aandacht en begeleiding, zowel de kinderen die zwakker zijn als de kinderen die bovengemiddeld presteren."

- "Peutergroep Olleke Bolleke in De Koog ligt naast het dorpshuis aan de Nikadel. De groepsruimte is een gezellige leerplek voor kleintjes. Hun fantasie wordt er volop geprikkeld. Ze doen spelletjes, knutselen, lezen en zingen. Bij mooi weer maken we uitstapjes naar het bos. Voor de peuters is het buitenleven één groot avontuur!"

- Sport: - Voetbalvereniging s.v. De Koog is opgericht in 1947. De club heeft twee seniorenteams en vier (gemengde) jeugdteams. Het JO17-team doet mee aan de door de KNVB georganiseerde competitie. De JO11-, JO9- en JO7-teams zijn actief binnen de 'Texelse Pupillencompetitie', wat inhoudt dat deze teams alleen wedstrijden spelen op het eiland Texel tegen teams van Texelse voetbalverenigingen. De vereniging heeft op het gebied van jeugdvoetbal een samenwerkingsverband met SVC uit De Cocksdorp.

Reactie toevoegen