Dalen

Plaats
Dorp
Coevorden
Drenthe

dalen kruisstraat [640x480].jpg

Ansichtkaart uit begin 20e eeuw van de Kruisstraat in Dalen.

Ansichtkaart uit begin 20e eeuw van de Kruisstraat in Dalen.

DR gemeente Dalen in ca. 1870 kaart J. Kuijper [1024x768].gif

gemeente Dalen in ca. 1870 kaart J. Kuijper

gemeente Dalen in ca. 1870 kaart J. Kuijper

Dalen

Terug naar boven

Status

- Dalen is een dorp in de provincie Drenthe, gemeente Coevorden. Het was een zelfstandige gemeente t/m 1997.

- Tijdens het Franse bestuur vormde Dalen één mairie (gemeente) met Oosterhesselen.

- In 1884 zijn Schoonebeek en Nieuw-Schoonebeek van de gemeente Dalen afgesplitst en een aparte gemeente Schoonebeek geworden.

- Wapen van de voormalige gemeente Dalen.

- Onder het dorp Dalen vallen ook de buurtschappen De Loo (grotendeels), De Mars, Eldijk, Hoogehaar, Valsteeg, Veenhuizen en Vossebelt. In totaal zijn dit 7 buurtschappen. Ook De Bente was vanouds een buurtschap van Dalen, maar deze is reeds in de 19e eeuw door de uitbreiding van beide plaatsen onderdeel van het dorp geworden. Er is nog wel een Buurtvereniging De Bente (zie daarvoor verder bij Links).

Terug naar boven

Naam

In het Drents
Daolen. Een inwoner van dit dorp is een Daoler.

Slogan
Dalen wordt wel "Dorp tussen de molens" genoemd, omdat de beide molens (zie hieronder bij Bezienswaardigheden) aan het resp. Z en N uiteinde van het dorp liggen. In de volksmond staat het dorp echter bekend als "het dorp tussen de drempels", gezien de grote hoeveelheid verkeersdrempels in het dorp.

Terug naar boven

Ligging

Dalen ligt N van Coevorden.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft de gemeente Dalen 419 huizen en 3.020 inwoners, verdeeld in het gelijknamige dorp 174/1.264 (= huizen/inwoners) met de - toen nog - buurtschappen Dalerveen 38/275, Wachtum 38/338, De Loo 12/79, De Vossebelt 11/65 en Veenhuizen 5/46, en het dorp Schoonebeek 79/629 met de - toen nog - buurtschap Nieuw-Schoonebeek 62/324. Tegenwoordig heeft het dorp Dalen ca. 1.600 huizen met ca. 3.900 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van Dalen, kun je terecht bij Stichting Aold Daol'n.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- In 2009 is het Landschapsontwikkelingsproject Dalen-Wachtum van start gegaan. Het project draagt bij aan het duurzaam herstellen en beheren van een waardevol esdorpenlandschap en aan versterking van de recreatie in het gebied. De gemeente Coevorden heeft het initiatief genomen om in samenwerking met Landschapsbeheer Drenthe dit Landschapsontwikkelingsplan op te zetten. Er is voor dit gebied gekozen omdat het belangrijke landschappelijke en cultuurhistorische waarden heeft die in hoofdlijnen nog zijn te herkennen, maar waar de onderlinge samenhang in veel delen weinig zichtbaar is.

De werkzaamheden zijn gericht op het herstel van de onderlinge samenhang en herkenbaarheid van de verschillende landschappelijke elementen. Het resultaat van het project is een beter herkenbaar esdorpenlandschap, met herstelde landschapselementen en erfbeplanting. In het gebied Dalen-Wachtum gaat het onder meer om het herstellen van hagen, aanleg en herstel van wandelpaden en het ontwikkelen van houtwallen.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Dalen heeft 8 rijksmonumenten.

- Molen De Bente.

- Korenmolen en pelmolen Jan Pol is tevens een museummolen. Kinderen tot 12 jaar hebben gratis toegang, volwassenen betalen €3. De hoge stellingmolen dateert uit 1820. Molenaar Ricardo Hemme en hulpmolenaar Daan Snippe malen er nog altijd 2 tot 3 dagen per week mee. De molen heeft een neuten kruiwerk en wordt via een kruirad op de wind gezet. De molen is open op dinsdag, woensdag, donderdag en zaterdag van 13.30-16.30 uur, en buiten deze tijden eventueel op afspraak.

Terug naar boven

Evenementen

- Volksvermaken en Oranjecomité Dalen organiseert door het jaar heen diverse evenementen en activiteiten, met name Palmpasen, Paasvuur, Koningsdag, Dodenherdenking, Bevrijdingsdag, Kindermarkt, Sint Maarten, de Intocht van de Sint, de Schatkamer van de Sint en het School- en Volksfeest.

- In 1994 werden voor het eerst Trekkerslepwedstrijden gehouden te Dalerveen. In 2002 is Stichting Donder en Geweld opgericht, en werd de Trekkerslep omgetoverd tot een heus PK-Weekend (juli). Daarbij hadden de bestuursleden het populaire crossweekend in Lichtenvoorde voor ogen, maar dan wel ‘kleinschaliger’. Het nieuwe bestuur besloot het niet alleen bij trekkerslepwedstrijden te laten, maar heeft het evenement grondig uitgebreid met ook nog allerlei andere disciplines. Er is nu o.a. ook een Autocross in vele klassen, Autorodeo, Prutselknutsel / Brommmercross, Motorcross, Gazonzitmaaierrace en Caravanrace. Dit alles onder het motto "zolang het nog rijdt, mag het meedoen". Verder het Open Drents kampioenschat Gat Graven en een Kermis.

Sfeer, Spanning, Sensatie, Gezelligheid, Stof, Kabaal en Bier. Dat is wat je zoal kunt vinden tijdens het grootste PK-Evenement van Noord-Nederland. Sinds 2012 is het PK-Weekend op een terrein aan de Vliers, net buiten Dalen. Voor een indruk van hoe het eraan toegaat zie de Aftermovie PK-Weekend 2015 en de reportage van RTV Drenthe (2015).

- Het Zuidenveld is van oudsher een landbouwtentoonstelling. Al sinds 1845 worden in Drenthe veekeuringen gehouden. Deze verliepen erg goed met ieder jaar weer meer aanmeldingen. Daarom is in 1920 Het Zuidenveld opgericht. Het zou de start blijken te zijn van het roulatiesysteem langs de 8 Zuidenveldkernen, dat nog altijd functioneert. Inmiddels organiseert de overkoepelende Tentoonstellingsvereniging ieder jaar de landbouwtentoonstelling tijdens Het Zuidenveld, met veekeuringen, paarden- en ponyconcoursen en nog veel meer activiteiten met een agrarische insteek.

Het Zuidenveld is een 4-daags evenement dat duizenden bezoekers trekt. De eerstvolgende keer is Het Zuidenveld in Dalen (12 t/m 15 juli 2018). In de andere jaren is een van de andere 7 Zuidenveldkernen aan de beurt (Sleen, Zweeloo, Oosterhesselen, Coevorden, Schoonebeek, Emmen en Odoorn). Iedere Zuidenveldkern heeft een eigen Plaatselijke Commissie, die verantwoordelijk is voor het organiseren van de festiviteiten tijdens Het Zuidenveld. Zo zijn tijdens het evenement de straten door inwoners prachtig versierd met straatversiering en erebogen. Ook is op donderdagavond traditiegetrouw de optocht met praalwagens. En er zijn tuinkeuringen, er is een lichtroute en op vrijdag- en zaterdagavond is er groot feest in de feesttent. Daarnaast is er een scholenprogramma, een programma voor senioren en een competitie tussen de 8 Zuidenveldkernen (Zuidenveldcompetitie). En nog veel meer. Het belangrijkste van Het Zuidenveld is dat het een feest voor en door inwoners is!

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- De Daoler Tuun is een fraai gelegen park nabij het centrum van Dalen. Het 3,5 ha grote park heeft in 2012 een complete metamorfose ondergaan. Het gerenoveerde park geniet een warme belangstelling onder de Daler bevolking. Om het park netjes te houden en nog aantrekkelijker te maken zijn regelmatig vrijwilligers bezig in het park. Ondanks de beperkte financiële middelen lukt het steeds weer om nieuwe recreatieve en educatieve elementen in het park aan te brengen. Het park leent zich uitermate voor een gezellige picknick, waarbij de jeugd zich volop kan uitleven bij diverse natuurlijke spelelementen. Ook heeft het park een grote educatieve waarde. Tussen de welige plantengroei staan zo’n 25 verschillende boomsoorten en is er een complete bijenstal te bewonderen annex info-locatie. Op het podium dat boven het water is aangelegd worden af en toe culturele activiteiten georganiseerd. Een bezoek aan De Daoler Tuun is gratis. Op afspraak zijn rondleidingen mogelijk.

- Weidevogelgebied Drostendiep ligt rond de waterloop Drostendiep, N, NO en O van het dorp Dalen. Het zijn in de praktijk 3 clusters die van elkaar zijn gescheiden door de N34 en de A37. Het is het enige overgebleven weidevogelgebied – voorheen waren het er 5 – waar de Provincie Drenthe nog geld in wil steken, omdat het weidevogelbeheer in dit gebied succesvol is (aldus Natuurbeheerplan Drenthe, versie 2016). De focus komt te liggen op akkervogels. Alle denkbare weidevogels komen hier voor: grutto, wulp, kievit, scholekster, tureluur en de kleinere soorten veldleeuwerik, graspieper, gele kwikstaart, kwartel, patrijs etc. Vrijwilligers markeren de nesten. Ze volgen de nesten gedurende een aantal weken. De melkveehouders maaien een aantal percelen grasland later – rond 15 juni en 1 juli – wat 'mozaïekbeheer' wordt genoemd. Waarom is dit zo’n mooi gebied voor weidevogels? Het is een open gebied, op sommige plekken extensief beheerd (lage grond). En er is een aantal plas-drasgebieden gemaakt, met name op graslanden van agrariërs die geen hoofdinkomen meer uit de melkveehouderij hebben, en er dus het minste last van hebben. (bron: Weblog 'Over koetjes en kalfjes' van 'boerin Hendrika', 17-4-2015)

Terug naar boven

Links

- Buurtverenigingen: - Buurtvereniging De Bente.

- Onderwijs: - Burgemeester Wessels Boerschool.

- Muziek: - Al sinds 1923 maakt Harmonie Volharding muziek in een orkest waarin houten en koperen blaasinstrumenten en slagwerk elkaar vinden. Naast het A-orkest heeft Volharding ook een jeugdorkest. Ze horen regelmatig kennissen en vrienden zeggen: "Mooi dat je muziek kunt maken, dat had ik ook wel willen doen." Dat een mens echt niet te oud is om te leren bewijzen vele leden van het orkest. Nieuwe leden zijn van harte welkom.

- Sport: - v.v. Dalen (voetbal) is opgericht in 1930. - Gymvereniging Dalen.

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Dalen.

Reactie toevoegen