Breukeleveen

Plaats
Buurtschap
Wijdemeren
Gooi en Vechtstreek
Noord-Holland

Breukeleveen-MSDC-20110630-240247.jpg

De buurtschap Breukeleveen heeft in zijn bestaan sinds het in 1811 heel even een zelfstandige gemeente was, maar liefst 5 latere gemeentelijke herindelingen meegemaakt. Hoe dat zit kun je lezen onder het kopje Status.

De buurtschap Breukeleveen heeft in zijn bestaan sinds het in 1811 heel even een zelfstandige gemeente was, maar liefst 5 latere gemeentelijke herindelingen meegemaakt. Hoe dat zit kun je lezen onder het kopje Status.

Breukeleveen-MSD-20090826-182901.jpg

Breukeleveen, vijfde plas, Loosdrecht

Breukeleveen, vijfde plas, Loosdrecht

Breukeleveen-MSDC-20110630-240260.jpg

Breukeleveen is net als de buur-buurtschappen Muyeveld en Boomhoek een langgerekte lintbebouwing, die voor de post een formele woonplaats is en in de praktijk onder het dorp Nieuw-Loosdrecht valt.

Breukeleveen is net als de buur-buurtschappen Muyeveld en Boomhoek een langgerekte lintbebouwing, die voor de post een formele woonplaats is en in de praktijk onder het dorp Nieuw-Loosdrecht valt.

breuekeleveen_breukeleveense_plas_of_stille_plas.jpg

Breukeleveen, Breukeleveense Plas of Stille Plas.

Breukeleveen, Breukeleveense Plas of Stille Plas.

breukeleveen_pand_op_plaats_molen_de_oudstrijder_nieuweweg_40.jpg

In 2016 reden wij langs Breukeleveen en zagen dit pand met inscriptie 'Molen Oudstrijder'. Wat zou dat nou betekenen? Zou hier iemand van het Oud-Strijders Legioen wonen? Maar hoe zit het dan met die molen? Dat kun je lezen in het hoofdstuk Geschiedenis.

In 2016 reden wij langs Breukeleveen en zagen dit pand met inscriptie 'Molen Oudstrijder'. Wat zou dat nou betekenen? Zou hier iemand van het Oud-Strijders Legioen wonen? Maar hoe zit het dan met die molen? Dat kun je lezen in het hoofdstuk Geschiedenis.

breukeleveen_ansichtkaart_molen_de_oudstrijder.jpg

Thuisgekomen hebben we deze intrigerende naam natuurlijk even uitgezocht; het blijkt dat hier, O van de kern van Breukeleveen, tot 1937 deze korenmolen de Oudstrijder heeft gestaan. Vandaar dus!

Thuisgekomen hebben we deze intrigerende naam natuurlijk even uitgezocht; het blijkt dat hier, O van de kern van Breukeleveen, tot 1937 deze korenmolen de Oudstrijder heeft gestaan. Vandaar dus!

breukeleveen_ansichtkaart_molen_de_oudstrijder_foutief_vermeld_als_tienhoven.jpg

Omdat de locatie best een eindje van de kern van Breukeleveen vandaan ligt, richting Tienhoven, werd de molen soms onterecht beschreven als gelegen te Tienhoven. De grens loopt er door de weg. Maar de molen viel toch echt nog onder Breukeleveen!

Omdat de locatie best een eindje van de kern van Breukeleveen vandaan ligt, richting Tienhoven, werd de molen soms onterecht beschreven als gelegen te Tienhoven. De grens loopt er door de weg. Maar de molen viel toch echt nog onder Breukeleveen!

Breukeleveen

Terug naar boven

Status

- Breukeleveen is een buurtschap in de provincie Noord-Holland, in de regio Gooi en Vechtstreek, gemeente Wijdemeren.

- In 1811 wordt Breukeleveen een zelfstandige gemeente, waar aktes van de burgerlijke stand nog van getuigen. In 1812 wordt de gemeente echter alweer opgeheven en samengevoegd met de gemeenten Nieuw Maarsseveen, Oud Maarsseveen en Tienhoven tot de gemeente Tienhoven. In 1818 verandert de gemeentelijke indeling opnieuw: Oud- en Nieuw Maarsseveen vormen samen de nieuwe gemeente Maarsseveen, terwijl Breukeleveen deel gaat uitmaken van de gemeente Breukelen-Sint Pieters. Die gemeente gaat in 1949 op in de nieuwe gemeente Breukelen.

Bij de herindelingen van 1989 gaat Breukeleveen (plus een deel van de buurtschap Mijnden) middels grenscorrectie naar de Utrechtse gemeente Loosdrecht, die op haar beurt in 2002 is opgegaan in de nieuwe Noord-Hollandse gemeente Wijdemeren, waarmee ook de buurtschap Breukeleveen is overgegaan van de provincie Utrecht naar de provincie Noord-Holland (op (1) staat dat de buurtschap pas in 2002 van Breukelen zou zijn afgesplitst, maar dat is niet correct).

- De buurtschap Breukeleveen heeft een eigen postcode (3625) en plaatsnaam in het postcodeboek en in de gemeentelijke Basisregistraties Adressen en Gebouwen (BAG) en is daarmee dus een formele 'woonplaats', in tegenstelling tot de naastgelegen buurtschappen Muyeveld en Boomhoek die voor de postadressen wel 'in' Loosdrecht liggen en in de praktijk onder het dorp Nieuw-Loosdrecht vallen. In de praktijk kan ook Breukeleveen als buurtschap van Nieuw-Loosdrecht worden beschouwd, omdat zij daar voor voorzieningen op aangewezen is.

Terug naar boven

Naam

Oudere vermeldingen
1243 Bruchledervene, 1498 Broekelveen.

Naamsverklaring
Betekent veen 'veen, veengebied' in bezit van de bewoners van Breukelen(2).

Terug naar boven

Ligging

- De buurtschap Breukeleveen ligt O van Breukelen, ZW van Nieuw-Loosdrecht, rond de Herenweg en een deel van de aangrenzende Nieuweweg. De langgerekte buurtschap ligt aan beide zijden aan het water: in het W liggen de Loosdrechtse Plassen en in het O de Breukeleveense Plas.

- Opvallend op de kaart is dat het grondgebied van Breukeleveen niet alleen de lintbebouwing aan de Herenweg omvat, maar ook nog een taartpunt O daarvan, tot aan, vanuit hier gezien, het begin van de bebouwing aan de Kanaaldijk. Dat komt omdat deze buurtschap een zogeheten restontginning is: Loosdrecht in het N en Tienhoven in het Z zijn eerder begonnen met het ontginnen in lange rechthoekige kavels, waardoor voor Breukeleveen alleen deze taartpunt nog overbleef.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 omvat de buurtschap Breukeleveen 67 huizen met 398 inwoners. In 1989 gaat de buurtschap over van de gemeente Breukelen naar de gemeente Loosdrecht met 120 hectare, 101 huizen en 243 inwoners. Tegenwoordig heeft de buurtschap ca. 100 huizen met ca. 200 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Korenmolen
O van de bebouwde kom van Breukeleveen, en nog net onder die plaats vallend (de grens loopt door de Nieuweweg, de panden Z ervan vallen onder Tienhoven) staan op Nieuweweg 38/42 enkele panden met een mooie ophaalbrug over het Tienhovens Kanaal. Op die ophaalbrug staat de inscriptie 'Molen Oudstrijder'. Wij hadden geen idee wat dat te betekenen had toen we hier langs reden, maar het intrigeerde ons wel. Woonde hier wellicht iemand van het vroegere Oud-Strijders Legioen? Maar wat had die molen daar dan mee te maken? Enfin, we hebben dit natuurlijk even uitgezocht, en hier blijkt tot 1937 een korenmolen te hebben gestaan met deze naam. Vandaar.

Arie A. Manten schrijft erover*: "Breukeleveen heeft een korenmolen gehad. Deze stond aan de noordzijde van het Tienhovens Kanaal (thans Nieuweweg 40). In de literatuur wordt deze wipkorenmolen vaak, maar onterecht, aangeduid als de molen van Tienhoven. Als bouwjaar van deze molen wordt veelal 1669 genoemd. Ik vermoed echter dat deze gerechtsheerlijkheid al geruime tijd eerder over een korenmolen beschikte. Het deel van de buurtschap waarin deze molen staat, is al in het prille begin van de 15e eeuw tot landbouwgebied gemaakt, met akkerbouw als de belangrijkste agrarische activiteit. In 1669 was het inmiddels - als gevolg van een daling van het landoppervlak - al geruime tijd weidegebied, evenals Tienhoven en Oud-Maarsseveen, vanwaar eveneens van de Breukeleveense korenmolen gebruik werd gemaakt. In de vroeg-15e eeuw had het Kapittel van Sint-Pieter, bezitter van de gerechtsheerlijkheden Breukeleveen en Tienhoven, veel behoefte aan uitbreiding van zijn inkomsten; na de Reformatie (die zich in dit gebied omstreeks 1580 voltrok) lag dat anders."
* In het tijdschrift van Historische Kring Breukelen, jrg. 1998, nr. 2. Ook de z/w afbeelding van de molen met bijschrift is afkomstig uit dat artikel.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- Breukeleveense Plas, ook wel Stille Plas, die je als onderdeel van de  Loosdrechtse Plassen kunt beschouwen, met aan het Tienhovens kanaal een eendenkooi, ruim 1 km O van de plas. Die eendenkooi is topografisch gezien een heel bijzonder punt: naast het feit dat de grens tussen de provincies Noord-Holland en Utrecht hier loopt, is het ook nog een bijna-viergemeentenpunt: vier gemeenten komen hier net niet in 1 punt bij elkaar, maar het scheelt maar een paar honderd meter: O van de eendenkooi ligt de gemeente Hilversum (buurtschap Egelshoek), ZO ligt de gemeente De Bilt (polder Westbroek), Z ligt de gemeente Stichtse Vecht (Oostelijke Binnenpolder van Tienhoven) en de kooi zelf ligt nog net in de gemeente Wijdemeren, kern Breukeleveen.

- Met een prachtig langgerekt strand aan de Vijfde Loosdrechtse Plas is Breukeleveen een ideale plek voor een heerlijk dagje aan het water. Met slechts een paar honderd inwoners is dit de kleinste kern binnen de gemeente Wijdemeren, maar op een mooie zomerdag komen er regelmatig meer dan 10.000 bezoekers naartoe om te recreëren langs de waterkant.

Recreatieterrein De Strook is gratis toegankelijk en beschikt over ruime parkeergelegenheid. Er zijn voldoende picknick-banken en barbecue-mogelijkheden, bovendien is er een volleybalveld. De sanitaire voorzieningen zijn modern en goed onderhouden.

- Langs de kanaaldijk bij Breukeleveen ligt een eeuwenoude eendenkooi. Sinds rond 2011 een groot deel gerestaureerd is, kun je elk laatste weekend van de maand deze prachtige plek bezoeken. Ook op tweede Paas- en Pinksterdag. Bij de eendenkooi is een zogeheten Terrein Informatie Punt (TIP) gevestigd. Op zaterdag en zondag tussen 12.00 en 16.00 uur staan hier vrijwilligers van Natuurmonumenten op de dijk. Zij geven rondleidingen van een uur. Je hoeft je niet vooraf op te geven, en de rondleidingen zijn gratis. Bij slecht weer gaan de rondleidingen niet door. De eendenkooi met zijn kooibos, kooiplas en installatie is een pareltje en een bezoek meer dan waard. De kooi zelf ligt in een bos van 6 ha rondom de kooiplas, omgeven door weiland en moerasbos.

Oorspronkelijk diende de kooi om eenden voor de consumptie te vangen, maar dat is in de jaren zeventig van de vorige eeuw gestopt. Het is nu een rustgebied voor vele vogels maar ook voor reeën. De ligging van de eendenkooi tegenover het trilveengebied en in de nabijheid van de Tienhovense Plassen is grandioos. Het is een bijzonder gevarieerd natuurgebied en de stilte is hier indrukwekkend. En dat midden in de Randstad. De Tienhovense Plassen zijn belangrijk voor weide-, water- en moerasvogels. Zo broeden er zeldzame broedvogels als het woudaapje, de roerdomp en zwarte stern. Weidevogels als grutto, tureluur en watersnip bevolken het gebied. En in het bos leven dassen, hermelijnen en eekhoorntjes. Verder zijn er kamsalamanders en tientallen soorten libellen en waterjuffers gesignaleerd.

- De Murrenhof is een prachtige landschappelijk ingerichte tuin - aangelegd en onderhouden door de zussen Mur, vandaar de naam - die goed in de natuurlijke omgeving van Breukeleveen past. Het land wordt omzoomd met idyllische slootjes. Aan de achterkant van de tuin ligt het laagveengebied, overlopend naar de Stille Plas. De natuurlijke overgang naar de zoddes maakt deel uit van de tuin. Je vindt daar de natuurlijke vegetatie, met dat zo kenmerkende zompige karakter.

De veelzijdige fauna bestaat uit kikkers, libelles, kiekendief en, wat moeilijker te vinden, de ijsvogeltjes en de purperreiger. Wanneer je de tuin binnenkomt, word je overweldigd door de gemengde borders voor het huis. De met zorg gesorteerde planten staan op kleur in de borders naast het huis. In het midden van de tuin ligt de natuurlijke vijver. De openingstijden zijn: elke vrijdag van 10.00 tot 17.00 uur in de maanden mei, juni, augustus en september. Verder ook op afspraak te bezichtigen. De toegang is vrij. Groepen graag even van tevoren melden. - Filmpje met 'virtuele rondwandeling' over de Murrenhof.

Reacties

(2)

We zien regelmatig op onze fietsroute door de eendekooi Breukeleveen dat minder validen met een afwijkende fiets niet door de smalle hekken komen, ook moeders met kinderen in de bakfiets zijn kansloos alsmede invaliden in hun electro wagentjes.
Kunt u dit asap laten aanpassen?

Nee dat kunnen wij niet. Zoals wij op https://www.plaatsengids.nl/over-ons#let-op vermelden, beschrijven wij op onze site 'alleen maar' alle plaatsen met hun bijzonderheden op allerlei gebied. Wij hebben dus niets met het beheer van welk gebied of route dan ook te maken, dus als u dit ergens wilt melden, moet u dat bij de beherende instantie doen (wij hebben qua tijd onze handen al meer dan vol aan de beschrijvingen dus kunnen niet ook nog eens bemiddelen in kwesties zoals u die aankaart). Wellicht staat dat ter plekke op een bordje of dat in dit geval gemeente, provincie, natuurbeheerder of wie dan ook is.

Reactie toevoegen