Boerakker

Plaats
Dorp
Marum Leek
Westerkwartier
Groningen

boerakker_en_lucaswolde_historisch_werkgebied_kaart.jpg

Kaartje van Stg. Historisch Boerakker en Lucaswolde met haar werkgebied, dat onder de gemeenten Marum, Leek, Grootegast en Zuidhorn valt, en de panden vallen onder de dorpen Boerakker, Lucaswolde, Tolbert, Oldekerk, Sebaldeburen, Grootegast en Doezum...

Kaartje van Stg. Historisch Boerakker en Lucaswolde met haar werkgebied, dat onder de gemeenten Marum, Leek, Grootegast en Zuidhorn valt, en de panden vallen onder de dorpen Boerakker, Lucaswolde, Tolbert, Oldekerk, Sebaldeburen, Grootegast en Doezum...

Boerakker

Terug naar boven

Status

- Boerakker is een dorp in de provincie Groningen, in de streek Westerkwartier, in grotendeels gemeente Marum, deels gemeente Leek. T/m 1989 viel een groter deel van het dorp onder de gemeente Leek. Momenteel valt nog steeds een klein deel van het dorp onder de gemeente Leek. Het betreft nog slechts een tiental panden met ca. 25 inwoners (met een eigen postcode) (9361-9362 is gem. Marum en 9359 is gem. Leek).

- Ondanks deze grenscorrectie is het in het dorpsgebied van Boerakker en buurdorpje Lucaswolde nog altijd een enigszins Baarle-Nassau-achtige puzzel qua gemeenten en postale woonplaatsen. Stichting Historisch Boerakker en Lucaswolde heeft een mooi kaartje gemaakt van haar werkgebied (zie elders op deze pagina), en geeft daarbij aan dat dat gebied onder de gemeenten Marum, Leek, Grootegast en Zuidhorn valt, én dat de panden in het gebied voor de postadressen onder de dorpen Boerakker, Lucaswolde, Tolbert, Oldekerk, Sebaldeburen, Grootegast en Doezum vallen...

- Onder het dorp Boerakker vallen ook de buurtschappen Bakkerom en De Jammer.

- Vereniging Boerakker-Lucaswolde wenste zijn identiteit zichtbaar te maken door middel van een wapen en een vlag. Het Consulentschap voor de Heraldiek in de Provincie Groningen voldeed aan het verzoek van de vereniging en verzorgde een wapen en een vlag op basis van historisch-geografische bronnen.

Terug naar boven

Ligging

Boerakker ligt NW van Leek. Het dorpsgebied grenst in het Z aan de A7.

Terug naar boven

Statistische gegevens

Boerakker heeft ca. 250 huizen met ca. 650 inwoners, die grotendeels onder de gemeente Marum vallen. Ca. 25 inwoners vallen onder de gemeente Leek.

Terug naar boven

Geschiedenis

Boerakker is ontstaan aan een oude zandweg genaamd Buirenackers of Boerenakkers die liep vanaf het nonnenklooster Maria`s Poort (gesticht in 1204) bij Kuzemer in zuidelijke richting tussen de weilanden, moerassen en veel riet. Dat deze weg oud is bewijzen de vondsten van resten van een oude veenbrug die dateren uit de late middeleeuwen, tijdens de aanleg van een nieuwe brug iets ten noorden van het dorp. De omgeving bestond uit grote heidevelden en veel woeste grond en veen. Tijdens afgravingen van het veen en het ontginnen van onrendabele landerijen zijn voorwerpen gevonden zoals stenen bijlen en zelfs een bronzen speerpunt (Dijkweg en Roordaweg). Deze wijzen erop dat er vele jaren voor Christus al bewoning moet zijn geweest.

Rond 1800 begint men met de vervening en de winning van baggelturf. De turf wordt meest door Friese schippers naar Friesland gebracht. Aan de oude zandweg tussen Vredewold en Langewold staan in 1812 vier ongenummerde huizen. Dit zullen waarschijnlijk de eerste huizen van Boerakker zijn. Volgens de atlas van Kuijper uit 1867 zien we dat ter hoogte van het huidige dorp 10 woningen staan. In 1875 besluit de raad van Marum de zandweg, ook wel “hobbelweg “genoemd, wat nu de Hoofdweg is te bestraten, mits Leek bijdraagt in de kosten. Deze weg was de gemeentegrens. De oostzijde was gemeente Leek en de westzijde was gemeente Marum. In 1877 wordt besloten dat Marum, Leek en Oldekerk de weg gezamenlijk onderhouden.

Op een kaart van 1907 is te zien dat er verschillende woningen bij komen, haast allemaal op een afstand van 100 tot 250 meter van de Hoofdweg. De bebouwde kom telt dan 15 woningen. Omdat het hier destijds een veenrijk gebied is, zijn de bewoners voor een groot deel betrokken bij de vervening. De arbeiders krijgen kleine huisjes met wat grond in erfpacht voor 15 tot 20 gulden per jaar.

Tussen 1900 en 1910 ontstaat het eigenlijke dorp. In 1909 wordt de Christelijke school gebouwd, in 1910 de Openbare school aan de Hoge Tilweg met onderwijzerswoning. De nieuwe school aan de Olde Ee wordt in 1986 in gebruik genomen. In 1911 wordt de kerk gebouwd. In 1929 komt een nieuwe kerk naast de oude, deze keer met toren. De klok is één van de weinige klokken die is blijven hangen tijdens de klokkenroof van de Duitse bezetting. In 1984 komt sport- en ontmoetingscentrum Oomkegast gereed, gebouwd door leerling-bouwvakkers en met veel zelfwerkzaamheid van 150 vrijwilligers. (bron: Dorpsvisie Boerakker - Lucaswolde)

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van dit dorp, kun je terecht bij Stichting Historisch Boerakker en Lucaswolde, die op haar site o.a. pagina's heeft van vrijwel alle panden in het dorp, met oude foto's en beschrijvingen.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Dorpsvisie Boerakker - Lucaswolde 2003-2015 (tekst) (idem Powerpointpresentatie).

- De publicatie 'Boerakker & Lucaswolde. Sterke Verhalen van Groninger Dorpen' (Eric-Jan Bijker, Instituut voor Communicatie en Media, Hanzehogeschool Groningen, mei 2013) laat zien hoe ook een klein dorp vitaal kan zijn. "Inwoners zetten samen de schouders onder hun dorpsverenigingen, zorgen voor activiteiten en helpen elkaar waar nodig. Dat lukt heel goed, zoals blijkt uit dit 10-tal verhalen en impressies. Ze vormen een mooie illustratie bij de cijfers van het Waarderingsonderzoek Boerakker & Lucaswolde (2012), dat Eric-Jan in dezelfde periode uitvoerde.

Eric-Jan Bijker heeft vol inzet verhalen in Boerakker en Lucaswolde opgespoord en vastgelegd. In verhalen gaat het om een beleefde werkelijkheid, niet om wetenschap. Vertellers en luisteraars scheppen elk hun eigen beeld. Behalve verhalen van bewoners vind je in deze pubicatie observaties van een jonge student die het tweelingdorp vanaf zomer 2012 een half jaar lang heeft doorkruist en beleefd. Hopelijk dragen deze verhalen op hun eigen bescheiden wijze bij aan het voortbestaan van Boerakker en Lucaswolde als kleine, maar sterke woon- en leefgemeenschap." Aldus een citaat uit de inleiding van de publicatie.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- De eerste kerk van Boerakker op Hoofdweg 48 dateert uit 1911 en is tegenwoordig in gebruik als consistorie.

- In 1929 verrijst de huidige Gereformeerde kerk (nu PKN) er vlak naast, op nr. 50.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- In de laatste week van de zomervakantie is er de Speelweek Boerakker voor de basisschoolkinderen uit het dorp en omstreken.

- Survivalrun (op een zaterdag in oktober). Voorafgaand aan de Survivalrun voor volwassenen is er voor de schooljeugd de Kidsrun, waaraan ca. 700 basisschoolleerlingen uit de gemeenten Grootegast en Marum meedoen. Een deel van de opbrengst gaat naar een regionaal goed doel.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- Ten noorden van de A7 bij Leek ligt een stroomdalletje dat bekend staat als 'het ravijn van Boerakker'. Het watertje is een zijtak van de Oude Riet, een zeearm die ooit vanuit de Lauwerszee diep het land instroomde. De bijzondere vorm van het dalletje kan verklaard worden door de aanwezigheid van een potkleilaag. In dit gebiedje zijn zeer veel archeologische vondsten gedaan, zoals krabbers, bijlen, pijlpunten en haardkuilen. Het zijn sporen van de eerste mensen in het Westerkwartier, van onder andere de Rendierjagers, de Trechterbekercultuur en de Klokbekercultuur.

- Tussen Boerakker en Lucaswolde kun je het Sint Lucaspad wandelen of fietsen. Het wordt gemarkeerd met paaltjes waarop het fraaie wapen van Lucaswolde en Boerakker is bevestigd. Het rood en het geel komt van de heren van Nienoord, die hier eeuwenlang de baas waren. Het zwart staat voor het veen, de gevleugelde stier voor de evangelist Lucas, de lelie voor het Kuzemerklooster dat hier velden had met boekweit.

Terug naar boven

Links

- Algemeen: - Site van en over Boerakker en Lucaswolde.

- Muziek: - Muziekvereniging Nil Sine Labore.

- Sport: - Voetbal Vereniging Boerakker. - Futsal (zaalvoetbal).

Reactie toevoegen