Almen

Plaats
Dorp
Lochem
Achterhoek
Gelderland

almen dorpsgezichten [640x480].jpg

Almen Dorpsgezichten ca. 1910

Almen Dorpsgezichten ca. 1910

GL kadastrale gemeente Almen in ca. 1870 kaart J. Kuijper [1024x768].gif

kadastrale gemeente Almen in ca. 1870 kaart J. Kuijper

kadastrale gemeente Almen in ca. 1870 kaart J. Kuijper

Almen

Terug naar boven

Status

- Almen is een dorp in de provincie Gelderland, in de streek Achterhoek, gemeente Lochem. T/m 2004 gemeente Gorssel.

- Onder het dorp Almen valt ook de buurtschap Scheggertdijk.

Terug naar boven

Naam

In het Nedersaksisch
Alm, Alm'n.

Oudere vermeldingen
1188 ingevoegd eind 13e eeuw Almen.

Naamsverklaring
Wordt, evenals Almelo, geplaatst bij de boomnaam olm (Ulmus), dus '(nederzetting) bij de olmen'.(1)

Terug naar boven

Ligging

Almen ligt W van Lochem, O van Zutphen, tussen het Twentekanaal in het N en de Berkel in het Z.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft Almen 59 huizen met 456 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 500 huizen met ca. 1.200 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van dit dorp, kun je terecht bij Oudheidkundige Vereniging De Elf Marken (zie onder het menu 'Dorpen' de informatie over Almen).

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Dorpsplan Almen.

- De buurtwinkel van het dorp heeft in 1998 de deuren moeten sluiten. Recentelijk is er echter weer een buurtwinkel gekomen. En dat is een groot succes. Lees er alles over in het artikel Buurtsuper stimuleert sociale cohesie in VNG Magazine, 13-7-2012.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Almen heeft 9 rijksmonumenten.

- Almen heeft 10 gemeentelijke monumenten.

- Protestants kerkje uit de 14e eeuw.

- "In november 2014 is het startsein gegeven voor de oprichting van een nieuw museum in Almen. De aankoop van de voormalige mosterdmakerij, slijterij en belendende 2 woningen was de eerste stap. In het centrum van het dorp, tegenover de kerk en schuingelegen aan het dorpsplein verdiende deze plek na zeven jaar van stilstand en verval een nieuwe aanblik, een frisse wind, een boost voor het dorp Almen. De bestaande panden zijn afgebroken en er is een geheel nieuw pand ontworpen met een deel van de sfeer en uitstraling van het oorspronkelijke gebouw. Een gebouw passend in de omgeving, maar met een twist. Met als doel hier een museum te beginnen. Een museum dat past bij de pittoreske uitstraling van Almen en haar omgeving. Een plek waar je een deel van het verhaal van de Achterhoek kunt vinden.

Wie of wat zou dit verhaal het beste kunnen vertellen? Steeds weer kwam de naam van Anthony Christiaan Winand Staring naar voren. Heer van de Wildenborch, landheer, dichter en landbouwkundige. Geboren en getogen Achterhoeker. Getrouwd in het kerkje van Almen. En de eerste dichtregel van zijn bekendste gedicht luidt: "Elk weet waar ’t Almensch kerkje staat." We konden er niet omheen: het moest een museum over het Land van Staring worden. Museum Staring in Almen; STAAL, was geboren.

We verwachten dat we samen met een groot team van vrijwilligers de saamhorigheid en leefbaarheid van het dorp Almen vergroten door het aantrekken van toeristen en groepen uit zowel de nabije als verdere omgeving. We willen hen het Land van Staring laten ontdekken. Zodat men net als de dichter zelf geniet van dit bijzonder stukje Nederland. Door het minimaal jaarlijks wisselen van de tentoonstellingen, het aanbieden van fiets- en wandelroutes en arrangementen in samenwerking met bijvoorbeeld stichting Berkelzomp, verwachten wij de bezoeker geïnteresseerd te houden. Ook maken we het bezoek voor de Almenaar met vrienden en familie aantrekkelijk door het al eerder gekochte kaartje dat kalenderjaar geldig te laten blijven. Ook de museumwinkel moet een kleine trekpleister worden, niet alleen voor de museumbezoeker, maar ook voor de dorpsgenoot en de langsfietsende toerist. STAAL wil ook een podium voor dichtkunst zijn en zal regelmatig dichters uitnodigen voor een presentatie, een lezing of een workshop. Daarnaast hopen we in de toekomst kleine concertjes te kunnen geven, want A.C.W. Staring schreef ook muziek." Aldus initiatiefnemer Pien Pon in het beleidsplan van het museum. De voor december 2017 geplande opening is wegens brandstichting enkele maanden uitgesteld.

- Museumboerderij Klein Hulze heeft een collectie huishoudelijke apparaten uit grootmoeders tijd. Enkele daarvan kunnen worden gedemonstreerd. Daarnaast zijn kleine handmatige werktuigen te bekijken. In de schuur staan paardenmachines en tractoren uit de jaren vijftig. Tevens kunnen oude motoren enkele machines aandrijven.

- Museum Oude Boekdrukkunst. In een voormalige slachterij in Almen is een werkende handelsdrukkerij anno 1900 ingericht. Je kunt hier zien hoe vroeger het drukwerk werd gedrukt op handdegels en trapdegels met oude loden en houten letters.

- Gevelstenen in Almen.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- Openluchtzwembad De Berkel.

- Landgoed Velhorst is sinds 1972 eigendom van Natuurmonumenten.

- De rivier de Berkel is 110 kilometer lang en ontspringt in Duitsland. In Nederland stroomt de rivier door de Achterhoek naar Zutphen en mondt daar uit in de IJssel. In de jaren zestig en zeventig van de 20e eeuw is de Berkel op Nederlands grondgebied kaarsrecht getrokken om wateroverlast bij hoogwater tegen te gaan. Met stuwen en sluizen kon de waterstand worden geregeld.

De laatste jaren is de trend om rivieren weer te laten 'meanderen' (kronkelen). Door het aanleggen van bochten met deels hoge en deels lage oevers ontstaat er variatie in stroomsnelheid en waterdiepte. Dat biedt een betere biotoop (leefomgeving) voor de oorspronkelijke flora en fauna. Het rivierwater wordt er ook schoner door, en wordt langer vastgehouden, wat wateroverlast elders voorkomt. In dit kader heeft de Berkel in 2014 tussen Almen en Zutphen 15 nieuwe bochten gekregen. Verder zijn in de stuwen Besselink en Warken vispassages gemaakt.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Almen (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Algemeen: - Site van en over Almen.

- Nieuws: - Dorpskrant de Almenak (5x per jaar) is via de link online te lezen.

- Onderwijs: - Juianaschool.

- Muziek: - Op 30 april 1909 wordt het Nederlandse volk verblijd met de geboorte van prinses Juliana. Overal in ons land wordt dit feit uitbundig gevierd. Ook 'Kunstmin' uit Gorssel (1906) en 'Harmonie Gorssel-Eefde' (1908) zijn druk in de weer om de feestelijkheden muzikaal te omlijsten. Het gemis van een eigen muziekkorps wordt in Almen op dat moment als ondraaglijk ervaren. Men voegt de daad bij het woord en 12 dagen na de geboorte van de prinses wordt Muziekvereniging Juliana geboren.

- Sport: - SV Almen (voetbal). - ATC (tennis). - Omnivereniging OVÉRA omvat de sporten tafeltennis, gymnastiek / dans en volleybal.

Reactie toevoegen