Aerdenhout

Plaats
Dorp
Bloemendaal
Kennemerland
Noord-Holland

aerdenhout_plaatsnaambord.jpg

Het dorp Aerdenhout is rijk aan vrijstaande villa's, in alle soorten en maten

Het dorp Aerdenhout is rijk aan vrijstaande villa's, in alle soorten en maten

Aerdenhout

Terug naar boven

Status

- Aerdenhout is een dorp in de provincie Noord-Holland, in de streek Kennemerland, gemeente Bloemendaal.

- De gemeente Bloemendaal heeft er bij het onstaan van het postcodesysteem, in 1978, voor gekozen om, in tegenstelling tot buurgemeente Zandvoort, voor haar (O) deel van het dorp Bentveld geen eigen postcode en postale plaatsnaam aan te vragen, maar dat tot onderdeel van het O aangrenzende dorp Aerdenhout te maken. Dat gebied heet tegenwoordig (bijvoorbeeld in de statistieken van het CBS) Aerdenhout-West.

Terug naar boven

Naam

Oudere vermeldingen
1517-1524 en 1639 Aerden-hout, 1615 Aerdenhout, 1846 bos: den Aardenhout.

Naamsverklaring
Wel verklaard als een vanuit Haarlem gegeven naam aenderen Hout* 'het andere bos', ter onderscheiding van de eigen Haarlemmerhout (reeds 1273 nemus de Herlem). Er zijn echter geen oude vormen bekend die deze verklaring ondersteunen.(1)
* Gereconstrueerde vorm.

Terug naar boven

Ligging

Het dorp Aerdenhout ligt direct ZW van de stad Haarlem en O van de dorpen Zandvoort en Bentveld en grenst in het ZO aan het dorp Heemstede.

Terug naar boven

Statistische gegevens

Het dorp Aerdenhout heeft circa 1.800 huizen met circa 4.400 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Spoorwegen
De site Stationhad.nl is een 'digitaal boek' over verleden en heden van station Heemstede-Aerdenhout - officiële afkorting 'Had', vandaar de naam van de site -, alsmede over het spoor op huidig en voormalig Heemsteeds grondgebied (noordgrens: Pijlslaan te Haarlem, zuidgrens: Bennebroek), en met een globale kijk op de omgeving van het spoor en het station: wat valt er te zien vanaf de perrons. De site is opgedeeld in drie hoofdstukken: periode 1840-1925, met onder andere stopplaats Zandvoortschelaan (Zvtl), de groei van het dorp Heemstede en breedspoor overgaand in normaal spoor; periode 1925-1955, met onder andere elektrificatie van de spoorlijn tussen Haarlem en Leiden (en verder) en de bouw van de eerste echte halte Heemstede-Aerdenhout; periode 1955-heden, met onder andere de sloop van de eerste halteaccommodatie en de verhoging/verlegging van de spoorbaan en de bouw van de tweede halteaccommodatie (gemakshalve station genaamd), de intensieve groei van de omgeving en nog veel meer.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- De duurste straat van Nederland is de Zwaluwenweg in Aerdenhout. In deze straat kost een huis - althans volgens cijfers van 2014 - gemiddeld bijna 2,4 miljoen euro. De 15 huizen in de straat zijn bij elkaar bijna 36 miljoen euro waard.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Aerdenhout heeft 4 rijksmonumenten.

- Aerdenhout heeft 26 gemeentelijke monumenten.

- Aanvankelijk was er in het dorp alleen sprake van een kapel, gebouwd in 1934. Na de ingebruikneming van de Adventskerk, in 1958, is de kapel jarenlang gebruikt al jeugdsociëteit. In 1968 is de kapel gesloten en daarna verhuurd aan de familie Groenewald, die er een woonhuis van maakte. In 1998 is de kapel helaas afgebroken. De geschiedenis van de Adventskerk, van de huidige Protestantse Gemeente Aerdenhout, begint in 1934 met de schenking door mevrouw C.A. van Wickevoort Crommelin van het huidige terrein aan de Leeuwerikenlaan, met als doel en voorwaarde ‘daarop te bouwen een voor blijvend gebruik bestemde kerk van steen’. Die kerk moest dan binnen 25 jaar voltooid worden. Zo niet, dan zou het geheel terugvallen aan haar erfgenamen.

Een prachtig geschenk en 25 jaar lijkt een ruime tijd om een kerk te bouwen. Helaas, de kerkelijke gebiedsindeling (kerkelijk Aerdenhout was een lappendeken van Zandvoort, Overveen en Heemstede) en de oorlog gooiden roet in het eten. Met als gevolg dat de inwijding slechts tien dagen voor het verloop van de termijn, op 21 december 1958, plaatsvond. In 2006 is de kerk gerenoveerd.

- RK H. Antoniuskerk (Sparrenlaan 9). - Stichting Vrienden van de Antoniuskerk heeft als doel de Antoniuskerk en pastorie, haar cultuurhistorische waarde en haar buurtfunctie te behouden voor toekomstige generaties. Naar aanleiding van een verzoek van mejuffrouw Veldhuis, in 1920, een kapel ter ere van Maria van Altijddurende Bijstand in Aerdenhout te bouwen, besloot bisschop Callier tot de bouw van een kerk met een aparte Mariakapel, die permanent toegankelijk zou zijn. Tot in de jaren zeventig was dat ook zo. Later is de kapel gesloten en het ijzeren hek verwijderd wegens vandalisme. In eerste aanzet werd besloten tot een noodkerk aan de Sparrenlaan. De gronden hiertoe zijn door het kerkbestuur van de Agathaparochie aangekocht. In de bouwaanvraag staat: "Laat het vooral duidelijk zijn dat de kerk is ene noodkerk en de pastorie een blijvend gebouw."

Kerk en pastorie zijn ontworpen door Pierre J.J.M. Cuypers en zijn zoon Jos Th.J. Cuypers (Jos Cuypers is onder andere ook de architect van de RK Bavo-kathedraal in Haarlem) in 1921. De plechtige ingebruikneming (door het noodkarakter is de kerk nooit ingewijd) vond plaats op 22 december 1922. Tot 1950 hebben er plannen bestaan om een definitieve kerk te bouwen. Door de splitsing van de parochie in twee afzonderlijke (Antonius en Paulus) is aan deze plannen definitief een einde gekomen in 1963 met de bouw van de Pauluskerk* aan de Helmlaan. In 2007 is de kerk gerenoveerd en aangepast aan de moderne eisen met betrekking tot veiligheid. Aan de hand van een oude tekening van bouwmeester Cuypers en vergeleken kleurstalen uit de regio (in het bijzonder van gebouwen van Cuypers en kantoorgenoot Stuyt) heeft het exterieur van de kerk en bijbehorende pastorie de originele kleuren herkregen. In 2009 heeft de gemeente Bloemendaal de kerk en het interieur toegevoegd aan de gemeentelijke monumentenlijst.

* In 1997 is de Pauluskerk aan de eredienst onttrokken en zijn de beide parochies gefuseerd tot de parochie H.H. Antonius en Paulus, die tegenwoordig deel uitmaakt van de BOAZ-parochies (wat staat voor de dorpen Bloemendaal, Overveen, Aerdenhout en Zandvoort). De vier parochies zijn sinds 2014 in een unie verenigd. Iedere parochie behoudt haar zelfstandigheid als rechtspersoon en huis van een lokale geloofsgemeenschap. De parochies worden bestuurd door een gemeenschappelijk parochiebestuur en delen een pastoraal team.

- Klooster Alverna is het Moederhuis van de Nederlandse Provincie van de Congregatie Zusters Franciscanessen. Alle zusters van deze congregatie zijn hun kloosterleven in Alverna begonnen en hebben hier hun beginjaren (de postulanten- en novicetijd) doorgebracht. Toen de zusters intraden namen zij afscheid van hun familie en ouderlijk huis. Klooster Alverna werd hun nieuwe thuis. Veel zusters hebben in het land zelfstandig of in kleine leefgemeenschappen gewerkt en gewoond, maar het is bijna vanzelfsprekend dat iedere zuster op een bepaald moment weer naar klooster Alverna, hun moederhuis, terugkeert.

- Het huidige Landhuis Klein Bentveld (hoek Bentveldsweg/Zwarteweg) dateert uit 1924. De voorganger wordt in 1634 al vermeld.

- Gevelstenen in Aerdenhout.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Koningsdag.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Aerdenhout.

Terug naar boven

Links

- Onderwijs en kinderopvang: - Het dorp krijgt met Schoolvereniging Aerdenhout-Bentveld (Mr. H. Enschedeweg 22) pas in 1924 een eerste lagere school, maar wel een prachtig pand, compleet met torenkamer en in de stijl van de Amsterdamse School. 65 jaar later blijkt het echter niet meer te voldoen aan de eisen des tijds. Daarom is in 1989 op het terrein nieuwbouw gepleegd. Gelukkig is een deel van het oude gebouw blijven staan. Architect Herman Hertzberger heeft een ontwerp gemaakt dat heel anders van karakter is en toch prachtig aansluit bij het resterende deel van het oude gebouw. Het ontwerp heeft zowel nationaal als internationaal veel belangstelling en waardering gekregen voor zijn vormgeving en gebruiksmogelijkheden.

- Vondelschool. - Antoniusschool. - Tijo van Eeghenschool. - Peuterspeelzalen Bosvriendjes en Wimperoen. - Bij Kinderdagverblijf Les Petits kunnen kinderen in de leeftijd van 0-4 jaar dagelijks terecht. Les Petits is ingericht in verticale groepen, waarbij kinderen van alle leeftijden met elkaar leren omgaan. De professionele begeleiding zorgt ervoor dat dit in goede banen wordt geleid en dat ieder kind de aandacht krijgt die hij of zij nodig heeft. Les Petits heeft twee vestigingen in Aerdenhout: aan de Juliana van Stolberglaan en aan de Van Lennepweg. In de vestiging Van Lennepweg bevindt zich ook een peuterspeelzaal en een buitenschoolse opvang (BSO).

- "Montessori College Aerdenhout (MCA) is een school voor mavo (vmbo-theoretische leerweg) met een tweejarige onderbouw en tweejarige bovenbouw. Je wordt geplaatst in de mavo brugklas of, met het juiste advies, in de m/h opstroomklas. Het MCA is een school waar leerlingen en docenten elkaar persoonlijk kennen en waar verantwoordelijkheid, creativiteit en samenwerken centraal staan. We zien iedere leerling als een uniek persoon, die we in staat willen stellen zelfstandig te leren en zich sociaal te ontwikkelen. Wederzijds respect speelt hierbij een grote rol. Onze eindexamenresultaten zijn uitstekend en onze leerlingen stromen door naar mbo of havo.

Het MCA ziet zichzelf als een ‘brug tussen basisschool en vervolgopleidingen’ en toont ‘waarin een kleine school groot kan zijn’. Zelf dingen ontdekken, fouten maken, samen overleggen en zoeken naar oplossingen, daar leer je het meeste van! Alle medewerkers begeleiden je intensief op deze weg naar zelfstandigheid. In de lessen krijg je steeds meer verantwoordelijkheid voor het plannen van je eigen werk en het verwerken van opdrachten. Voor de een is dat lastiger dan voor de ander. Uiteraard word je hierbij goed geholpen. Op het MCA vinden we dat je leren niet alleen met je hoofd doet maar ook met je hart en je handen. Daarom zijn drama, muziek, dans en beeldende vorming bij ons net zo belangrijk als alle andere vakken. Ook proberen we binnen de vaklessen veel verschillende werkvormen aan te bieden. Door middel van keuzevakken, projecten, workshops en het maken van dossiers stimuleren we onze leerlingen in het ontwikkelen van persoonlijke interesses en bieden we je de ruimte om keuzes te maken."

- Sport: - Aerdenhoutse Mixed Hockey Club A.M.H.C. Rood-Wit is de op vier-na-oudste hockeyclub van Nederland. Gelegen op een van de mooiste complexen van Nederland, met een prachtig nieuw clubhuis, is A.M.H.C. Rood-Wit een bloeiende familieclub met ruim 1.600 leden. Rood-Wit heeft een bloeiende jeugdafdeling, heren en dames 1 die landelijk tophockey spelen, een rijk gevulde seniorenafdeling en Veteranen en Veterinnen van alle niveaus. Daarnaast is er ruimte voor de zesjarige Tumtummetjes om elke zondag een eigen sportief en leerzaam hockeyfeestje te beleven. Op Rood-Wit is zowel ruimte voor topprestaties als voor breedtehockey. De ambitie is om het eerste dames- en herenteam stabiel te laten meedraaien in de Overgangsklasse. Deze teams worden zoveel mogelijk samengesteld uit spelers uit de eigen jeugdopleiding. Een goede jeugdopleiding in de breedte, met extra aandacht voor de topjeugd, is daarom essentieel. Ook de Veteranen en Veterinnen draaien mee op het hoogste niveau.

Maar voor het grootste deel van de club is hockey gewoon een sportieve activiteit in een sfeervolle omgeving. Ook wie gewoon leuk wil hockeyen en waarde hecht aan de "derde" helft, kan dus op Rood-Wit zijn hart ophalen. Overigens: ook de topteams genieten volop van die derde helft, want op Rood-Wit is altijd wel iets te beleven. Daar staan commissies als het Jeugdbestuur en de Thé Dansant-commissie garant voor! Ook individuele elftallen ontplooien op zondag initiatieven waar de hele club plezier aan beleeft, zoals de Oestermeisjes, smartlappenkaraoke of een skihutevenement.

- Klaver Kinderhockey verzorgt op het terrein van hockeyclub Rood-Wit in Aerdenhout lessen voor kinderen van 4 tot 7 jaar. De lessen zijn alleen buiten. Dit heeft tot gevolg dat er in de maanden december, januari en februari een winterstop is. Tijdens deze winterstop proberen zij een gymzaal te regelen, zodat de kids ook in de winter lekker kunnen doortrainen. Hier kun je je apart voor aanmelden.

- Overige verenigingen: - "Vrouwen van Nu afdeling Aerdenhout is een afdeling van de landelijke vereniging Vrouwen van Nu, Nederlands grootste vrouwenorganisatie. We zijn een ontmoetingsplaats voor vrouwen die hart hebben voor hun leefomgeving, die hun creativiteit willen ontplooien, aan hun persoonlijke ontwikkeling willen werken en die hun stem willen laten horen in de maatschappij. We zijn een actieve en gezellige vereniging met tal van activiteiten. We organiseren diverse bijeenkomsten, lezingen en uitstapjes. Vrouwen delen verschillende hobby’s met elkaar in onze ‘interessegroepen’. Wij nodigen je van harte uit om kennis te komen maken. Je zult je snel thuis voelen.

Leden van Vrouwen van Nu kunnen niet alleen gebruik maken van het aanbod in de eigen afdeling, maar ook deelnemen aan activiteiten die provinciaal en landelijk worden georganiseerd. Daarnaast krijgt je zes maal per jaar het ledenblad. De afdeling Aerdenhout heeft diverse interessegroepen: leeskringen Nederlands en Engels; film-videogroep; fijnschilderen; uitjes; wandelen; museumclub; bridgen; eetclub. Nieuwe leden zijn van harte welkom."

- Welzijn: - In een tijd waarin we met minder middelen meer moeten doen, en de behoefte aan zorg- en welzijnsvoorzieningen groot blijft, is het een uitdaging om te kijken hoe je bijvoorbeeld bestaande clubgebouwen efficiënter en multifunctioneler kunt gebruiken. Het cubhuis van hockeyclub Rood-Wit in Aerdenhout is daar een mooi voorbeeld van. Sinds 2016 is ook ontmoetingscentrum Zwaluwstroom van Zorgbalans in het clubhuis gevestigd. Het centrum organiseert activiteiten voor (kwetsbare) ouderen, onder wie mensen met dementie, parkinson en een herseninfarct of ouderen die in een isolement zitten. Elke woensdag en vrijdag, van 10.00 tot 16.00 uur, kunnen zij terecht in een gezellige, aparte ruimte van het net verbouwde clubhuis, met uitzicht op de hockeyvelden en het golfterrein. Zorgbalans heeft al meer van dergelijke centra; in Zandvoort en Bloemendaal-Dorp.

Reactie toevoegen