Zwolle GL
lokatie
Status
- Zwolle is een buurtschap in de proivncie Gelderland, in de streek Achterhoek, gemeente Oost Gelre. T/m 2004 gemeente Eibergen. Voor de oudere staatkundige geschiedenis van Zwolle zie het hoofdstuk Geschiedenis.
- De buurtschap Zwolle valt sinds 2005, ook voor de postadressen, onder de stad Groenlo (voorheen viel het onder Eibergen).
Naam
In de volksmond
Om verwarring met de Overijsselse stad Zwolle te voorkomen, wordt het Gelderse Zwolle in de volksmond ook wel 'Zwolle bi-j Grolle' ('Zwolle bij Groenlo') genoemd.
Oudere vermeldingen
1234 Suellen, 1418 Zwolle.
Naamsverklaring
Betekent evenals het Overijsselse Zwolle 'hoogte'.(1)
Ligging
De buurtschap Zwolle ligt direct O van Groenlo, Z van Eibergen, NW van Meddo en grenst in het O aan Duitsland.
Statistische gegevens
- In 1840 omvatte de buurtschap Zwolle 34 huizen met 245 inwoners.
- Tegenwoordig heeft Zwolle ca. 170 huizen met ca. 430 inwoners.
Geschiedenis
Vanouds heeft de buurtschap Zwolle altijd onder het kerspel Groenlo gevallen. Toen het gebied van de latere stad Groenlo in 1236 door de Heer van Borculo aan de graaf van Zutphen werd verkocht, bleef Zwolle als een uithoek deel uitmaken van de heerlijkheid Borculo. Eind 15e, begin 16e eeuw werd Zwolle in de 'voogdij Beltrum' ondergebracht, een bestuursdistrict van de heerlijkheid Borculo. In 1795 werd de voogdij Beltrum verzelfstandigd en in 1811 omgevormd tot gemeente. In 1819 werd de gemeente Beltrum opgeheven en (met o.a. Zwolle) bij de gemeente Eibergen gevoegd. Bij de vorming van de nieuwe gemeente Berkelland in 2005, waar het grootste deel van de gemeente Eibergen in is opgegaan, ging de tot dan Eibergse buurtschap Zwolle samen met delen van Avest (waaronder het industrieterrein Laarberg) en Voor-Beltrum over naar de gemeente Oost Gelre, waarmee Zwolle weer onder de stad Groenlo kwam te vallen en dus een eind kwam aan de scheiding van 1236.
Bezienswaardigheden
- Zwolle heeft 2 rijksmonumenten: brouwerij-herberg 't Reirinck (1810, Zwolseweg 21) en erve 't Wissinck met voormalige schuilkerk (1777, Meddoseweg 6).
- Kunstwerk 'Brikken Bakken' of 'Met mekare, veur mekare' van Nicolas Dings (Meddoseweg).
Natuur en recreatie
- Natuurpark De Leemputten ligt NO van Zwolle, tegen de Duitse grens. Omdat in 1892 in Groenlo een steenfabriek kwam en deze grondstoffen nodig had, werd de klei uit de leemputten NO van Zwolle gehaald. Eerst werden er dakpannen gemaakt, later stenen. Om de leem te verkrijgen hadden ze in die tijd nog geen machines, dus die werd door de mensen afgegraven. Daarna werd het leem op zgn. kipkarretjes gedaan. Paarden trokken het uit de groeve naar boven. In 1931 kwam er een baggermachine, dus was het zware lichamelijke werk voorbij. Ook het vervoer werd gemoderniseerd door de zogenoemde leemtram, die 16 karretjes tegelijk kon verplaatsen. De klei dateert van ca. 20 miljoen jaar geleden en uit de fossiele resten die men hier gevonden heeft, kan men opmaken dat dit gebied vroeger zeebodem was. Nu is De Leemputten een natuur- en recreatiegebied waar je o.a. kunt wandelen, waterfietsen en vissen. Er is ook een kinderboerderij.
Nieuwe reactie inzenden