Snelrewaard

Status
- Snelrewaard is een dorp in de provincie Utrecht, in de streek Lopikerwaard, in grotendeels gemeente Oudewater, deels gemeente Montfoort. Het was een zelfstandige gemeente t/m 1988.
- Wapen van de voormalige gemeente Snelrewaard.
- Bij de grens van de bebouwde kom, tegen Oudewater, staan officiële blauwe plaatsnaamborden Snelrewaard. In het buitengebied (voorzover op Oudewaters grondgebied gelegen) staan/hangen groene plaatsnaambordjes Snelrewaard in de vorm van een straatnaambord. Bij de herindelingen van 1989 was namelijk afgesproken dat Snelrewaard eigen plaatsnaambordjes zou krijgen, zodat de plaatsnaam bewaard zou blijven. Ook de gemeente Montfoort heeft bij de herindelingen van 1989, volgens de archiefstukken uit die tijd, toegezegd op haar grondgebied plaatsnaamborden Snelrewaard te zullen plaatsen, waar van toepassing, maar heeft dit nagelaten. De bordjes Snelrewaard hangen ook aan panden aan de Noord en Zuid Linschoterzandweg, maar geografisch gezien is dit eigenlijk een aparte buurtschap Lange Linschoten. (1015)
- De gemeente Snelrewaard had geen echte kern. Zij bestond uit de langgerekte buurtschappen Snelrewaard aan de Waardsedijk en Lange Linschoten langs de gelijknamige rivier. De buurtschap Lange Linschoten was tot in de 19e eeuw op haar beurt verdeeld in de buurtschappen Noord-Linschoten en Zuid-Linschoten op respectievelijk de noord- en zuidoever van de rivier.

Naam
Oudere schrijfwijzen
1296-1307 Scnoyelrewaert, 14e eeuw Snoielrewaert, 1639 Snelder Waert, 1883 Snelerwaard.
Naamsverklaring
Betekent waard ‘bedijkt land tussen waterlopen’ van de bewoners van Snel (oude naam van poldergebied bij Woerden), een naam waarin het adjectief snode ‘slecht’ schuilt, dat vroeger ook werd gebruikt om slechte grond aan te duiden. De naam Snel is door verkorting ontstaan uit sneul dat voortkomt uit sneudel, dat weer voortkomt uit het Germaanse snôdi + lo ‘bos’ (vergelijk het Nederlandse sneu). De klank ‘eu’ is waarschijnlijk ontstaan door umlaut van de lange vocaal ô. (1)

Ligging
- Snelrewaard ligt rond de Waardsedijk tussen Montfoort en Oudewater, en de Laan van Snelrewaard en de Pastoorsakker tussen de Lange Linschoten en de Waardsedijk. De Laan van Snelrewaard grenst aan de bebouwing van Oudewater. Een klein deel van de Laan van Snelrewaard (de even huisnummers) valt onder Oudewater, het grootste deel (de oneven huisnummers) valt onder Snelrewaard. Enkele Snelrewaarders aan de Laan van Snelrewaard maken zich als zodanig herkenbaar door plaatsnaambordjes aan de huizen.
- Een deel in het oosten is bij de herindelingen van 1989 als Waardsedijk-Oost opgegaan in de bebouwing van Montfoort (bedrijventerrein). De reden hiervan was dat de inwoners van dit gebied meer op Montfoort zijn georiënteerd dan op Oudewater. De Waardsedijk aan de westkant valt vanaf de nummers 102 en 205 onder de kern Oudewater. De langgerekte Waardsedijk valt dus onder drie verschillende plaatsen. Verder wordt de buurtschap Lange Linschoten tot Snelrewaard gerekend, zoals vermeld bij Status.

Statistische gegevens
- In 1840 had de gemeente Snelrewaard 51 huizen met 419 inwoners, verdeeld in de buurtschappen Snelrewaard 17/140, Zuid-Linschoten 19/144 en Noord-Linschoten 15/135. De laatstgenoemde twee buurtschappen worden vandaag de dag als één buurtschap (Lange Linschoten) beschouwd.
- Bij de opheffing van de gemeente per 1 januari 1989 is zij als volgt opgedeeld:
naar de gemeente Oudewater: 968 hectare met 250 woningen en 828 inwoners;
naar de gemeente Montfoort: 103 hectare met 13 huizen en 47 inwoners.
De gemeente Snelrewaard had geen dorpskern, maar bestond slechts uit een langgerekt grondgebied met enkele buurtschappen. Dit was mede een reden om de gemeente op te heffen. (1015)
Het CBS-gemeentenummer was 0341.
- Waardsedijk 1-17 en 2-18 vallen onder de gemeente Montfoort, de rest onder de gemeente Oudewater.
- Thans heeft Snelrewaard (omvattende de Waardsedijk en het grootste deel van de Laan van Snelrewaard, dus exclusief de buurtschap Lange Linschoten) ca. 125 huizen met ca. 300 inwoners in de gemeente Oudewater en 15/40 (buitengebiedgedeelte van de Waardsedijk) in de gemeente Montfoort.

Geschiedenis
Als u zich nader wilt verdiepen in de geschiedenis van Snelrewaard, kunt u terecht bij Stichts-Hollandse Historische Vereniging SHHV.

Bezienswaardigheden
Langs de lintbebouwing van Snelrewaard en de buurtschap Lange Linschoten vindt u nog tientallen markante oude boerderijen.

Jaarlijkse evenementen
- De Lange Linschoten Wandeltocht (in een weekend eind september) loopt zoals de naam al suggereert, door de buurtschap Lange Linschoten, en gaat over een afstand van 5 of 10 kilometer.

1. 1. Nederlandse plaatsnamen. Herkomst en historie.,
   Berkel, G. van; K. Samplonius
   , (2006)