Oostindië

Status
- Oostindië is een buurtschap in grotendeels provincie Groningen, in de streek Westerkwartier, gemeente Leek, en deels in de provincie Drenthe, gemeente Noordenveld.
- Door de langgerektheid van de buurtschap én de ligging op de provinciegrens Groningen / Drenthe, valt Oostindië onder 2 provincies, 2 gemeenten (zoals hiervoor reeds vermeld) en ook nog eens 4 dorpen, zijnde Zevenhuizen en Leek in Groningen en Nieuw-Roden en Nietap (en daaronder feitelijk de buurtschap Terheijl) in Drenthe. De buurtschap valt grotendeels onder Zevenhuizen.
- De buurtschap Oostindië heeft geen plaatsnaamborden, u kunt dus slechts aan de gelijknamige straatnaamborden constateren dat u in deze buurtschap bent beland.

Naam
Spelling
Er zijn lange discussies gevoerd in de gemeente Leek of er nu wel of juist geen trema op de ‘e’ hoort. De gemeente Roden (sinds 1998: Noordenveld) heeft zich altijd geconformeerd aan de Leekster spelling. Diverse malen werden straatnaambordjes door de gemeente gewijzigd, of werden tremata handmatig door bewoners toegevoegd of juist afgeplakt. De uitkomst van de discussie is (voorlopig) dat het met trema geschreven wordt. Overigens maakt het voor de uitspraak weinig uit; die is zowel in het Drentse als het Groninger deel Oostinje.
Naamsverklaring
Afgeleid van Oosteinde, aangezien het oostelijk van Zevenhuizen en in het uiterste oosten van de gemeente Leek (Gr.) ligt, op de grens met de Drentse gemeente Noordenveld. Er zijn dus geen associaties met Nederlands-Indië.

Ligging
- De buurtschap Oostindië ligt Z van Leek, NO van Zevenhuizen, rond de weg Oostindië (met enkele zijwegen), die hier parallel loopt aan de grens tussen de provincies Groningen en Drenthe, die kort O langs de weg loopt.
- De provinciegrens tevens gemeentegrens loopt voor het merendeel achter de huizen langs, er zijn echter 9 woningen (in het begin aan de linkerhand, komende vanuit Leek) die in Drenthe liggen en vallen onder Terheijl (met de postcode van Nietap). Het betreft hier de nummers: 2-8, 12, 20, 24 en 30-32. Aan het zuidelijke eind liggen nog 3 woningen (62, 64 en 68) die onder Nieuw-Roden vallen. De overige panden vallen onder de provincie Groningen.
Baarle-Nassau in Oostindië
Op huisnummerniveau bezien, is hier sprake van haast Baarle-Nassau-achtige toestanden; als je de weg doorrijdt of -loopt, wisselen de huizen vele malen van provincie, gemeente en/of dorp. Op een rijtje: Oostindië 2-8 = Nietap DR, 10 Leek GR, 12 Nietap DR, 14-18 Zevenhuizen GR, 20 Nietap DR, 22 Zevenhuizen GR, 24 Nietap DR, 26-28 Zevenhuizen GR, 30-32 Nietap DR, 34-60 Zevenhuizen GR, 62-64 Nieuw-Roden DR, 66 Zevenhuizen GR, 68 Nieuw-Roden DR, 70 Zevenhuizen GR, 1-3 Leek GR, 5-71 Zevenhuizen GR. Aan de even kant wisselt de buurtschap dus maar liefst 13 keer van dorp en/of provincie! Daarmee staat Oostindië vooralsnog op de 1e plaats, gedeeld met de buurtschap Stadse Dijk bij Willemstad NB.

Geschiedenis
De buurtschap Oostindië is ontstaan langs de gelijknamige ‘veenwijk’ (een sloot waarlangs turf werd afgevoerd) toen dit deel in de 19e eeuw werd ontgonnen. Eerdere ontginningswerkzaamheden in het gebied vonden reeds plaats vanaf de 17e eeuw, richting Zevenhuizen. De veenwijk is vrijwel geheel volgegroeid met planten, maar nog wel zichtbaar. De weg is bijna kaarsrecht met streekbebouwing langs de volle 4 kilometer.

Sinds 1920 was er in Oostindië een School met de Bijbel. De school is in 1985 gesloten. Op dat moment waren er nog 30 leerlingen. De buurtvereniging gebruikt nog een lokaal in het gebouw.

De weg Oostindië is pas in 1954 verhard. Vóór die tijd moest het schaarse verkeer op goed geluk zijn weg zoeken over de stukgereden zandpaden. Kort na de asfaltering kwam er ook waterleiding, elektrische verlichting en telefoon. De asfaltering betekende het einde van de melkboot en de potboot (een 'rijdende winkel' op het water).

- Artikel over de geschiedenis van de buurtschap Oostindië.

Recente ontwikkelingen
In 2010 is gestart met de bouw van de grote woonwijk (1.100 woningen) Oostindie (inderdaad, die is wél zonder trema) op het Leekster gedeelte. De wijk moet medio 2014 gereed zijn. Door de provincies Drenthe en Groningen is voorgesteld verder te bouwen op het aangrenzende deel in Noordenveld, maar dat lijkt voorlopig niet door te gaan. Daarnaast zijn er plannen voor een nieuwe wegverbinding tussen Roden en Leek die de streek moet doorkruisen. Hoe dan ook zal het aanzien van de buurtschap Oostindië de komende jaren ingrijpend veranderen. Actuele informatie over de nieuwe woonwijk Oostindie.

Foto's
- Fotoserie van de gemeente Noordenveld van Fokko van der Leest.
- Fotoserie van de gemeente Noordenveld van fotograaf Martin Stevens.

(© van het artikel over Oostindië: geograaf mr. drs. Robert H.C. Kemkers te Nietap)