Nieuwpoort

Nieuwpoort

lokatie

samenvatting:

Status
- Nieuwpoort is een stad in de gemeente Liesveld. Het was een zelfstandige gemeente t/m 1985.
- Wapen van de voormalige gemeente Nieuwpoort.
- Nieuwpoort heeft een jumelage (stedenband) met Nieuwpoort in België.

Naam
Oudere vermeldingen
1334 Nuweport.
Naamsverklaring
Samenstelling van nieuw en het Middelnederlandse port 'haven, stapelplaats'.(1)

Ligging
Nieuwpoort ligt NO van Groot-Ammers, W van Langerak en grenst in het N aan de Lek, tegenover Schoonhoven.

Statistische gegevens
- In 1840 had de gemeente Nieuwpoort, die slechts de stad omvatte, 97 huizen met 510 inwoners.
- Tegenwoordig heeft Nieuwpoort ca. 550 huizen met ca. 1.400 inwoners.

Geschiedenis
Nieuwpoort heeft in 1283 stadsrechten gekregen. Vanwege de strategische ligging op de grens van Holland en het Sticht Utrecht, krijgt het stadje in de loop der eeuwen veel strijd te verduren. De oorlog tegen Lodewijk XIV, in de jaren zeventig van de 17e eeuw, is reden voor de aanleg van vestingwerken volgens het verbeterde Oud Nederlands vestingstelsel. Tientallen panden zijn hiervoor gesloopt. In 1795 veroveren de Franse troepen Nederland, waarna de vesting zijn functie verliest. Praktische betekenis hebben de vestingwallen nog in die zin dat ze tijdens de watersnood van 1809 en de stormvloed van 1820 bescherming bieden tegen het hoge water. Vanaf de jaren vijftig van de twintigste eeuw raken diverse panden in verval. In 1973 start een reeks restauraties, die in 1998 wordt voltooid.

Als u zich nader wilt verdiepen in de geschiedenis van Nieuwpoort, kunt u terecht bij
Historische Kring Nieuwpoort.

Bezienswaardigheden
- Nieuwpoort heeft 56 rijksmonumenten (waarvan er 12 betrekking hebben op de vestingwerken en voor het overige grotendeels aan de Binnenhaven, Buitenhaven en Hoogstraat zijn gelegen). De historische binnenstad is één reeks bezienswaardige panden.
- In 1697 wordt het stadhuis (Hoogstraat 53) gebouwd, over de haven heen, met eronder de inundatiesluis. Het stadhuis is tegenwoordig een museum (zie verder bij Musea).
- NH kerk (Binnenhaven 21).
- Voormalig veerhuis met schuur (Buitenhaven 29).

Musea
- Historisch Museum Het Stadhuis.

Overnachten
- Vakantiehuizen in de omgeving van Nieuwpoort (online te boeken).

Literatuur
- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Nieuwpoort (online te bestellen).