Norgerholt

Norg is gelegen temidden van de natuur, in het zo karakteristieke Norger Esdorpenlandschap. Dit is een van de best bewaard gebleven landschappen waar de traditionele manier van landbouwbedrijven nog heel goed herkenbaar is. Natuurmonumenten bezit thans ruim 600 hectare, waaronder het bijzondere Norgerholt. Dit oerbos (ca. 25 ha.), een van de oudste van ons land, is gelegen net ten zuiden van het dorp, op de weg naar Westervelde. De oudste bomen zijn weliswaar ‘slechts’ 150 jaar oud (wat bij een deel van de plaatselijke bevolking vraagtekens heeft doen rijzen over de geschatte ouderdom), de bosbodem geeft prijs dat de oudste restanten van het bos uit de 9e eeuw stammen, volgens sommige onderzoekers zelfs nog een eeuw eerder. De eerste vermelding dateert uit 1595.

Naast varens bestaat het merendeel uit eiken en hulst, die hier geen struiken meer zijn, maar heuse bomen. Een aantal jaren geleden is door een letterlijk ‘verknipt’ persoon een groot aantal hulsttakken, alsmede klimop afgeknipt, de natuur herstelt zich echter en volgens kenners is de natuurlijke situatie optimaal.

Door het traditionele gebruik door de ‘markegenoten’ (de gezamenlijke boeren van Norg) die het in collectief eigendom hadden volgens de Drentse bepalingen over gebruik en onderhoud, is het gebied nooit ten prooi gevallen aan herverkaveling of grootschalige houtkap. Tot 1790 vergaderde de marke hier ook, en wel bij een kuil midden in het bos. Deze plek heet nog altijd ‘’t aole Raodhoes’.

In 1962 wist Natuurmonumenten het gehele gebied van de 480 eigenaren te verkrijgen. Voor het onderhoud lopen Schotse Hooglanders rond, verder wordt de natuur zoveel mogelijk haar gang gelaten. De flora van het Norgerholt is zeer bijzonder. Zo groeit er de alleen hier voorkomende Norger bosmuur. Verder vinden we er lelietje-van-dalen, dalkruid, bosanemoon, gewone salomonszegel en zijn er opvallend veel braamsoorten.

Links
- Pagina over het Norger Esdorpenlandschap op de site van beheerder Natuurmonumenten.