Landgoed Egheria met Tankenberg en Paasberg

Op de flanken van de Tankenberg en Paasberg, NW van de dorpskern van De Lutte, ligt landgoed Egheria. Het landgoed dankt zijn naam aan de vier zonen van textielindustrieel Hendrik Ten Cate. De eerste letters van hun voornamen (Egbert, Hendrik, Richard en Arnold) maken tezamen de naam van het landgoed waarop de familie in 1908 een landhuis liet bouwen. Het oorspronkelijke landhuis is in de Tweede Wereldoorlog door de Duitse bezetter in beslag genomen en werd de vestigingsplaats van de Ortskommandantur. Tegen het einde van de oorlog, in 1944, is het oorspronkelijke landhuis gebombardeerd en in 1948 kwam er een nieuw landhuis voor in de plaats, dat zich tegenwoordig nog steeds aan de Egheriaweg bevindt en nog steeds in bezit is van de familie. In 1977 verkocht de familie Ten Cate de helft van het landgoed aan de Vereniging Natuurmonumenten, die sindsdien een groot deel van het landgoed beheert. De familie, die al sinds de begintijd van Natuurmonumenten een grote affiniteit met deze organisatie heeft, wilde hiermee een goede toekomst en beheer van het landgoed zeker stellen.

Tankenberg
Direct ten noorden van het landhuis ligt de top van de Tankenberg, met 85 meter boven NAP het hoogste punt van de provincie Overijssel (overigens is geografisch gezien een top die minder dan 200 meter boven zijn omgeving uitsteekt, eigenlijk een heuvel, maar in Nederland noemen wij heuvels van enige hoogte doorgaans een berg). Sinds 1844 bevindt zich op de noordhelling een huisje dat werd gebouwd in opdracht van oud-burgemeester Peese Binkhorst van Oldenzaal. Het huisje is geplaatst op de plaats waar men denkt dat er aan het begin van onze jaartelling mogelijk een kapel heeft gestaan ter ere van de Germaanse godin Tanfana. Volgens de Romeinse geschiedschrijver Tacitus zou de oorspronkelijke kapel in 14 na Christus met de grond gelijk zijn gemaakt.

Oorspronkelijk was het huisje voorzien van een koepelvormig dak, waardoor het huisje in de volksmond al snel de naam ‘koepel’ kreeg. Bij de eerste renovatie in 1905 werd het oorspronkelijke koepelvormige dak vervangen door het huidige puntvormige dak. De in de volksmond bestaande benaming ‘koepel’ voor het gebouwtje is echter tot op heden blijven bestaan.

In de achterzijde van het huisje bevindt zich een steen met daarop de spreuk van Tacitus, die herinnert aan het feit dat de aan Tanfana gewijde kapel met de grond gelijk werd gemaakt. Daarnaast bevindt zich op de stoeprand van het huisje een gedicht van J. Weeling, van 1821 tot 1851 rector van de Latijnse school in Oldenzaal.

Vanuit de koepel hebt u een wijds uitzicht over Noordoost-Twente. Bij helder weer zijn onder meer Rossum, Ootmarsum en Denekamp zichtbaar.

Paasberg
Ongeveer een kilometer noordoostelijk van de Tankenberg ligt de Paasberg. Net als de Tankenberg is zij onderdeel van het in het Saalien-tijdperk ontstane stuwwallencomplex van Oldenzaal. Op de oostelijke flank bevindt zich het erve Duivendal, dat in 1903 in opdracht van de Enschedese textielindustrieel Ter Kuile werd gebouwd.

Vanaf de top van de Paasberg, die na een kleine beklimming vanaf de Paasbergweg bereikbaar is, hebt u een mooi uitzicht over onder meer Beuningen en Denekamp.