Slikken van De Heen

Status
Natuurgebied in gedeeltelijk gemeente Steenbergen, gedeeltelijk gemeente Tholen (Zeeland).

Ligging
5 km N van Nieuw-Vossemeer, 4 km NW van De Heen.

Statistische gegeven
Het westelijke deel (gelegen langs de oostzijde van de Philipsdam/N257) heet ‘Plaat van de Vliet en Slikken van De Heen-West’, is 598 hectare groot en wordt beheerd door Het Zeeuwse Landschap. Het oostelijke deel (gelegen direct NW van sluizencomplex Benedensas) heet ‘Slikken van De Heen’, is 156 hectare groot en wordt beheerd door Natuurmonumenten.

Geschiedenis en ontwikkeling van het gebied
“Voormalige zandplaten, slikken en schorren, die na het sluiten van de Philipsdam in 1987 zijn afgesloten van de invloed van het getij. In dit nieuwe gebied ontwikkelt de natuur zich snel. Op de voormalige schorren beginnen struwelen en bossen tot ontwikkeling te komen. Door begrazing met een klein aantal Schotse Hooglanders blijven sommige delen open en ontstaat een parkachtig landschap. Hier broeden blauwborstjes en bruine kiekendieven en in de toekomst hopelijk ook lepelaars.

Een gedeelte van de Slikken van De Heen-West wordt intensief begraasd, waardoor een aantrekkelijk voedselgebied voor ganzen en eenden in stand wordt gehouden. De Plaat van de Vliet is erg zandig en schraal; hier grazen przewalskipaarden. In 1993 zijn in de ondiepe waterzone voor het landgebied acht eilanden opgespoten. Ze waren anno 1995 nog onbegroeid en bieden broedgelegenheid aan dwergstern, visdief en bontbekplevier” (70).

“Tot aan de sluiting van de Philipsdam in 1987 kende het natuurgebied aan het Krammer/Volkerak alleen een zoutwatermilieu. Daarna veranderde er nogal wat; eb en vloed verdwenen en de gorzen kwamen voorgoed droog te staan. De Slikken van De Heen en de oostelijk ervan gelegen Dintelse Gorzen*1 krijgen een nieuwe natuurwaarde! Het overgangsgebied tussen zout en zoet milieu is veelzijdig en waardevol voor flora en fauna. Zeekraal, lamsoor, zoutmelde en lepelblad zijn daar voorbeelden van. Evenals wilgenbossen, mattenbies, zeebies en moerasandijvie. Tal van dieren vinden hun weg in de omgeving van de grote kreken en kleine, ondiepe geultjes die de slikken en gorzen doorkruisen. De bunzing en de kiekendief jagen er op fazanten, konijnen en hazen. Watervogels zijn er in overvloed; vele soorten eenden en zwanen, maar ook steltlopertjes!” (8).

*1 Zie verder aldaar.

Recreatie
De Slikken van De Heen-West zijn toegankelijk via een wandelroute. Verder is het vogelrijke gebied goed te overzien vanaf de Philipsdam en vanaf de dam langs het Schelde-Rijnkanaal. Bij de Krammersluizen is een uitzichttoren.

De Slikken van De Heen (-Oost) zijn te overzien vanaf de voormalige zeedijk ten westen van sluizencomplex Benedensas*1.

Het gebied Slikken van De Heen (-Oost) is voor individueel bezoek niet toegankelijk. Onder begeleiding van Natuurmonumenten worden in dit prachtige natuurgebied excursies georganiseerd vanaf de voetgangersbrug bij het pittoreske sluizencomplex Benedensas*1, gelegen aan de monding van de Steenbergse Vliet. “Een wandeling over de Slikken van De Heen is een spannende bezigheid. Door de hoogteverschillen in het landschap en de vele wilgenbosjes en hoge ruigten is het een verrassing voor de wandelaar wat elke volgende bocht aan uitzicht biedt” (22). Honden zijn in het gebied niet toegestaan, ook niet aangelijnd*2.

*1 Zie verder aldaar.
*2 Zie voor verdere informatie bij Dintelse Gorzen.