Lieveren

Status
Lieveren is een esdorp in de provincie Drenthe, gemeente Noordenveld. T/m 1997 gemeente Roden.

Naam
Oudere schrijfwijzen
In 1480 duikt de naam Tho Liveren op, in 1490 Lijver Holt en in 1531 Lijveren.
Naamsverklaring
De naam is vermoedelijk afgeleid van ‘bij de lieden van de persoon Livere of Libheri. In geslachtsnamen als Lievering of Lijfering vinden we dit nog terug. Het zou dan afgeleid zijn van het nabijgelegen Lieverder Bosch, het bos van de desbetreffende familie.
Bij- en spotnamen
Schimpnaam voor de inwoners: Melksikken (kleine boeren met arbeiderskoeien).

Ligging
Lieveren ligt ca. 2,5 km ZO van Roden, ZW van Peize en Altena en N van Langelo en Norg.

Statistische gegevens
- In 1840 had Lieveren 19 huizen met 93 inwoners.
- Tegenwoordig heeft Lieveren ca. 90 huizen met ca. 260 inwoners.

Geschiedenis en beschrijviing nederzetting
Reeds in de vroege Middeleeuwen ontstond op een nog duidelijk herkenbare zandrug een nederzetting aan het kronkelige Lieversche Diepje. Dit stroompje dat een onderdeel vormt van het Groote Diep (zuidwaarts) en Peizerdiep (noordwaarts) is thans sterk gekanaliseerd, doch bij Lieveren is de oorspronkelijke loop nog goed zichtbaar.

Lieveren is ontstaan als traditioneel esdorp, met essen aan zowel de noord- als zuidkant. Hier bevonden zich ook bossen: het Lieverder Zuidbosch (thans nog voor een klein deel aanwezig langs de weg naar Langelo) en het Lieverder Noordbosch. Dit laatste is een fraai natuurgebied en bevindt zich langs de weg naar Roden. Er zijn bij het Lieversche Diepje restanten gevonden van de zogenoemde Koningsweg (Hereweg), in de IJzertijd een belangrijke verbinding in Noord-Drenthe die liep over Balloo, Loon, Peelo, Rhee en Zeijen. Op deze plek bevond zich namelijk een doorwaadbare plek door het toen grote Peizerdiep.

Het aantal landbouwbedrijven in Lieveren is sterk afgenomen en concentreert zich nu in het voormalige Bunnerveen, op de weg naar Bunne / Vries. De bebouwing is geconcentreerd rond een rondlopende brinkweg, Centrum genaamd, al is een echte brink niet meer aanwezig. Overigens heeft Lieveren pas straatnamen sinds de jaren tachtig van de 20e eeuw. Het rustieke karakter is heel goed bewaard gebleven en uitbreiding heeft slechts bescheiden plaatsgevonden langs de uitvalswegen. Er zijn behalve een dorpscafé en een paar verenigingen eigenlijk geen voorzieningen in het dorp. Voor een school is men aangewezen op het nabije Altena en Roden, waar ook alle andere voorzieningen voorhanden zijn. Het centrum van deze groeiplaats bevindt zich bovendien dichter bij Lieveren dan bij de laatste uitbreidingen van de plaats.

Bezienswaardigheden
- Enkele boerderijen aan het Centrum, o.a. nr. 2, een voormalige boerderij met een in 1890 toegevoegd cafégedeelte.
- De weg Roden-Lieveren is zeer idyllisch.

Natuur en recreatie
- De Knapzakroute Roderesch-Lieveren is een deel uit de serie knapzakroutes (wandelroutes) door Drenthe.
- Natuurreservaat Lieverderbosch even ten noorden van Lieveren, met unieke flora en fauna in het beekdal. Hier bevindt zich o.a. de adelaarsvaren  (of adderloof), waarbij zich de bijna uitgestorven adder nog schuilhoudt.
- Uitgebreid net van wandel- en fietspaden in het bos tussen Roden en Lieveren, recent aangevuld met een vrijliggend betonnen fietspad tussen de beide plaatsen. Dit voert langs een dikke eikenboom halverwege, 350 jaar oud en met een omvang van meer dan 5 meter (een van) de dikste van Drenthe.

Overnachten
- Vakantiehuizen in de omgeving van Lieveren (online te boeken).

Foto's
- Fotoserie van de gemeente Noordenveld van Fokko van der Leest.
- Fotoserie van de gemeente Noordenveld van fotograaf Martin Stevens.

(de informatie over de kern Lieveren is samengesteld door en © geograaf mr. drs. Robert H.C. Kemkers te Nietap)