Kruiningen

Status
- Kruiningen is een dorp in de gemeente Reimerswaal. Het was een zelfstandige gemeente t/m 1969.
- Wapen van de voormalige gemeente Kruiningen.
- De Kruiningsche Vliet is een water dat de scheiding vormde tussen de heerlijkheden Kruiningen en Nieuwlande. ‘Het is een overblijfsel van de geul, door welke de Yerseke zich met de Hinkelinge verbond. Een schaapherder, die aan deze Vliet schapen hoedde, werd, den 29 November 1836, door eene windhoos opgenomen en daarin geworpen, waarin men eerst den volgenden dag zijn lijk heeft kunnen vinden’ (2).

Naam
Oudere schrijfwijzen: Crunighen, Cruninga, Cruyningen, Oude Cruninghe, 1883 Kruininge, 1884 Kruiningen, 1894 Kruininge, 1901 Kruiningen.

Statistische gegevens
In 1840 had de gemeente Kruiningen 222 huizen met 1.246 inwoners, verdeeld in dorp Kruiningen 206/1.150 (= huizen/inwoners, waarvan in de kom 132/770) en buurtschap Nieuwlande of Oostdijk (ged.) 16/96. De gemeente Kruiningen omvatte verder een deel van de buurtschap Tolseinde.

Geschiedenis
Kruiningen is een voorm. heerlijkheid. Het was het stamhuis van de Heeren van Kruiningen of Cruningen. Het Slot van Kruiningen of Huis te Kruiningen is waarschijnlijk gesticht in 1361 en wegens bouwvalligheid afgebroken in 1721. ‘De eerste oorsprong dezer heerl. is, zoo als die der meeste, duister, doch vrij oud’ (2). In ieder geval worden Kruiningen en Nieuwlande reeds in 1386 vermeld. ‘Vroeger had men er ook eene vlasserij, door particulieren opgerigt, met het doel om de behoeftigen in den winter werk te verschaffen, doch deze heeft sedert het jaar 1840 opgehouden te bestaan. De bierbrouwerij, welke hier vroeger bestond, heeft rond 1830 opgehouden te werken’ (2). De ridderhofstad Voorhout, gesticht in de 14e eeuw, is in 1751 gesloopt.

Recente ontwikkelingen
Kruiningen is landelijk bekend vanwege het veer Kruiningen-Perkpolder (Zeeuws-Vlaanderen) dat hier tot 2003 voer. In dat jaar is het wegens de vervangende Oosterscheldetunnel uit de vaart genomen. Op de plek van de voormalige veerhaven komt een nieuwe woonwijk, Kruseveer, met ca. 250 woningen. Daarvoor moest een nieuwe dijk worden aangelegd om het gebied binnendijks te krijgen, en er is flink afgegraven om het op gelijke hoogte met de rest van Kruiningen te krijgen.

Bezienswaardigheden
- De Oude Molen.

Overnachten
- Vakantiehuizen in Kruiningen en omgeving (online te boeken).

Links
- Site van en over Kruiningen.