Skip to content
Hilversum

Hilversum

lokatie

samenvatting: 

Status
- Hilversum is een plaats en gemeente in de provincie Noord-Holland, in de streek 't Gooi.
- Wapen van de gemeente Hilversum.
- De gemeente Hilversum noemt zich (onder de plaatsnaamborden) 'media-stad', gezien het feit dat de meeste omroepen vanouds en nog steeds, in Hilversum zijn gevestigd.
- Onder de gemeente Hilversum valt ook de buurtschap Egelshoek.
- Topografisch gezien is de wijk Hilversumse Meent (NW van Hilversum, W van Bussum) een bijzonder geval. Het is namelijk praktisch gezien een enclave, omdat het vrijwel wordt ingesloten door andere gemeenten. Er is slechts een smal corridor-tje van enkele meters, iets O van de rotonde Franse Kampweg / Hilversumse Meentweg, die de Hilversumse Meent met de rest van de gemeente Hilversum verbindt. Op de oude plattegrond van de gemeente Hilversum hieronder is dat goed te zien (daar heet het nog Gooische Meent). Door een grondruil in 1974 is de Hilversumse Meent, welke meentgronden in 1930 door Bussum van de erfgooiers waren aangekocht, overgegaan van de gemeente Bussum naar de gemeente Hilversum (dat wil zeggen: het was wel vanouds Hilversums grondgebied, maar Bussum had de gronden dus sinds 1930 in haar bezit). Aansluitend is de wijk door Hilversum gebouwd. Bussum heeft er toenmalig heidegebied ten zuiden van Bussum voor terug gekregen. Curieus is dat de Hilversumse Meent officiële blauwe plaatsnaamborden (komborden) heeft met die naam. Gebruikelijk is in ons land om dat alleen bij plaats(nam)en te doen. En Hilversumse Meent is geen plaats maar een wijk (als onderdeel van de plaats Hilversum). Correcter en eenduidiger zou daarom zijn een blauw (plaatsnaam)bord Hilversum, met een wit (wijk)bord Hilversumse Meent eronder. Waarschijnlijk heeft de Topografische Dienst zich hierdoor laten misleiden en de Hilversumse Meent ten onrechte als 'plaats' in de Topografische atlas Noord-Holland (19956) opgenomen.
- Een andere topografische bijzonderheid is dat aan de weg Rading, die O langs Nieuw-Loosdrecht loopt, officiële blauwe plaatsnaamborden (komborden) 'Rading gem. Hilversum' hebben gestaan. In 2009 heeft in deze buurt een grenscorrectie plaatsgevonden met de gemeente Wijdemeren, omdat het gemeentehuis van Wijdemeren (adres: Rading 1) op grondgebied van de gemeente Hilversum stond. In ruil is sportpark Berestein geheel onder de gemeente Hilversum komen te vallen.
- Foto's van de plaatsnaamborden in de gemeente Hilversum.

Naam
Oudere schrijfwijzen
1305 Hilfersem, 1305 Hilfercem, 1427 Hilfersom, 1573 Hilfertsem.
Naamsverklaring
Heem
'woonstede' van de persoon Hilfert (ontstaan uit Hildefried*, vergelijk Govert, dat is ontstaan uit Godfried). (2362)
* Gereconstrueerde vorm.

Ligging
- Hilversum grenst in het O aan de A27 en aan de provincie Utrecht (gemeente Baarn, kern Lage Vuursche), in het Z aan de Utrechtse gemeente De Bilt (kern Hollandsche Rading), in het W aan de gemeente Wijdemeren (kernen Loosdrecht en 's-Graveland) en in het N aan Bussum en Laren.
- In het uiterste oosten van Hilversum bevindt zich een bijzonder grenspunt: Op een punt O van de A27, iets Z van de Soestdijkerstraatweg, komen namelijk de grenzen bijeen van: 1) vier plaatsen (Hilversum, Hollandsche Rading, Lage Vuursche en Baarn), 2) drie gemeenten (Hilversum, De Bilt - t/m 2000 Maartensdijk - en Baarn) en 3) twee provincies (Noord-Holland en Utrecht). Bijkomende complicatie is dat golfbaan Boschoord ter plekke ook onder die 4 plaatsen, 3 gemeenten en 2 provincies valt.

Statistische gegevens
- In 1840 had de gemeente Hilversum 570 huizen met 5.314 inwoners, verdeeld in dorp Hilversum 545/5.160 (= huizen/inwoners), buurtschap Het Gooische Gat 10/62 en 'verspreide woningen' 15/92.
- Tegenwoordig heeft Hilversum ca. 35.000 huizen met ca. 85.000 inwoners.

Geschiedenis
Het hooggelegen Gooi is een van de oudst bewoonde streken van Nederland, waarvan de prehistorische grafheuvels en vondsten uit de Hilversumcultuur getuigen. Water verzamelde zich op de lager gelegen plaatsen, dat werden drinkplaatsen voor het vee. De dorpen Hilversum, Laren, Blaricum en Bussum zijn rond die drinkplaatsen ontstaan. Door de arme zandgronden was er voornamelijk schapenhouderij mogelijk. In de 17e eeuw groeiden de weverijen sterk, en deze industrie bleef zich uitbreiden tot in de 20e eeuw. Het boerendorp Hilversum groeide gestaag, maar werd in 1725 en 1766 geteisterd door branden die het dorp vrijwel vernietigden.

Rijke Amsterdammers vestigden zich in Hilversum na de aansluiting op het spoorwegnet in 1874. In 1882 werd de aanleg van een stoomtram naar Laren, Naarden, Muiden en Amsterdam voltooid; de Gooise Stoomtram, bijgenaamd de Gooise Moordenaar, vanwege een aantal dodelijke ongevallen. Deze tram liep tot 1947. De spoorweg trok onder meer de families Brenninkmeijer (eigenaren van C&A), en de aan hen verwante Gockels. Een andere bekende familie in Hilversum waren de Wortelboeren. Mede door deze families kreeg Hilversum langzamerhand een overwegend katholiek signatuur. Dat leidde tot de bouw van de grote neogotische Sint-Vituskerk voor 1800 mensen, ontworpen door P.J.H. Cuypers, in 1892. Eind jaren zestig zou Hilversum acht parochiekerken tellen, waarvan er alweer twee gesloopt zijn, één in onbruik is en één verbouwd is tot appartementen.

Na de komst van de spoorweg groeide Hilversum heel snel, aanvankelijk door de groei van de textielsector (weverijen en aanverwante bedrijven) en de vestiging van tapijtfabrieken (waarvan uiteindelijk de Veneta overbleef). In 1918 startte de Nederlandsche Seintoestellen Fabriek en daarna begonnen ook de experimentele radio-uitzendingen. Daarop volgde de vestiging van omroepen van alle gezindten, na de Tweede Wereldoorlog gevolgd door de televisie. Sinds het verdwijnen van de grotere industrie is de mediasector de grootste werkgever van Hilversum. Veel omroepen zijn tegenwoordigd geconcentreerd op het vanaf 1995 aangelegde Media Park in Hilversum-Noord. (312610) Het Media Park gaat de komende jaren overigens met 170.000 m2 uitbreiden (om dat tastbaar te maken: dat zijn ca. 35 voetbalvelden).

Als u zich nader wilt verdiepen in de geschiedenis van Hilversum, kunt u terecht bij de Hilversumse Historische Kring Albertus Perk. Op hun site vindt u o.a. een pagina over de geschiedenis van Hilversum. Ook honderden artikelen uit oudere jaargangen van hun tijdschrit Eigen Perk zijn online te lezen.

Bezienswaardigheden
- Hilversum heeft 210 rijksmonumenten.
- Hilversum heeft niet alleen veel natuurgebieden (zie hieronder bij Natuur en recreatie) maar ook veel monumentale panden, maar liefst bijna 1.000. De gemeente heeft een prachtige applicatie waar u alle monumenten in tekst en vaak ook beeld kunt bekijken. Hilversum heeft ruim 200 rijksmonumenten, 3 provinciale monumenten, ruim 300 gemeentelijke monumenten en ruim 400 mogelijke gemeentelijke monumenten (nog in beoordeling). Applicatie waar u alle bijna 1.000 monumenten in Hilversum kunt bekijken.
- Het bekendste rijksmonument van Hilversum is waarschijnlijk wel het raadhuis uit 1931 van architect Dudok, dat belangstellenden trekt uit binnen- en buitenland.
- Ook Landgoed Zonnestraal (bekend als voormalig sanatorium), in 1925 ontworpen door de bekende architect Jan Duiker, wordt beschouwd als topstuk van de 20e-eeuwse architectuur.
- Stadsarchitect Dudok heeft naast de hiervoor genoemde panden nog veel meer gebouwen in Hilversum ontworpen. Er is dan ook een speciale Dudokroute die langs deze panden voert.
- Overzicht van bezienswaardige kerken in Hilversum.
- Gevelstenen in Hilversum.

Musea
- Museum Hilversum.
- Museum Beeld en Geluid Experience is voortgekomen uit het voormalige Omroepmuseum.
- Historische Verzameling Militaire Geneeskundige Dienst.

Jaarlijkse evenementen
- Grasbaanspektakel van de Gooi en Vechtstreek (paardensport) op een woensdag eind mei.
- Hilversum Alive (weekend eind juni) is een festival met veel livebands, een braderie en lekkere hapjes van de Hilversumse restaurants.

Natuur en recreatie
- Pinetum Blijdenstein.
- Vliegveld Hilversum.
Hilversum is zeer royaal bedeeld met bossen, natuurgebieden en - doorgaans openbaar toegankelijke - landgoederen:
- Bussumerheide en Westerheide.
- Zanderij Crailoo en De Snip.
- Anna's Hoeve.
- Corversbos.
- Spanderswoud en Kamphoeve.
- Landgoed Einde Gooi valt onder de buurtschap Egelshoek.
- Hoogt van 't Kruis.
- Zwarte Berg.
- Smithuyserbos.
- G.H. Cronebos.
- Monnikenberg.
- Westerveld.
- Bantam.
- Dassenveld.
- Hilversums Wasmeer.
- Zonneheide.
- De Zuid.
- Hoorneboegse Heide.
- Huydecopersbos.
- Laapersheide / Laapersbos / Laapersveld.
- In 2013 worden  2 ecoducten gerealiseerd op landgoed De Zwaluwenberg, namelijk 1 over de A27 en de spoorlijn en 1 over de Utrechtseweg. Deze zogeheten Natuurverbinding Zwaluwenberg verbindt de Utrechtse Heuvelrug met 't Gooi. Het leefgebied van allerlei diersoorten wordt daardoor vergroot en verbeterd.

Overnachten
- Vakantiehuizen in Hilversum en omgeving (online te boeken).
- Hotels in Hilversum en omgeving (online te boeken).

Foto's
- Recente fotoreportage met 174 foto's van Hilversum van fotograaf Martin Stevens.
- Heel veel oude foto's van Hilversum.
- Filmpje met een collage van vele tientallen oude ansichtkaarten en foto's van Hilversum in vroeger tijden.

Literatuur
- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Hilversum (online te bestellen).
- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Hilversumse Meent (online te bestellen).

Links
- Officiële site van de gemeente Hilversum.
- Nadere informatie over Hlversum op Wikipedia.
- Hilversum goed bekeken is een site met nieuws over o.a. natuur, cultuur en uitgaan in Hilversum.
- Hilversum linkspagina.
- Homepage over de Gooische Stoomtram met memorabilia en video's. Deze tram liep van 1881 tot 1958 (met gefaseerde opbouw en afbouw van het traject in de loop der tijd) tussen Hilversum en Amsterdam v.v.
- Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Hilversum Bosdrift.
- Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Hilversum Noorder.
- Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Hilversum St Barbara.
- Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Hilversum Zuiderhof.
- Op de site van Stichting Hilversumse Meent vindt u veel actualiteiten over deze wijk. Homepage over de Hilversumse Meent.

  1. 1. Citekey not found
  2. 2. Citekey not found
  3. 3. Citekey not found
Hilversum, raadhuis van Dudok
Hilversum, Kantongerecht aan de s-Gravelandseweg van Vegter
Hilversum, Multatulischool, Dudok
Hilversum station 1902
Buurtschap Egelshoek in het uiterste Zuiden van de Gemeente Hilversum
plattegrond: 
Gemeente Hilversum in ca. 1870 kaart J. Kuijper. Duidelijk te zien is de excentrische ligging van de 'bijna-enclave' Hilversumse Meent, die toen nog Gooische Meent heette, in het NW van de gemeente.

Kenmerken (classificatie)

Type object: 
plaats
Type plaats: 
Stad en gemeente
Gemeente: 
Hilversum
Gemeentecode CBS: 
0402
Streek: 
't Gooi
Streek: 
Gooi en Vechtstreek
Provincie: 
Noord-Holland
Erkende woonplaats: 
Ja
Postcodereeks: 
1211-1223

Kenmerken (numeriek)

Oppervlakte in km2: 
46km2
Bevolkingsdichtheid: 
1.850 inwoners per km2
4
Gemiddeld: 4 (1 vote)

Nieuwe reactie inzenden

De inhoud van dit veld is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.
  • Use <bib>...</bib> to insert automatically numbered references.
  • Use [fn]...[/fn] (or <fn>...</fn>) to insert automatically numbered footnotes.
  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Allowed HTML tags: <a> <b> <address> <blockquote> <br> <caption> <center> <code> <dd> <del> <div> <dl> <dt> <em> <h2> <h3> <h4> <h5> <h6> <hr> <i> <img> <li> <ol> <p> <pre> <span> <strong> <sub> <sup> <table> <tbody> <td> <tfoot> <th> <thead> <tr> <u> <ul> <tr> <img> <span>
  • Regels en paragrafen worden automatisch gesplitst.

Meer informatie over formaatmogelijkheden