Elsenerbroek

Status
- Elsenerbroek is een buurtschap in de provincie Overijssel, in de streek Twente, gemeente Hof van Twente. T/m 2000 gemeente Markelo.
- De buurtschap Elsenerbroek valt onder het dorp Markelo.
- Elsenerbroek heeft een Buurtvereniging Elsenerbroek en een Stichting Perspectief Elsenerbroek, die zich met name inzet voor de leefbaarheidsaspecten van de buurtschap. Men heeft een buurtschapshuis; het Brookhuus.

Naam
Oudere vermeldingen
Elserbroek.
Naamsverklaring
De naam stamt van broek '(oorspronkelijk) moerassig gebied' bij de nabijgelegen buurtschap Elsen.

Ligging
Elsenerbroek ligt 7 km NO van Markelo, N van Goor, rond beide zijden van de N347 (Goor-Rijssen).

Statistische gegevens
- In 1840 had Elsenerbroek 30 huizen met 183 inwoners.
- Tegenwoordig heeft Elsenerbroek ca. 80 huizen met ca. 200 inwoners.

Geschiedenis en beschrijving actuele situatie
De buurtschap Elsenerbroek ligt in een oud cultuurlandschap, dat door zijn enigszins
geïsoleerde ligging goed bewaard is gebleven. Natuur, landschaps- en cultuurhistorische
waarden zijn rijkelijk aanwezig en maken het gebied bijzonder en aantrekkelijk.

Het gebied van de buurtschap kent twee gezichten. Aan de ene kant is er het zuidwestelijke, grootschalige deel van Elsenerbroek, met ruime percelen, gecreëerd door eerdere ruilverkavelingen. In het oostelijk deel is het gebied authentiek en historisch waardevol gebleven, maar de kleinschaligheid van het gebied vormt wel een belemmering voor de ontwikkeling van de tot dusver belangrijkste economische drager, de landbouw. In de landbouw is de landelijke trend dat bedrijven moeten opschalen om te overleven en een landelijk gegeven is dat het aantal bedrijven sterk afneemt, terwijl de bedrijven die overblijven groter worden. Ook Elsenerbroek zal van deze trend op termijn de gevolgen ondervinden. Bewoners en boeren willen zich inspannen om de landbouw als economische factor in de buurtschap te behouden en het mogelijk maken om grootschalige, moderne landbouw in te passen in het kleinschalige gebied. Daarnaast wil men uitkijken naar andere invullingen op gebied van wonen en bedrijvigheid.

De betrokkenheid van de inwoners van Elsenerbroek bij hun leefomgeving is groot. Sinds een jaar of vijf is er een gebiedscommissie actief, samengesteld uit mensen van het gebied zelf. Deze commissie, onder de naam Perspectief Elsenerbroek, is met ondersteuning van de gemeente bezig nieuwe vitaliteit in het gebied te brengen. Ze hebben op dit terrein al meerdere successen geboekt met elkaar, maar er moet nog veel meer gebeuren om de leefbaarheid in de buurtschap duurzaam op peil te brengen. Het Wensenpalet en het Gemeenschapsfonds beogen hier belangrijke aanjagers in te zijn. Zie verder bij Recente ontwikkelingen.

- Geschiedenis van de spoorlijn Neede-Hellendoorn en de betekenis daarvan voor de buurtschap Elsenerbroek. De trein werd in de volksmond "Bello" genoemd. Deze naam had zijn ontstaan te danken aan het feit, dat de machinist als waarschuwing bij de nadering van de vele onbewaakte overwegen bijna onophoudelijk de op de locomotief geplaatste bel moest bedienen. Het stationsgebouw is helaas rond 1970 afgebroken. De buurtschap zou graag met enig object de herinnering aan dit station en dit stukje cultuurhistorie levend houden. Plannen hiervoor zijn nog niet concreet.

Recente ontwikkelingen
- Wensenpalet (toekomstvisie) door en voor Elsenerbroek (2008) (pdf).

Gemeenschapsfonds voor ontwikkeling buurtschappen in Twente
Voor de ontwikkeling van de buurtschap Elsenerbroek (onder Markelo gem. Hof van Twente) en de nabijgelegen buurtschap Zuidermaten-Bullenaarshoek (onder Enter gem. Wierden) wordt een gemeenschapsfonds gevormd. In een gemeenschapsfonds brengen bedrijven, instellingen, overheden en inwoners van het gebied of partijen die belangen hebben in een gebied, middelen of diensten onder of maken afspraken over gezamenlijke aanpak van ontwikkelingen. De gemeenten Hof van Twente en Wierden en provincie Overijssel dragen financieel bij aan de ontwikkeling en de inwoners van het gebied in mankracht.

De buurtschappen Elsenerbroek, Zuidermaten en Bullenaarshoek liggen tussen Goor en de snelweg A1. Voor de ontwikkeling van het gebied liggen diverse wensen en mogelijkheden, zowel vanuit de bewoners zelf als vanuit organisaties en bedrijven die een belang in het gebied hebben. Gemeente Hof van Twente en waterschap Regge & Dinkel hebben bijvoorbeeld plannen voor een herontwikkeling van de Regge in het gebied, de aanleg van wandel- en fietspaden en een onderdoorgang van de Regge onder de N347. Daarnaast liggen er wensen vanuit de buurtschap voor een nieuw landgoed, herontwikkeling van het buurtcentrum en starterswoningen.

Gebiedsgericht werken
Door wensen en plannen van verschillende belanghebbenden te verenigen, kunnen plannen op elkaar afgestemd worden en kan financieel voordeel worden behaald of door betere afstemming van wensen een efficiëntere uitvoering worden bereikt. Een gemeenschapsfonds legt een directe relatie tussen de wens en behoefte om bij te dragen aan de ontwikkeling van een gemeenschap en middelen die nodig zijn bij de realisatie van die ontwikkeling. Gemeente Hof van Twente ziet de vorming van een gemeenschapsfonds als een ‘pilot’ voor gebiedsgericht werken die mogelijk in de toekomst ook voor andere gebieden zou kunnen worden ingezet. (bron: Gemeente Hof van Twente, 28-10-2009)

Recente ontwikkelingen
Eerste aktepassering vrijwillige kavelruil Elsenerbroek
De eerste aktepassering in het kavelruilproces Elsenerbroek is een feit. Eind 2008 nam de afdeling Hof van Twente van LTO Noord het initiatief om het kavelruilproject in Elsenerbroek te starten. Ruim twee jaar later kan de kavelruilcommissie het voorlopige resultaat presenteren: anno voorjaar 2011 is al circa 60 hectare grond vrijwillig geruild onder 14 deelnemers. De kavelruilcommissie in Elsenerbroek is tevreden over het resultaat, maar hun taak zit er nog niet op. Er wordt gewerkt aan een tweede ruilplan in het gebied. Mocht dit proces voorspoedig verlopen, dan kan nog in 2011 een tweede aktepassering worden gerealiseerd. Door kavelruil komen kavels dichter bij het bedrijf of bij elkaar te liggen. Hierdoor wordt tijd en geld bespaard, want één kilometer afstandsverkorting bespaart gemiddeld ongeveer 200 euro per hectare. Andere bijkomende voordelen zijn minder landbouwverkeer op de weg en vermindering van de milieudruk. (bron: LTO Noord, 28-3-2011)

Natuur en recreatie
- In 2006 is de wandelroute Sprokkelpad of Kuierpad door Elsenerbroek uitgezet. Het zijn 4 wandelingen van in totaal ca. 17 km, die starten bij de picknickplaats. (adres?)

Links
- Site over Elsenerbroek met o.a. actualiteiten en activiteitenagenda.
- Site over schilder Jan Broeze uit Elsenerbroek (1896-1983).