De Horst DR

Status
- De Horst is een buurtschap met overwegend enkele grote boerderijen in de provincie Drenthe, gemeente Noordenveld. T/m 1997 gemeente Peize.
- De buurtschap De Horst heeft geen eigen postcode en ook geen plaatsnaambord, voor de postadressen valt De Horst onder het dorp Peize.

Naam
De Horst staat ook wel bekend als Peizerhorst. In 1363 vermeld als van der Horst, in 1479 ter Horst, later op die Horst (1563) en Peizer Horst (1851-1855). Afgeleid van de naam van een erf De Horst. Namen met ‘horst’ komen in Nederland pas voor vanaf ca. het jaar 1000 en duiden meestal op een iets hoger stuk laagland met typerende begroeiing, in Oost-Nederland ook voor hardere stukken grond in drassig terrein, zoals veen. Op zichzelf betekent de naam dan ook ‘met kreupelhout begroeide hoogte’.

Ligging
De buurtschap De Horst ligt rond de sterk kronkelende weg De Horst, van Peize naar Eelde-Paterswolde. Na de gemeentegrens met Tynaarlo heet het Westerhorn.

Statistische gegevens
- In 1840 stonden er in De Horst 5 behuizingen met 50 inwoners.
- Tegenwoordig staan er langs De Horst en de nabijgelegen wegen ruim 20 woningen en zal het inwonertal eveneens rond de 50 liggen.

Beschrijving en geschiedenis
De bewoning rond De Horst ontstond rond de 11e eeuw op een zandrug door het veen, dat de verbinding tussen de oude dorpen Peize en Eelde vormde. Van west naar oost onderverdeeld naar de boerderijen Voorste, Middelste en Achterste Horst (ook wel Achterhorst genaamd). Het gebied even ten zuiden hiervan, aan de huidige Rietweg, stond tot ca. 1900 bekend als Horsterveld. De weg is een mooie route om te berijden, zowel per auto als over het vrijliggende naastgelegen fietspad. Van oudsher lagen hier grote boerenplaatsen, later kwamen hier enkele kleinere keuterboerderijtjes bij, onder andere aan de Rietweg en de Norlingerweg, aan het begin van De Horst, aan de rand van Peize.

Foto's
- Fotoserie van de gemeente Noordenveld van Fokko van der Leest.
- Fotoserie van de gemeente Noordenveld van fotograaf Martin Stevens.

(© van de beschrijving van De Horst: geograaf mr. drs. Robert H.C. Kemkers, Nietap)