Oud-Geleen

Status
Oud-Geleen is een wijk in Geleen.

Naam
In het Limburgs
Awd-Gelaen.

Statistische gegevens
- In 1840 had Oud-Geleen 131 huizen met 627 inwoners.
- Tegenwoordig heeft Oud-Geleen ca. 2.500 huizen met ca. 6.000 inwoners.

Geschiedenis
De vroegste bebouwing in Oud-Geleen dateert uit de 9e eeuw. Deze heeft lange tijd bestaan uit een kerk met bijbehorende pastorie, een grote hoeve met economiegebouwen en enkele woningen voor de arbeiders die werkten in de hoeve. Deze kern wordt voornamelijk gevormd door de huidige Marcellienstraat, Pieterstraat, Jodenstraat, Leursstraat en Peschstraat.

Recente ontwikkelingen
Het college van B&W van Sittard-Geleen heeft vanwege de historisch-ruimtelijke en cultuurhistorische waarden in november 2010 besloten om Oud-Geleen aan te wijzen tot gemeentelijk beschermd dorpsgezicht. Naast woonhuizen en andere gebouwen, zijn ook de straten, doorkijkjes en karakteristieke structuurbepalende elementen op erven, zoals monumentale bomen en hagen, aangewezen als beschermd.

Redenen zijn o.a. dat het middeleeuwse stratenpatroon in Oud-Geleen in tact is gebleven en bijdraagt aan de beleving van Oud-Geleen. Bochtige wegen, diverse zichtlijnen, doorkijkjes en straatwanden, die aangepast zijn aan de krommingen van deze wegen, vormen een schakel naar het verleden. Naast het bovengrondse stratenpatroon is onder Oud-Geleen een stelsel aanwezig waar inwoners in tijden van nood hun toevlucht vonden in de zogenaamde aagten. Rond het midden van de 18e eeuw werd dit stelsel in verband gebracht met de Bokkenrijders, onder wiens huizen zich aagten bevonden. Verder onderzoek is (anno 2010) nog nodig om te bezien of deze aagten tegenwoordig nog bestaan.

Bezienswaardigheden
Overblijfselen met historische waarde liggen vooral in dit ouste deel van Geleen. Zo is er de romaanse toren van de kerk (14e/15e eeuw) en zijn er nog enkele patriciërshuizen van vroegere bierbrouwers en leerlooiers.

Links
- Site over Oud-Geleen met o.a. geschiedenis, actualiteiten en lokale links.