H. Petrus en Pauluskerk
De H. Petrus en Pauluskerk van Schaesberg (Kerkplein 3) is een basilicale kruiskerk, een eenbeukig schip met aan weerszijden een kapel en een dwarsbeuk voor het koor. Tezamen met de toren aan de westzijde volgt dit een opzet zoals die in de Middeleeuwen min of meer gebruikelijk was. De geschiedenis van dit bouwwerk begint echter pas in 1649 als Heer van Schaesberg Johan Frederik opdracht tot de bouw geeft. Er is een grafcrypte van deze Heren van Schaesberg. De grafsteen van de stichter (pas overleden in 1733) bevindt zich in het torenportaal.
De tegenwoordige vorm kwam pas tot stand in de vorige eeuw. In 1914 verlengde men het gebouw richting oosten, waarbij het oude koor verdween en een tot dat moment niet bestaan hebbend dwarsschip en een nieuw koor werden aangelegd. Ofschoon het hele gebouw in baksteen is uitgevoerd en werd gestreefd naar aansluiting, is het zowel binnen als buiten niet moeilijk om de overgang van oud naar nieuwer te zien. Binnen is het schip overwelfd door een reeks van kruisribgewelven met platte bandribben die de druk afvoeren op de zwaar uitgevoerde pilasters en daar boven onze hoofden is het te zien: de gewelven die in de 17e eeuw werden gemetseld, hebben een sluitsteen met het wapen van Schaesberg. (3324)