IJsseldijkkerk
De NH IJsseldijkkerk is gebouwd in 1865-1866 en daarmee de oudste kerk van Krimpen aan den IJssel. De vormentaal van de architectuur van dit rijksmonument laat zich wellicht het best omschrijven als eclectisch classicisme.
Het orgel (1890) is aangeschaft van de offers der gemeenteleden. In 1962 werd tijdens een restauratie een groene fles gevonden die was ingemetseld bij het orgel. In die fles van speciaal geblazen glas (nu in een vitrine) zat een oorkonde met alle gegevens over de giften en de schenkers van die giften voor het orgel.1
Ontstaan van kerk en kerkelijke gemeente
Tot rond 1850 moesten de inwoners van de gemeente Krimpen aan den IJssel en Stormpolder, overwegend nederlands hervormd, zich voor de zondagse kerkgang naar de dorpskerk van het naburige Ouderkerk a/d IJssel begeven. Dit was in een tijd dat de fiets en de auto nog uitgevonden moesten worden en het gebruik van een rijtuigje slechts voor enkelen was weggelegd. Daarbij is bekend dat de begaanbaarheid van de wegen toentertijd erbarmelijk slecht was, zeker in herfst en winter. En niet te vergeten: de werktijden op de zes doordeweekse dagen waren lang.
In 1854 kwam er een verandering; een commissie werd opgericht "ter bevordering der stichting ener kerk en predikantswoning van de Hervormden in de gemeente Krimpen aan den IJssel en Stormpolder". Hiertoe werd een request (verzoekschrift) opgesteld dat men liet ondertekenen door de 1.450 bewoners van Krimpen en Stormpolder, waarvan ongeveer 1.400 hervormd waren.
Waarom wilde Krimpen aan den IJssel een zelfstandige kerkelijke gemeente worden met een eigen kerkgebouw?
In het request aan koning Willem III werd als argument genoemd "dat de godsdienstzin, ja zelfs de burgerlijke zedigheid zoveel te wenschen over laat, dat anderen als met den vinger wijzen". Op 2 augustus 1861 werd Krimpen aan den IJssel bij Koninklijk Besluit uiteindelijk een zelfstandige kerkelijke gemeente.
Het was Koning Willem III die toestemming gaf tot de bouw van deze zogenaamde "Waterstaatskerk", ontworpen door ingenieurs van Waterstaat. Aanvankelijk werd nog het schoolgebouw (direct naast de plaats waar de kerk gebouwd zou worden) voor de diensten gebruikt, maar uiteindelijk kon in 1866 de IJsseldijkkerk in gebruik worden genomen. Kerk en de pastorie waren landelijk gelegen, aan de achterzijde grenzend aan weilanden met een weids uitzicht. Pas in de jaren zestig kwam daar door woningbouw verandering in. (bron: Wijkgemeente IJsseldijkkerk)
